II SA/Bk 325/07

Dnia 25 października 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), po rozpoznaniu w dniu 25 października 2007 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. F. Z. w B. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi S. F. Z. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2007 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań zgody na realizacje przedsięwzięcia polegającego na budowie centrum handlowego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy S. F. Z. w B. wniosło o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2007 roku nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań zgody na realizacje przedsięwzięcia polegającego na budowie centrum handlowego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. W uzasadnieniu swego wniosku o przywrócenie terminu Stowarzyszenie podniosło, iż przyczyną uchybienia terminowi uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy był brak środków finansowych na dostarczenie żądanych dokumentów. Z tych względów skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, dołączając do wniosku żądane dokumenty tj. pełnomocnictwo, odpis z KRS oraz statut stowarzyszenia. WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE: W ocenie Sądu wniosek jest bezzasadny i jako taki podlega oddaleniu. Skarżące stowarzyszenie, we wniosku o przywrócenie terminu, podniosło jedynie, iż przyczyną uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy był brak środków finansowych oraz fakt, iż żądane dokumenty znajdują się w innych sprawach i nie uległy zmianie. Godzi się podkreślić, iż w aspekcie art. 86 i 87 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie się łącznie trzech przesłanek, a mianowicie: wniesienia przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła jej dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Strona nie jest obowiązana w postępowaniu o przywrócenie terminu do udowodnienia braku swej winy lecz wystarczy uprawdopodobnienie powyższej okoliczności. W tej sytuacji konieczne stało się rozważenie, czy argumenty skarżącego stowarzyszenia uprawdopodobniają, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jego winy. Chodziło zatem nie o przeprowadzenie dowodu czyniącego brak winy skarżącego, lecz o wskazanie okoliczności wystarczających dla powzięcia przekonania o prawdopodobieństwie braku winy w uchybieniu terminu. Uprawdopodobnienie bowiem jest środkiem zastępczym dowodu o znaczeniu ścisłym, a więc środkiem nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Tym niemniej, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżący nie uprawdopodobnił, że niedochowanie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, było przez niego niezawinione. Nie ulega wątpliwości, iż od strony postępowania można oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej; przywrócenie terminu nie jest bowiem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 30 grudnia 1998 roku, sygn. akt. III SA 1259/98, opubl. w zbiorze orzecznictwa LEX nr 44754). Brak bowiem winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W realiach niniejszej sprawy, skarżący nie dołożył wymaganej, w tego typu sytuacjach, miary staranności. Podkreślić bowiem należy, iż argumentacja o niemożliwości uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy z powodu braku środków finansowych jest mało wiarygodna, w sytuacji gdy koszty te sprowadzały się do kwoty około 5 złotych (zrobienie 5 kserokopii dokumentów po około 20 groszy i ewentualny dojazd do sądu - bilet MPK około 2 zł - lub nadanie listu z żądanymi dokumentami). Tym bardziej, iż skarżący w chwili obecnej braki te uzupełnił, mimo iż w dalszym ciągu nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi. Skoro zatem możliwe to jest w chwili obecnej, możliwe to było również wcześniej. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, iż skarżący wiedział, jakie skutki łączą się z uchybieniem terminu w tej mierze (był pouczony w wezwaniu Sądu) i już wówczas winien był podjąć niezbędne kroki, w kierunku właściwie rozumianej dbałości o własne interesy procesowe. W zakreślonym terminie skarżący tego nie uczynił uznając, iż takie same dokumenty znajdują się przecież również w innych akta sądowych. Niemniej jednak takie rozumowanie jest błędne bowiem w każdym przypadku Sąd orzeka na podstawie akt dane sprawy, a nie dokumentów znajdujących się w innych sprawach nawet jeśli strony tego postępowania są identyczne. Podkreślić należy zatem, iż nie może być mowy o niezawinionym niezachowaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, w sytuacji kiedy skarżący był prawidłowo pouczany o skutkach nieuzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy. De facto bowiem nie istniała żadna nie dająca się usunąć przeszkoda do ich uzupełnienia. Natomiast okoliczności podnoszone we wniosku o przywrócenie terminu przede wszystkim odnoszą się do merytorycznego rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy i jako takie nie podlegają ocenie w chwili obecnej. Jak to prezentowane jest konsekwentnie w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W niniejszej sprawie takich przeszkód nie było. Z powyższych względów, należało zatem wniosek skarżącego oddalić, w związku z czym w oparciu o art. 86 i 87 ustawy z 30.VIII.2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.