II SA/Bk 343/06
WyrokWSA w Białymstoku2006-11-09
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając potrzebę uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia, czy osoba niebędąca właścicielem działek posiada interes prawny lub włada budynkiem na tych działkach, co uzasadniałoby wydanie wypisów i wyrysów z operatu ewidencyjnego?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadnione było uzupełnienie postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy M. O. posiada interes prawny w otrzymaniu wypisów i wyrysów z operatu ewidencyjnego lub czy włada budynkiem na spornych działkach, co stanowi alternatywną podstawę do ich wydania, obok prawa własności.Stan faktyczny
M. O. złożył wniosek o wydanie wypisów i wyrysów działek, twierdząc, że włada budynkami na ich terenie. Starosta odmówił, uznając, że prawo do żądania dokumentów przysługuje wyłącznie właścicielowi, którym była G. M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty, zlecając ponowne postępowanie w celu ustalenia, czy M. O. ma interes prawny lub włada budynkiem na działkach. G. M. zaskarżyła decyzję organu odwoławczego do WSA, argumentując, że M. O. nie jest właścicielem i nie przysługuje mu prawo do żądanych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 09 listopada 2006 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie wydania wypisów i wyrysów geodezyjnych - oddala skargę.-
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. na mocy art. 138§2 kpa uchylił decyzję Starosty S. z dnia [...] marca 2006r. nr [...] na podstawie której odmówiono M. O. wydania wypisów i wyrysów działek położonych w obrębie H., gm. Dz. oznaczonych numerami: [...],[...],[...],[...] i [...].
W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan sprawy:
W dniu 16 lutego 2006r. M. O. złożył wniosek o wydanie wyrysu działek nr [...], [...], [...], [...] i [...] położonych w H. gm. Dz. We wniosku wywiódł, że jego prawo do żądania wyrysu i wypisu w/w działek wynika z faktu, iż włada budynkami znajdującymi się na ich terenie
Organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] marca 2006r. nr [...] odmówił M. O. wydania żądanych wypisów i wyrysów. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków odpłatnie na żądanie właścicieli. W przedmiotowej sprawie prawo do żądania wyrysów działek nr [...], [...], [...], [...] i [...] przysługuje G. M., która na podstawie aktu własności ziemi nr [...] z dnia [...] grudnia 1974r. stała się ich właścicielką.
Od decyzji Starosty S. odwołał się M. O. i zarzucił naruszenie art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 7 kpa wyrażającego zasadę praworządności. W uzasadnieniu odwołania podniósł, iż organ I instancji przyjmując, że uprawnionym do żądania wydania wyrysów i wypisów jest jedynie właściciel działek oparł się jedynie na częściowym brzmieniu art. 24 ust. 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Z dalszej części tego przepisu wynika, że uprawnionym do otrzymania wypisów i wyrysów jest również osoba fizyczna i prawna która ma interes prawny w otrzymaniu informacji znajdujących się w posiadaniu organu. M. O. podniósł, że posiada interes prawny albowiem na działkach nr [...], [...], [...], [...] i [...] znajduje się budynek którym włada od 1978r. Nadto podniósł, że nie zgadza się iż własność przedmiotowych działek należy go G. M., bowiem jedynym tytułem, jaki stanowił podstawę ich skutecznego przeniesienia z rodziców na M. O. jest umowa o przekazanie własności i posiadania gospodarstwa rolnego z dnia [...] lipca 1978r.
Organ II instancji ustalił i zważył co następuje:
Z załącznika, do umowy przekazania własności i posiadania gospodarstwa rolnego nr [...] z dnia [...] lipca 1978r. zawartej w urzędzie Gminy w Dz., stanowiącego opis przekazanego gospodarstwa rolnego wynika, że rodzice M. O. przekazali na jego rzecz działki nr [...] i [...] położone we wsi H. gm. Dz. oraz działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] położone na terenie wsi L., gm. M.
Natomiast na działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] położone w H., gm. Dz. tytuł własności w postaci aktu własności ziemi nr [...] z dnia [...] grudnia 1974r. otrzymała G. M. i do dnia dzisiejszego działki te stanowią jej własność.
Mając powyższe ustalenia faktyczne na uwadze organ odwoławczy wydał decyzję kasacyjną i zlecił organowi I instancji przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia czy M. O. w myśl art. 24 ust. 3 ustawy - Prawo geologiczne i kartograficzne rzeczywiście posiada interes prawny w tym, aby otrzymać wypis i wyrys na działki na których posadowiony jest budynek. Ponadto organ odwoławczy podniósł, że w sprawie należy również ustalić, czy M. O. rzeczywiście budynkiem włada i na której działce, lub działkach jest on posadowiony.
Powyższą decyzję zaskarżyła w całości jako niezgodną ze stanem faktycznym i prawnym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. G. M. i wniosła o jej unieważnienie i utrzymanie decyzji organu I instancji. jako ostatecznej. Argumentacja skargi skupia się na tym, że M. O., jako osobie która nie jest właścicielem przedmiotowych działek, nie przysługuje prawo do otrzymania żądanych dokumentów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej podtrzymując argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji. .
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlegała oddaleniu.
Przedmiotem kontroli i oceny Sądu w niniejszym postępowaniu jest decyzja kasacyjna organu odwoławczego, uchylająca w całości decyzję organu I instancji do ponownego rozpoznania, wydana w oparciu o art. 138§2 kpa. Zdaniem Sądu przepis powyższy nie został w sprawie naruszony.
Zgodnie z treścią powyższego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji jedynie wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organowi I instancji organ odwoławczy może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod rozwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
W okolicznościach niniejszej sprawy zaistniała ewidentna potrzeba uzupełnienia postępowania dowodowego i to w zakresie przekraczającym granice postępowania dowodowego, możliwego do przeprowadzenia w postępowaniu odwoławczym zgodnie z art. 136 kpa i bez naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
W przedmiotowym postępowaniu organ I instancji w oparciu o fragmentaryczne brzmienie treści art.24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, niewłaściwie stwierdził, że wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego są wydawane przez organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków odpłatnie tylko i wyłącznie na żądanie właścicieli. W konsekwencji postępowanie dowodowe organu zostało ograniczone do ustalenia czy M. O. przysługuje prawo własności działek nr [...],[...],[...],[...] i [...]. Podczas gdy z dalszej części treści w/w przepisu, pominiętej przez organ pierwszoinstancyjny, wynika, że wyrysy i wypisy z operatu ewidencyjnego oprócz właścicielom wydawane są również osobom fizycznym i prawnym, w których władaniu znajduje się grunt, budynek lub lokal oraz osobom fizycznym, prawnym i innym jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej, które mają interes prawny w tym zakresie. Organ I instancji nie przeprowadził postępowania w celu ustalenia czy M. O. spełnia jedną z dwóch pozostałych przesłanek uzasadniających wydanie wyrysów i wypisów z operatu ewidencyjnego a mianowicie czy ma interes prawny w tym zakresie lub czy w jego władaniu znajduje się grunt, budynek lub lokal. Dlatego też organ odwoławczy słusznie uchylając zaskarżoną decyzję zlecił organowi I instancji przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia czy M. O. rzeczywiście posiada interes prawny w tym, aby otrzymać wypis i wyrys na działki na których posadowiony jest budynek a nadto czy rzeczywiście włada on budynkiem i na której działce, lub działkach jest on posadowiony.
Marginalnie należy skarżącej wyjaśnić, że fakt iż to ona, a nie M. O., jest właścicielką działek oznaczonych numerami [...],[...],[...],[...] i [...]. pozostaje w sprawie bezsporny. Niemniej jednak jak wykazano powyżej przysługujące prawo własności nie jest jedyną przesłanką uzasadniającą wydanie wypisów i wyrysów z operatu ewidencyjnego. Celem toczącego się ponownie postępowania przed Starostą S. będzie ustalenie czy M. O. pomimo tego, że nie jest właścicielem przedmiotowych działek przysługuje prawo żądania wydania wyrysów i wypisów na te działki.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło