II SA/Bk 344/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, asesor WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 22 września 2005 r. sprawy ze skargi J. i D.C. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] marca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody P. na rzecz skarżących J. i D.C. kwotę 755 (siedemset pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- Skarżący J. i D.C. wystąpili w dniu [...] lutego 2005 r. do Starosty Powiatowego w K. z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z lokalem usługowym i budynku garażowego na działce Nr [...]/5, położonej w K. przy ul. S. [...]. Do wniosku inwestorzy dołączyli między innymi projekt budowlany, oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane i wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. Starosta Powiatu w K. powołując się na art. 35 ust. 5 ustawy z 7 lipca 1994 r. – "Prawo budowlane" (tj. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) orzekł o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego przedłożonego przez skarżących i odmowie udzielenia pozwolenia na budowę. Organ stwierdził bowiem, że na nieruchomości, której dotyczy projekt zagospodarowania terenu, znajduje się drewniany budynek handlowy, w stosunku do którego orzeczono w przeszłości rozbiórkę. Nadto z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania terenu, zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w K. z dnia [...] kwietnia 2001 r. wynika, iż określone planem warunki dotyczące realizacji zabudowy między innymi na działce Nr [...]/5, dopuszczają jedynie modernizację i wymianę istniejących już budynków mieszkalnych, a na działce skarżących żaden budynek mieszkalny nie istnieje. W odwołaniu od tej decyzji inwestorzy wnieśli o jej uchylenie i udzielenie im pozwolenia na budowę żądając ustalenia przez organ odwoławczy istnienia w obrocie prawnym decyzji z [...] października 1991 r. orzekającej rozbiórkę pawilonu handlowego na ich działce i wyznaczenia rozprawy przed wydaniem decyzji odwoławczej. Zdaniem wnioskodawców odmowa udzielenia im pozwolenia na budowę rażąco naruszyła art. 35 ust. 5 prawa budowlanego, ponieważ w obrocie prawnym nie funkcjonuje nakaz rozbiórki budynku usytuowanego na ich nieruchomości. Nadto skarżący wytknęli, że organ I instancji nie powołał się w sentencji swojej decyzji na inną podstawę prawną odmowy udzielenia pozwolenia na budowę niż art. 35 ust. 5 prawa budowlanego a w uzasadnieniu wskazał na przeszkodę w postaci ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym niewłaściwie odczytał (zinterpretował) treść § 8 planu. Organ II instancji zwrócił się do autora miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego o odczytanie intencji spornych zapisów planu a po uzyskaniu decyzją z dnia [...] marca 2005 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej z następującym uzasadnieniem. Organ I instancji – zdaniem organu odwoławczego nie naruszył prawa wydając decyzję odmowną, ponieważ na działce Nr [...]/5, na której projektowana jest budowa budynku mieszkalnego z lokalem usługowym i budynek garażowy, istnieje drewniany budynek handlowy, wybudowany samowolnie, w stosunku do którego decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] października 1991 r. nakazano A.D. (poprzedniemu właścicielowi) dokonanie rozbiórki tego budynku. Następnie decyzją z [...].11.1991 r., na wniosek A.D., przesunięto termin rozbiórki z dnia [...] grudnia 1991 r., na dzień [...] grudnia 1994 r. Pomimo upływu nakazanego terminu, obiekt nie został rozebrany. Skarżący kupując działkę przyjęli na siebie wszystkie zobowiązania dotyczące tej nieruchomości, tak więc i obowiązek rozbiórki omawianego budynku. W aktach sprawy znajdują się cytowane decyzje, stąd nie jest prawdziwe twierdzenie skarżących, iż takie decyzje nie istnieją. Z tych przyczyn mimo uznania, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego pozwala na usytuowanie na spornej nieruchomości zabudowy objętej wnioskiem, na przeszkodzie w udzieleniu pozwolenia na budowę stoi treść art. 35 ust. 5 prawa budowlanego. W skardze na tę decyzję wywiedzionej do sądu inwestorzy wnieśli o jej uchylenie zarzucając organowi rażące naruszenie art. 35 ust. 5 prawa budowlanego, którego istota tkwi w przyjęciu, iż w obrocie prawnym funkcjonuje nakaz rozbiórki obiektu budowlanego usytuowanego na działce skarżących podczas gdy oryginału takiej decyzji skarżącym nigdy nie okazano. Skarżący podnieśli, iż organ odwoławczy błędnie zaniechał przeprowadzenia rozprawy administracyjnej mimo takiego wniosku w odwołaniu i nie przeprowadził dowodu z oryginalnych akt sprawy zakończonej decyzją o rozbiórce z [...].10.1991 r. Podnosząc powyższe skarżący wnieśli o uchylenie decyzji. Organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu. Przepis art. 35 ust. 5 prawa budowlanego stanowiący podstawę prawną odmowy udzielenia skarżącym pozwolenia na budowę uznaje za przeszkodę w zatwierdzeniu projektu budowlanego istnienie orzeczenia o nakazie rozbiórki jakiegoś obiektu budowlanego na terenie, którego dotyczy obecny projekt jego zagospodarowania. Orzeczenie o nakazie rozbiórki to decyzja administracyjna właściwego organu mająca walor decyzji ostatecznej, mogącej stanowić podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, czyli decyzja nadal wykonalna i ciągle funkcjonująca w obrocie prawny. W sytuacji gdy nakaz rozbiórki pochodzi sprzed kilkunastu lat, obiekt budowlany dotknięty rozbiórką nadal istnienie, a funkcjonowanie w obrocie prawnym decyzji orzekającej rozbiórkę jest kwestionowane przez stronę, obowiązkiem organu jest dokonanie ustaleń, czy w międzyczasie nie zaszły takie zdarzenia prawne, które wyeliminowały orzeczenie o rozbiórce. Takie ustalenia są tym bardziej potrzebne wtedy, gdy organ powołujący się na wydany w przeszłości nakaz rozbiórki, nie dysponuje ani oryginalnymi aktami sprawy o rozbiórkę ani oryginałem decyzji orzekającej rozbiórkę ani kopią takiej decyzji poświadczoną za zgodność z oryginałem, a jedynie kopią poświadczoną za zgodność z kopią znajdującą się w innym organie administracji, przy czym brak jest informacji w jaki sposób sporządzona kopia z kopii znalazła się w organie rozpatrującym niniejszą sprawę. Może tak być, że istnienie funkcjonującej nadal decyzji orzekającej rozbiórkę, jest faktem znanym organowi z urzędu, ale dla skutecznego powołania się przez organ na taki fakt, konieczne jest zakomunikowanie go stronie stosownie do treści art. 77 § 4 kpa. Strona kwestionująca istnienie przeszkody w uzyskaniu pozytywnej dla siebie decyzji musi zostać przekonana przez organ o aktualności tejże przeszkody. Przekonywaniu strony służy zaś uzasadnienie decyzji administracyjne, które powinno odpowiadać wymogom wskazanym w art. 107 § 3 kpa. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. O ile w niniejszej sprawie prawidłowo uzasadniono prawną kwestię podjętego rozstrzygnięcia (materialnoprawna podstawa decyzji zawarta w art. 35 ust. 5 prawa budowlanego jednoznacznie określa przeszkodę w uzyskaniu decyzji pozwalającej na budowę), o tyle zabrakło wykazania przez organ okoliczności związanych z ustaleniem istnienia w obrocie prawnym decyzji orzekającej rozbiórkę obiektu budowlanego, stanowiącej przeszkodę w udzieleniu skarżącym pozwolenia na budowę, mimo iż skarżący wnosili o takie ustalenia. Organ II instancji stwierdził wprawdzie w uzasadnieniu decyzji, iż nie jest prawdziwe twierdzenie skarżących, iż decyzja o rozbiórce nie istnieje, ponieważ znajduje się ona w aktach sprawy, ale zbagatelizował fakt, iż nie jest to nawet kopia decyzji poświadczoną za zgodność z oryginałem. Tymczasem dla skutecznego powołania się na treść dokumentu urzędowego konieczne jest dysponowanie bądź oryginałem tego dokumentu bądź uwierzytelnioną, czyli poświadczoną za zgodność z oryginałem, jego kopią. Wydaje się przy tym, iż organ miał możliwość do uzyskania prawidłowo uwierzytelnionej kopii nakazu rozbiórki skoro – jak wynika z akt sprawy – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wszczął postępowanie egzekucyjne wobec skarżących (jako następców prawnych poprzedniego właściciela terenu inwestycji) w oparciu o wydaną w 1991 r. decyzję orzekającą rozbiórkę pawilonu handlowego. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż doszło w sprawie do naruszenia wskazanych wyżej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i dlatego na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" zaskarżoną decyzję uchylił. Konsekwencją uchylenia decyzji było orzeczenie z urzędu o niemożności wykonania decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) oraz orzeczenie o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżących poniesionych przez nich kosztów postępowania sądowego, obejmujących koszty sądowe i zastępstwa procesowego skarżących (reprezentowanych przez radcę prawnego) według norm urzędowych (art. 200 w zw. z art. 210 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).-