II SA/Bk 363/13

WyrokWSA w Białymstoku2013-09-12

Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Elżbieta Trykoszko, Mirosław Wincenciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego wydane na skutek zażalenia wniesionego przez osobę nieposiadającą umocowania do reprezentowania strony jest dotknięte wadą nieważności?
Ratio decidendi
Postanowienie organu odwoławczego wydane na skutek zażalenia wniesionego przez osobę nieposiadającą wymaganego umocowania do reprezentowania strony jest dotknięte wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Rozpoznanie środka zaskarżenia złożonego przez podmiot nieuprawniony stanowi rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) wystąpił o podanie numeru księgi wieczystej nieruchomości oraz wskazanie nieruchomości, których właścicielką jest określona osoba, powołując się na przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Organ I instancji odmówił udzielenia informacji, wskazując na niewykazanie interesu prawnego. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, podnosząc dodatkowo kwestię błędnie sformułowanego wniosku. ZUS wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz k.p.a. Sąd stwierdził nieważność postanowienia organu odwoławczego z powodu wniesienia zażalenia przez osobę nieposiadającą umocowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Marta Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji z rejestru gruntów i budynków 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. na rzecz skarżącego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia [...].01.2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w B. wystąpił z żądaniem podania numeru księgi wieczystej nieruchomości oraz wskazania nieruchomości, których właścicielem lub wieczystym użytkownikiem jest Pani M. S. Jako podstawę prawną wskazano art. 84 ust. 4a i art. 66 ust. 4 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 205 poz. 1585 z 2009r. z późn. zm.) i art. 24 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 17.05.1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 193, poz. 1287 z 2010r. z późn. zm.) oraz art. 23 ust. 1 i art. 27 ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych. Starosta Powiatu K. pismem z dnia [...].01.2013 r. wezwał Zakał Ubezpieczeń Społecznych do wykazania interesu prawnego do uzyskania żądanych danych. W odpowiedzi ZUS poinformował, że podstawą prawną do uzyskania wspomnianych informacji jest art. 24 ust. 2 i 4 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 84 ust. 4a i art. 66 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 205 poz. 1585 z 2009r. z późn. zm.). Postanowieniem z dnia [...].02.2013r., nr [...], działając na podstawie art. 219 k.p.a., organ I instancji odmówił udzielenia informacji z rejestru ewidencji gruntów i budynków o numerze księgi wieczystej oraz wskazania nieruchomości, których właścicielem (wieczystym użytkownikiem) jest Pani M. S. W uzasadnieniu swego stanowiska organ I instancji podkreślił, że wnioskodawca nie wykazał interesu prawnego a ponadto tego wniosku nie można było rozpatrywać na gruncie przepisów o ochronie danych osobowych. Zażalenie od wyżej wymienionego postanowienia wniosła radca prawny Pani K. H. Skarżąca podkreśliła, że jej interes prawny w uzyskaniu żądanej informacji przez ZUS wynika zarówno z tego, iż jest on organem egzekucyjnym, jak i z tego że jako wierzyciel zobowiązany jest wskazać organowi egzekucyjnemu majątek dłużnika. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. postanowieniem z dnia [...].03.2013r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał na fakt błędnie sformułowanego wniosku, który zawierał jedynie imię i nazwisko osoby, nie określał zaś konkretnej nieruchomości – jej numeru ewidencyjnego bądź adresu. Wnioskodawca, zdaniem organu odwoławczego, nie wykazał także swego interesu prawnego. Na potwierdzenie powyższego stanowiska P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zacytował szereg orzeczeń Wojewódzkich Sądów Administracyjnych rozstrzygających w tym przedmiocie. Skargę na wyżej wymienione postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiódł Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w B., reprezentowany przez radcę prawnego Panią K. H., zarzucając naruszenie: - art. 24 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 17.05.1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, iż organ administracji publicznej jakim jest wnioskodawca zobowiązany jest do wykazywania interesu prawnego w celu uzyskania informacji z ewidencji gruntów i budynków; - art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 17.05.1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez jego zastosowanie w sprawie, kiedy wnioskodawca jako podstawę żądania wskazywał przepis art. 24 ust. 5 pkt 2 tej ustawy - naruszenie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż ZUS wystąpił o wydanie zaświadczenia urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego oraz w konsekwencji oparcia rozstrzygnięcia na w/w przepisie – podczas gdy ZUS wystąpił z wnioskiem zawierającym żądanie udostępnienia danych osobowych. W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B., wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Na rozprawie Pełnomocnik ZUS podniosła zarzut nieważności postępowania administracyjnego, wskazując, że przedłożone przez nią pełnomocnictwo nie zawierało umocowania do występowania przed organami administracji publicznej w imieniu ZUS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie Sąd stwierdził, że zażalenie zostało sporządzone, podpisane i wywiedzione do organu odwoławczego przez osobę nieuprawnioną. Pani radca prawna K. H. nie posiadała umocowania do reprezentowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w B., bowiem dołączone przez nią pełnomocnictwo nie obejmuje występowania w imieniu ZUS przed organami administracji publicznej. W świetle powyższych rozważań należy uznać, że zaskarżone postanowienie zostało wydane wskutek wniesienia zażalenia, które nie pochodziło od strony postępowania. W doktrynie przyjmuje się, że rozpoznanie przez organ środka zaskarżenia złożonego przez podmiot nieumocowany do działania w imieniu strony jest rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Ponownie rozpoznając zażalenie organ odwoławczy wezwie Pełnomocnika do usunięcia braku formalnego poprzez przedłożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu ZUS. Wezwania organ dokona w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Odnosząc się do meritum Sąd nie podziela stanowiska ZUS, iż jest on uprawniony do uzyskania informacji w trybie art. 24 ust. 5 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przepis ten stanowi, że starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, oraz wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane osobowe, na żądanie organów administracji publicznej albo podmiotów niebędących organami administracji publicznej, realizujących, na skutek powierzenia lub zlecenia przez organ administracji publicznej, zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniany zbiór danych lub wypis. Warunkiem zastosowania powołanego przepisu jest powierzenie zadań związanych z gruntami, budynkami lub lokalami. Trudno uznać za racjonalny pogląd, że warunek ten jest spełniony z tego tylko powodu, że ZUS chciałby ewentualnie zabezpieczyć swoje wierzytelności na mieniu nieruchomym dłużnika. Jedyną drogą do uzyskania informacji z zasobu geodezyjnego przez ZUS jest wykazanie interesu prawnego do ich uzyskania w myśl art. 24 ust. 5 pkt 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Niewątpliwie w postępowaniu przed organem I instancji ZUS tego interesu nie wykazał, o czym świadczy pismo do organu I instancji z dnia [...].02.2013 r. (karta [...] akt organu I instancji ) . Mając na uwadze brak umocowania Pani H. do działania w imieniu ZUS, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012, poz. 270 z późn. zm.) – stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia. O kosztach rozstrzygnął na podstawie art. 200 cytowanej powyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło