II SA/Bk 363/20
WyrokWSA w Białymstoku2020-06-24
Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Grażyna Gryglaszewska, Elżbieta Lemańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów, jeśli wnioskodawca powołuje się na dokumenty, które były już przedmiotem analizy w poprzednich, prawomocnie zakończonych postępowaniach?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jeśli sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta. Wydanie kolejnej decyzji w tej samej sprawie narusza powagę rzeczy osądzonej i pewność obrotu prawnego. Wnioskodawca domagający się aktualizacji danych ewidencyjnych w oparciu o historyczne dokumenty, które były już przedmiotem wcześniejszych postępowań, nie może skutecznie zainicjować nowego postępowania, jeśli nie przedstawi nowych zdarzeń prawnych lub faktycznych uzasadniających zmianę.Stan faktyczny
Skarżąca T. S. wniosła o wszczęcie postępowania w celu wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów dotyczących granic działek nr [...] w S., powołując się na dokumenty z lat 1948-1986. Starosta odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na uprzednie prawomocne rozstrzygnięcia w tożsamych sprawach. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżąca zarzuciła, że poprzednie postępowania dotyczyły innych dokumentów. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając zasadność odmowy wszczęcia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę T. S. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] marca 2020 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 czerwca 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. S. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków zmian oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] Starosta S. (dalej: "Starosta"), działając na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania z wniosku T. S. z dnia [...] grudnia 2019 r. dotyczącego przywrócenia granic działek nr [...] położonych w S. przy ul. [...], na podstawie następujących dokumentów: (1) w odniesieniu do granicy działki nr [...] – wedle rozgraniczenia przeprowadzonego w dniu [...] czerwca 1962 r., wznowienia granic działek z 1974 r. ugody sądowej z dnia [...] września 1948 r. nr [...] dotyczącej działu spadku po J. S. , aktu własności ziemi i umowy przekazania gospodarstwa rolnego; (2) w odniesieniu do granic działki nr [...] – wedle rozgraniczenia przeprowadzonego w dniu [...] czerwca 1962 r., wznowienia granic działek z 1974 r. ugody sądowej z dnia [...] września 1948 r. nr [...] dotyczącej działu spadku po J. S. i operatu technicznego z dnia [...] lipca 1986 r. sporządzonego przez pana C., wskazując, że we wnioskowanej sprawie zapadły uprzednio prawomocne rozstrzygnięcia, co stanowi przeszkodę wszczęcia postępowania.
W tym zakresie Starosta wskazał, że decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...], wydaną wskutek wniosku W. P. z dnia [...] września 2006 r. odmówił wprowadzenia zmiany polegającej na przywróceniu prawa własności do części nieruchomości stanowiącej obecnie ulicę [...] oznaczonej jako działka nr [...] zapisanej pod poz. rej. [...] i ujawnionej w księdze wieczystej Nr [...]. Decyzja ta została zaś utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. (dalej: "WINGiK") z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...], który w uzasadnieniu decyzji wskazał, że postępowanie w istocie dotyczy zmiany zapisu w operacie ewidencji gruntów, polegającej na korekcie przebiegu granic działki nr [...] położonej w S., wedle granic opisanych w protokole Sądu Grodzkiego w S. z dnia [...] września 1948 r., sygn. akt [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku na mocy wyroku z dnia 10 maja 2007 r. wydanego w sprawie sygn. akt II SA/Bk 122/07 oddalił skargę T. S. na ww. decyzję organu II instancji.
Dalej Starosta wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] odmówił wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów obrębu miasta S., polegającej na zmianie powierzchni działki nr [...] (dawniej nr [...]), wedle zapisów zawartych w umowie przekazania gospodarstwa rolnego, rozgraniczenia i wznowienia granic, znajdujących się w zasobie Starosty S., o co wniosła T. S. pismem z dnia [...] października 2015 r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. (dalej:) "PWINGiK") decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 28 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 42/17 oddalił skargę na ww. decyzję, natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 grudnia 2017 r. wydanym w sprawie sygn. akt I OSK 1174/17 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku.
Ponadto Starosta wskazał, że postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania z wniosku T. S. dotyczącego wprowadzenia do ewidencji gruntów rozgraniczenia dokonanego w 1962 r., ze względu na fakt, że wskutek rozpatrzenia tożsamego wniosku T. S. ww. decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] Starosta odmówił dokonania wnioskowanej zmiany. Postanowieniem z dnia [...] września 2018 r., nr [...] PWINGiK utrzymał w mocy ww. postanowienie, na które T. S. wniosła zażalenie. Wyrokiem z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 675/18 sąd oddalił skargę T. S. na ww. postanowienie.
Nawiązując zaś do działki nr [...] Starosta wskazał, że działka ta stanowi współwłasność T. S. i . P., zaś względem niej toczyło się postępowanie zainicjowane wnioskiem W. P. z dnia [...] czerwca 2016 r., które zakończyło się wydaniem przez Starostę decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], odmawiającej wprowadzenia zmiany polegającej na ujawnieniu w ewidencji gruntów i budynków obrębu S., jednostka ewidencyjna S. – miasto, przebiegu granic działek nr [...], m.in. zgodnie z mapą z 1949 – 1950 r. zakładającą ewidencję miasta S. oraz ze szkicem nieruchomości stanowiącym załącznik do protokołu ustalenia granic – tj. rozgraniczenia z dnia czerwca 1962 r. jak i z mapą z dnia [...] stycznia 1971 r. i operatem technicznym nr [...] podziału działki nr [...]. W postępowaniu tym T. S. została uznana za jego stronę. Ww. decyzja została utrzymana w mocy decyzją PWINGiK z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku na mocy wyroku z dnia 1 czerwca 2017 r. wydanego w sprawie sygn. akt II SA/Bk 215/17 oddalił skargę W. P. na ww. decyzję organu II instancji, natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 lutego 2018 r. wydanym w sprawie sygn. akt I OSK 1915/17 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku. Ponadto Starosta wskazał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania z wniosku W. P. dotyczącego wniesienia przebiegu granic działek nr [...] na podstawie dokumentów rozgraniczeniowych z 1962 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] PWINGiK utrzymał w mocy ww. postanowienie, na które W. P. wniosła zażalenie. Wyrokiem z dnia 25 października 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 558/18 sąd oddalił skargę W. P. na ww. postanowienie.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] PWINGiK utrzymał w mocy ww. postanowienie. W uzasadnieniu organ II instancji przychylił się do argumentacji Starosty, podkreślając przy tym, że sytuacja w której w tej samej sprawie zapadły uprzednio rozstrzygnięcia, uznawana jest w orzecznictwie za uzasadnioną przyczynę uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania, bowiem w sposób oczywisty stanowi ona przeszkodę jego wszczęcia. Dodał również, że wydanie kolejnej decyzji w tej samej sprawie stanowi naruszenie powagi rzeczy osądzonej, które skutkuje stwierdzeniem nieważności kolejnej decyzji na zasadzie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Wyjaśnił również, że tożsamość sprawy zachodzi wówczas, gdy w sprawie występuje ten sam podmiot, zaś sprawa dotyczy tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym. W tym kontekście organ odwoławczy podkreślił, że zakres zarówno nowo złożonego wniosku z dnia [...] grudnia 2019 r. , jak i poprzednio złożonych wniosków T. S. z dnia [...] września 2006 r. i z [...] października 2015 r. dotyczących działki nr [...] oraz wniosku W. P. z dnia [...] czerwca 2016 r. dotyczącego działki nr [...] są tożsame ze sobą.
Skargę na ww. postanowienie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku T. S., wskazując, że uprzednio toczące się postępowania dotyczyły innych dokumentów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując uprzednio powołaną argumentację oraz wskazując, że w postępowania zakończone prawomocnymi decyzjami Starosty z dnia [...] listopada 2006 r., [...] maja 2016 r. oraz z dnia [...] stycznia 2017 r. są tożsame ze sobą oraz przeanalizowano w ich ramach wszystkie dokumenty, o których skarżąca wspomina we wniosku z dnia [...] grudnia 2019 r.
W piśmie procesowym z dnia 20 maja 2020 r. r. skarżąca podniosła, że żąda wprowadzenia do ewidencji gruntów danych wynikających z wyroków sądu powszechnego oraz przeprowadzonego rozgraniczenia i wznowienia granic.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone postanowienie nie zawiera wad powodujących konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli sądowej jest postanowienie PWINGiK z dnia [...] marca 2020 r. nr [...]utrzymujące w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] odmawiającego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., wszczęcia postępowania z wniosku T. S. z dnia [...] grudnia 2019 r. o dokonanie zmian w ewidencji gruntów dotyczącej granic działek nr [...] położonych przy ul. [...] w S., w oparciu o ugodę sądową z dnia [...] września 1948 r. zawartą w toku postępowania sygn. akt [...] o dział spadku po J. S. (w której ustalono granice działki nr [...]); rozgraniczenie przeprowadzone w dniu [...] czerwca 1962 r.; wznowienie granic działek z 1974 r.; zaś w odniesieniu do działki nr [...] dodatkowo w oparciu o akt własności ziemi i umowę przekazania gospodarstwa rolnego; z kolei w odniesieniu do działki nr [...] dodatkowo w oparciu o operat techniczny geodety W. C. z dnia [...] lipca 1986 r. sporządzony w toku postępowania podziałowego zakończonego postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] października 1986 r. sygn. akt [...], ze względu na fakt uprzedniego wydania prawomocnych rozstrzygnięć w tożsamych sprawach.
Podstawę prawną obu postanowień wydanych przez organy stanowi art. 61a § 1 k.p.a. zgodnie z którym organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy żądanie jego wszczęcia, (o którym mowa w art. 61 k.p.a.) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
Brzmienie przepisu prowadzi do wniosku, że wystąpienie którejkolwiek z wymienionych powyżej, dwóch niezależnych od siebie przyczyn, uniemożliwia w ogóle procedowanie w sprawie tj. merytoryczne rozpatrzenie wniosku w formie decyzji administracyjnej. Powinny to być takie okoliczności, które już na wstępnym etapie w sposób oczywisty przesądzają o niedopuszczalności wniosku, a więc są dostrzegalne bez konieczności dokonywania głębszych rozważań i procesowej ich weryfikacji. Jak wskazuje się przy tym w orzecznictwie, zastosowanie instytucji określonej w art. 61a § 1 k.p.a. ma charakter formalny, a jej celem jest wyodrębnienie postępowania wstępnego, polegającego na wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, od postępowania właściwego, które kończy się wydaniem decyzji administracyjnej (por. m.in. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 17 stycznia 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 659/17, Lex nr 2450581).
Nawiązując do pierwszej z ww. przesłanek tj. żądania wszczęcia postępowania przez podmiot niebędący stroną w sprawie, zauważyć należy, że wedle art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W przepisie tym zawarte zostały warunki materialnej przesłanki jaką jest legitymacja procesowa - ściśle powiązana z przedmiotem postępowania i rozumiana jako możność udziału danego podmiotu w określonym postępowaniu administracyjnym, prowadzonym w konkretnej sprawie. Wyznacznikiem istnienia legitymacji procesowej jest zatem interes prawny lub obowiązek, które to pojęcia nie zostały zdefiniowane przez ustawodawcę. Jak wskazuje się jednak w literaturze przedmiotu oraz orzecznictwie, interes prawny odnosi się do etapu konkretyzacji normy prawnej w drodze decyzji administracyjnej, natomiast obowiązek jest efektem dokonanej konkretyzacji (por.: R. Hauser, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, 2018, komentarz do art. 28 k.p.a., Legalis). Podstawę procesowej legitymacji strony musi zatem stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na jej prawo lub obowiązek, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Istotą interesu prawnego jest więc jego powiązanie z konkretną normą prawa materialnego – tj. taką, która może być jego podstawą i z której podmiot legitymujący się tym interesem, może wywodzić swoje racje.
Jak wynika przy tym z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy skarżąca jest właścicielką działki nr [...] oraz współwłaścicielką działki nr [...]. Posiada zatem przymiot strony w postępowaniu aktualizacyjnym, o którym mowa w art. 24 ust. 2a pkt 2 w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 2019, poz. 725 ze zm., dalej: "P.g.k."), wedle którego informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji m.in. na wniosek właścicieli nieruchomości.
Odnosząc się natomiast do drugiej z ww. przesłanek, przyznać należy organom rację, że uprzednie rozstrzygnięcie sprawy ostatecznymi decyzjami, należy do uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania i zobowiązujących organ administracji publicznej do wydania postanowienia na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Słusznie przy tym wskazały organy, że wydanie kolejnej decyzji w sprawie już uprzednio rozstrzygniętej, stanowi naruszenie powagi rzeczy osądzonej, będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (por. m.in. wyrok WSA w Łodzi z dnia 6 września 2018 r. III SA/Łd 577/18, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach pod adresem: www.cbois.nsa.gov.pl). W powołanym wyroku wskazano także, że wszczęcie postępowania przez organ administracji publicznej w sprawie, która została już wcześniej rozstrzygnięta decyzją ostateczną, narusza zasadę trwałości decyzji wynikającą z art. 16 § 1 k.p.a. oraz pewność obrotu prawnego. Powyższy pogląd sąd podziela w pełnej rozciągłości.
Jak wynika z treści wniosku skarżącej z dnia [...] grudnia 2019 r., domaga się ona w istocie zaktualizowania informacji zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczącym działek nr [...] położonych przy ul. [...] w S., w zakresie przebiegu ich granic, w oparciu o wyżej wymienioną dokumentację z lat 1948-1986. W tym względzie należy zwrócić uwagę na zakres postępowań toczących się uprzednio z wniosków skarżącej datowanych na [...] września 2006 r. oraz [...] października 2015 r. oraz z wniosku drugiej współwłaścicielki działki nr [...] – W. P. z dnia [...] czerwca 2016 r.
W oparciu o pierwszy w nich skarżąca domagała się odtworzenia granic prawnych działki nr [...] oraz zbadania stanu prawnego tej nieruchomości w mapach i rejestrze. Powołała się w jego treści na postępowania rozgraniczeniowe prowadzone w latach 60-tych XX w. oraz w latach 1970-1974 oraz mapy datowane na 1949-1950 r. Odmawiając decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. wprowadzenia na wniosek T. S. zmiany w operacie ewidencji gruntów miasta S. polegającego na przywróceniu prawa własności do części nieruchomości stanowiącej obecnie ulicę [...] oznaczonej jako działka [...] o pow. 1,1903 ha zapisanej pod poz. rej. [...] i ujawnionej w księdze wieczystej Nr [...], Starosta przeanalizował dokumentację prawno-techniczną z pomiarów miasta S. w latach 1949-2006 r. stwierdzając, że po raz pierwszy pomiarów stanu władania gruntów dokonano w latach 1949-1950, kiedy to ojciec wnioskodawczyni – B. S. okazał protokół sądowy z dnia [...] września 1948 r. sygn. akt [...], z którego nie wynika w sposób jednoznaczny przebieg granicy między dawną ulicą [...] (obecnie [...]), a nieruchomością stanowiącą własność T. S.. Organ wskazał, że do protokołu sądowego nie jest załączony dokument geodezyjny, który zawierałby dane liczbowe określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości. W wyniku ww. pomiaru sporządzono mapy oraz zarysy pomiarowe. Następnie w latach 1976 - 1978 Okręgowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno - Kartograficzne w B. wykonało tzw. "nowy pomiar" wraz z aktualizacją istniejących map miasta S.. Ponadto na wniosek W. P. w dniu [...] lipca 2006 r. na zlecenie Starostwa Powiatowego w S. dokonano pomiaru kontrolnego wspomnianych granic w obecności wszystkich zainteresowanych stron i nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości w ich przebiegu. Jeżeli nastąpiło zajęcie własności części gruntów pod poszerzenie ul. [...] przed [...] grudnia 1998 r. to nastąpiło to z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133 poz. 872 ze zm.). Z dniem 1 stycznia 1999 r. między innymi nieruchomość nr [...], zajęta pod drogę publiczną, pozostająca w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Gminy S. - stała się z mocy prawa własnością Gminy S.. Fakt ten został potwierdzony ostateczną decyzją Wojewody P. z dnia [...] lipca 2001 r. znak: [...], która stanowiła podstawę ujawnienia w księdze wieczystej Nr [...] przejścia na własność Gminy S. nieruchomości nr [...] stanowiącej ulicę [...]. W utrzymujące w mocy ww. decyzję decyzji WINGiK wskazano dodatkowo, że nawet jeżeli uznać, że obecny zapis w operacie ewidencji i gruntów dotyczący granic i powierzchni działki 1065 jest obarczony błędami, ewentualna korekta tej granicy może być dokonana w odrębnym postępowaniu administracyjnym – w trybie postępowania rozgraniczeniowego prowadzonego na podstawie przepisów art. 29-39 P.g.k. Stanowisko organów rozpatrujących przedmiotowy wniosek zostało zaaprobowane przez sąd w wyroku z dnia 10 maja 2007 r. sygn. akt II SA/Bk 122/07.
W oparciu o drugi z ww. wniosków skarżąca wniosła o przywrócenie granic i powierzchni działki nr [...] (uprzednio nr [...]) w obrębie miasta S. w operacie ewidencyjnym na podstawie ugody sądowej [...]. Rozpatrując przedmiotowy wniosek w dniu [...] maja 2016 r. Starostwa podkreślił, że wnioskodawczyni nie dążyła do zaktualizowania wpisu w ewidencji w oparciu o nowe zdarzenie prawne uzasadniające wprowadzenie zmiany, ale do zweryfikowania aktualnych danych ewidencyjnych w oparciu o treść historycznych dokumentów stanowiących podstawę zdarzeń zaewidencjonowanych wcześniej. Skoro w jej ocenie na wskutek zmian zaistniałych przed [...] grudnia 2006 r. dokonano zmian dla niej niekorzystnych, to winna ona przedłożyć organowi ewidencyjnemu dokumenty pochodzące po dniu [...] grudnia 2006 r., a wskazujące na odmienny stan faktyczny i prawny. Podkreślić przy tym należy, że utrzymując w mocy ww. decyzję, PWINGiK w obszernym uzasadnieniu decyzji z dnia [...] sierpnia 2016 r., przeanalizował zgromadzoną w zasobie geodezyjnym dokumentację, poczynając od ugody zawartej w dniu [...] września 1948 r. w sprawie [...] Sądu Grodzkiego w S., w wyniku której K. S., Z. B., B. S. i J. S. dokonali między sobą działu spadku po I. S. i J. S. postanawiając m.in. wydzielić i przyznać B. S. na wyłączną własność część działki siedliskowej na całej jej szerokości od strony ulicy [...] oraz "na długość w głąb 29,5 metra". Następnie organ powołał wyniki pomiaru stanu władania gruntami miasta S. przeprowadzonych w latach 1947-1950 dla potrzeb założenia katastru gruntów, w wyniku których doszło do sporządzenia pierworysu, zarysu pomiarowego oraz rejestru gruntów obejmującego m.in. nieruchomość, której nadany został numer [...] ze wskazaniem w rejestrze gruntów powierzchni na 543 m2. Dalej wskazał, że w do ww. działki został wydany akt własności ziemi nr nr [...] stwierdzający nabycie prawa własności nieruchomości przez B. S.. Na podstawie zawartej w dniu [...] września 1978 r. umowy przekazania własności gospodarstwa B. i S. S. przenieśli na T. S. (obecnie S.) prawo własności m.in. działki nr [...]. Następnie na podstawie dokonanego w 1978 r. odnowienia operatu ewidencyjnego miasta S. działka ta otrzymała nowy nr [...] i powierzchnię 627 m2 - w ramach modernizacji dokonano nowego pomiaru stanu posiadania według stanu istniejącego na gruncie i sporządzono na tą okoliczność nowe mapy ewidencyjne. Organ stwierdził wówczas, że podczas nowego pomiaru dokonanego w 1976 r. przyjęto przebieg granicy na gruncie w sposób odmienny niż wykazany na mapie z 1949 r., czego T. S. wówczas nie kwestionowała. W 1986 r. biegły sądowy W. C. powołany w sprawie [...] o zniesienie współwłasności działki nr [...] dostrzegł błąd w powierzchni ewidencyjnej tej działki, jak i w pozostałych działkach nr [...], dokonując ponownego obliczenia powierzchni w tych trzech działkach. Błędnie policzony w 1978 r. punkt graniczny nr [...] znajdował się mniej więcej w połowie działki nr [...], którego usytuowanie miało wpływ na powierzchnię także i działek nr [...]. W wyniku ponownego obliczenia powierzchni działki nr [...] na podstawie danych geodezyjnych z odnowienia ewidencji gruntów z 1978 r. powierzchnia wyniosła 494 m2, którą organ ewidencyjny wprowadził do rejestru gruntów w okresie obowiązywania zarządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (M.P. z 1969 r. Nr 11, poz. 98). Tej nowej powierzchni nie poprawiono jednak w założonej dla przedmiotowej działki w dniu [...] maja 1985 r. księdze wieczystej Nr [...]. Ponadto organ ustalił wówczas, ze w stosunku do działki nr [...] po 1978 r. nie były wykonywane jakiekolwiek rozgraniczenia w rozumieniu przepisów art. 29-39 P.g.k., bądź uprzednio obowiązującego dekretu z dnia 13 września 1946 r. o rozgraniczeniu nieruchomości (Dz.U. Nr 53, poz. 298 i Nr 70, poz. 382). Dalej organ wyjaśnił, że na podstawie art. 24a P.g.k. Starosta S. w dniu [...] czerwca 2005 r. zarządził przeprowadzenie kompleksowej modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu S. poprzez założenie ewidencji budynków i lokali oraz aktualizację użytków gruntowych, w ramach której T. S. nie skorzystała z możliwości złożenia zarzutów. W związku zatem z faktem, że wnioskodawczyni domagała się "przywrócenia" w ewidencji gruntów powierzchni ww. działki z lat 1962-1964 jako ujawnionej w umowie przekazania gospodarstwa rolnego w 1978 r., nie dążyła ona w istocie do zaktualizowania wpisu w ewidencji gruntów w oparciu o nowe zdarzenie prawne uzasadniające wprowadzenie zmiany, ale do zweryfikowania aktualnych danych ewidencyjnych w oparciu o treść historycznych dokumentów stanowiących podstawę zdarzeń zaewidencjonowanych wcześniej, co skutkowało odmową dokonania wnioskowanej zmiany. Ww. stanowisko w pełni zostało podzielone przez sąd w wyroku z dnia 28 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 42/17 oraz w wyroku NSA z dnia 12 grudnia 2017 r. sygn. akt I OSK 1174/17.
Odnosząc się natomiast do wniosku W. P. z dnia [...] czerwca 2016 r., skonkretyzowanego pismem z dnia [...] listopada 2016 r., domagała się ona ujawnienia w ewidencji gruntów obrębu miasta S. przebiegu granic działek nr [...] zgodnie z mapą z lat 1949-50 zakładającą ewidencję miasta S., a także z rozgraniczeniem z dnia [...] czerwca 1962 r. i z 1971 r., wznowieniem granic z 1974 r. oraz z podziałem geodety dokonanym w operacie technicznym z dnia [...] lipca 1986 r. Wniosek ten nie został uwzględniony przez starostę z tego powodu, że wnioskodawczyni, nie dążyła do zaktualizowania wpisu w ewidencji gruntów w oparciu o nowe zdarzenie prawne uzasadniające wprowadzenie zmiany, ale do zweryfikowania aktualnych danych ewidencyjnych w oparciu o treść historycznych dokumentów stanowiących podstawę zdarzeń zaewidencjonowanych wcześniej. Organy podniosły, że dokumentacja wskazywana przez wnioskodawczynię, dotycząca oznaczenia powierzchni i przebiegu granic ww. działek ewidencyjnych, straciła swoją aktualność wobec przeprowadzonego w 1976 r. nowego pomiaru stanu posiadania, a obecnie obowiązującym dokumentem wskazującym na przebieg granic ewidencyjnych przedmiotowych, działek jest operat z 2007 r. sporządzony w ramach modernizacji ewidencji gruntów. Ww. stanowisko w pełni zostało podzielone przez sąd w wyroku z dnia 1 czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 215/17, w którego uzasadnieniu wyjaśniono ponadto, że celem postępowania aktualizacyjnego jest wprowadzenie do ewidencji zmian objętych nowym zdarzeniem prawnym, powstałym już po wprowadzeniu do ewidencji danych kwestionowanych, podczas gdy skarżąca domagała się aktualizacji danych nie dysponując nowymi dokumentami uzasadniającymi ich zmianę. W istocie dążyła zatem do zainicjowania postępowania weryfikacyjnego, które prowadzone jest wyłącznie z urzędu. Stanowisko powyższe zostało w pełni zaaprobowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1915/17, na mocy którego została oddalona skarga kasacyjna skarżącej od ww. wyroku.
Porównanie zakresów przedmiotowych ww. wniosków z wnioskiem skarżącej z dnia [...] grudnia 2019 r. doprowadziło do konstatacji o zasadności zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia je poprzedzającego. Wszczęcie wnioskowanego postępowania nie jest bowiem możliwe z tego względu, że w obrocie prawnym funkcjonują ostateczne decyzje Starosty S.: z dnia [...] listopada 2006 r., z dnia [...] maja 2016 r. i z dnia [...] stycznia 2017 r., odmawiających wprowadzenia ww. zmian w ewidencji gruntów obrębu S., dotyczących w istocie przebiegu granic działek nr [...] na podstawie tych samych dokumentów, zgromadzonych w zasobie geodezyjno-kartograficznym, na które również obecnie powołuje się skarżąca. Decyzje ta zatem rozstrzygają sprawę tożsamą podmiotowo i przedmiotowo oraz dotyczą tożsamego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Na uwagę zasługują przy tym szczegółowe rozważania prawne wyjaśniające przyczyny braku możliwości uwzględnienia wniosków skarżącej z dnia [...] września 2006 r. i z dnia [...] października 2015 r. zawarte w wyrokach sądu z dnia 10 maja 2007 r. sygn. akt II SA 122/07 oraz z dnia 28 lutego 2017 r. sygn. akt II SA/Bk 42/17, a także rozważania zawarte w wyroku sądu z dnia 1 czerwca 2017 r. II SA/Bk 215/17 dotyczącego sprawy zainicjowanej wnioskiem W. P. z dnia [...] czerwca 2016 r., do których sąd kieruje skarżącą, która już po raz kolejny wystąpiła z analogicznym wnioskiem od czasu wydania ww. prawomocnych orzeczeń.
Mając powyższe na uwadze, sąd nie znalazł uzasadnionych podstaw do wyeliminowania kontrolowanego postanowienia z obrotu prawnego i orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019 r., poz. 2325 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło