II SA/Bk 364/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi Z.R. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Burmistrza T. z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Na wniosek Z. R., z dnia 08.09.2008r., zostało wszczęte postępowanie o wymeldowanie z pobytu stałego M. R. zameldowanego pod adresem: T. ul. P. C. [...] m [...]. We wniosku wnioskodawczyni podała, że lokal ten kupiła od B. K. jako majątek odrębny. W lokalu tym zameldowany jest M. R. Wnioskodawczyni wniosła o "unieważnienie meldunku", gdyż jako właścicielka nigdy nie wyraziła zgody na zameldowanie M. R. Do wniosku dołączony został akt notarialny - umowa sprzedaży. Burmistrz T. wszczął postępowanie w przedmiocie wymeldowania. W trakcie postępowania organ I instancji przesłuchał wnioskodawczynię, M. R. oraz świadków: E. R., B. K. Organ I instancji wydał decyzję o odmowie wymeldowania M. R. W wyniku wniesienia odwołania organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W trakcie postępowania administracyjnego Z. R. złożyła kolejne pismo, w którym podała, że jej wniosek o wymeldowanie został niewłaściwie zrozumiany. Jej zdaniem przemeldowanie M. R. z lokalu Nr [...] do lokalu Nr [...] nastąpiło bez jej wiedzy i zgody. Wskazała, że nie żąda pozbawienia meldunku, lecz chce unieważnienia zameldowania w lokalu nr [...]. W jej ocenie M. R. powinien być zameldowany nadal w lokalu Nr [...], w którym był zameldowany od 1983r., na co wyraziła wówczas zgodę właścicielka B. K. W dniu 13.01.2009r. dokonano oględzin lokalu. Ponadto w toku ponownego postępowania przesłuchano świadków: C. Z., B. K., R. R., M. P. Organ I instancji ponownie wydał decyzję o odmowie wymeldowania M. R. Decyzję powyższą zaskarżyła do Wojewody P. Z. R. podnosząc, iż jest ona niesłuszna. Zakwestionowała przy tym ustalenia organu I instancji. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...].04.2009r. [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, że pierwotnymi współwłaścicielami nieruchomości przy ul. P. C. [...] w T. były: B. K. w 1/2 części oraz M. K. w ½ części. M. K. zmarła w 1993r. Spadek po niej nabyli wnukowie: A. W. oraz H. L. Z. Na mocy aktu notarialnego, sporządzonego w dniu 17.07.1998 r., dokonano działu spadku, zniesiona została współwłasność nieruchomości oraz ustanowiona odrębna własność czterech lokali. Odrębną własność lokalu Nr [...] nabyła B. K., lokalu Nr [...] – H. i A. małżonkowie W., lokalu Nr [...] i [...] nabyła B. K. B. K. aktem notarialnym sporządzonym w w/w Kancelarii Notarialnej w dniu 08.03.1999r. sprzedała Z. R. lokal Nr [...] znajdujący się na poddaszu, o powierzchni 38 m2 składający się z korytarza, kuchni i pokoju. Przeprowadzone oględziny lokalu wykazały, że obecnie posiada on powierzchnię około 60m2, bowiem w czasie remontu podniesione zostało poddasze i w ten sposób zwiększono mieszkanie o 2 pokoje. M. R. zameldowany został na pobyt stały w dniu 22.10.1983r. i zamieszkał w części będącej współwłasnością B. K. W dniu 21.04.1984r. zawarł związek małżeński z Z. G., która została zameldowana na pobyt stały dopiero w dniu 21.10.1985r. B. K. wyjaśniła, że przed urodzeniem się pierwszego ich dziecka około 1985 lub 1986r. użyczyła im pokoju na poddaszu. W dniu 30.12.1987r. M. R. zawarł z M. K. umowę najmu pokoju na okres 4 lat. Nieruchomość stanowiła wówczas współwłasność B. K. i M. K. Dopiero w 1998r. została zniesiona współwłasność nieruchomości i ustanowiona odrębna własność lokali. Dla lokalu zajmowanego przez Z. i M. R. nadany został Nr [...]. Stąd pracownik ewidencji ludności Urzędu Miejskiego w T. naniósł w dokumentacji ewidencyjno - adresowej nowe adresy zameldowania, bez zmiany dat zameldowania i bez konieczności wypełniania formularzy meldunkowych, bowiem był to ten sam lokal, w którym zamieszkiwali Z. i M. R. Organ zauważył, że M. R. nie jest wpuszczany do lokalu, co potwierdziła Z. R. oraz jego synowie E. i R. R. Nie posiada kluczy do mieszkania. Jednakże gdy tylko mieszkanie jest otwarte /szczególnie w weekendy/ wchodzi do lokalu. Korzysta ze wspólnej łazienki. Ponadto świadek C. Z. zeznała, że widuje bardzo często M. R. nie tylko na podwórku ale i jak wychodzi bądź wchodzi do domu. W okresie letnim wykonuje prace w ogrodzie. Również L. R. zeznała, że widuje jak jej syn wchodzi do lokalu Nr [...] do dzieci. W skardze wywiedzionej do tut. Sądu Pani R. podtrzymała stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Podała również, że w protokole oględzin lokalu znajduje się błąd a były mąż z mieszkania wyprowadził się około 3 lata temu. Do dnia 04.01.2009 r. zamieszkiwał w garażu. Na skutek interwencji Policji przeniósł się z garażu do mieszkania matki. Podała, że dom posiada wspólne wejście i każdy z mieszkańców ma swobodny dostęp dlatego też sąsiadka widzi jak M. R. wchodzi czy wychodzi z domu. Świadek C. Z. nie potwierdziła faktu, iż widziała aby wchodził on do lokalu. Jej zdaniem odwiedziny u synów trwające około pół godziny nie świadczą o chęci powrotu do mieszkania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w swojej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem w trakcie postępowania doszło do naruszeń przepisów postępowania, które to naruszenia mogły mieć - zdaniem Sądu - istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przez sądami administracyjnymi). W ocenie Sądu postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było prowadzone z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a mianowicie z naruszeniem przepisów art. art. 6, 7, 77 § 1, k.p.a. Kodeksu postępowania administracyjnego. Sądowa kontrola prawidłowości zastosowania przez organy prawa materialnego wymaga prawidłowego ustalenia przez nie stanu faktycznego sprawy, a ten zawsze jest efektem wyłącznie wyczerpującego postępowania wyjaśniającego zgodnego z wymogami art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa. Prowadząc postępowanie w konkretnej sprawie organy administracji publicznej muszą w pierwszej kolejności ustalić rzeczywiste intencje wnioskodawcy co do przedmiotu postępowania. Wprawdzie wniosek skarżącej z 8 września 2009 r. został zatytułowany: "Wniosek o wymeldowanie z miejsca pobytu stałego", tym niemniej na podstawie jego treści nasuwa się wątpliwość co do intencji skarżącej, a mianowicie czy domaga się ona wymeldowania M. R. na podstawie art.15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zwanej dalej "ustawą", czy też uchylenia czynności zameldowania M. R. Jak wskazuje skarżąca, nigdy nie wyraziła ona zgody na zameldowanie M. R. w tym lokalu. W piśmie, z dnia 07.01.2009 r., (karta 35 akt administracyjnych) do organu I instancji skarżąca podnosi, że jej wniosek został mylnie zrozumiany, gdyż chce ona "unieważnić meldunek". Zatem, w ocenie Sądu, organy mogły prowadzić postępowanie administracyjne w niewłaściwym trybie. W uzasadnieniach kwestionowanych decyzji organy poddały analizie między innymi okoliczności zameldowania M. R., jednakże przedmiotem rozstrzygnięcia była odmowa wymeldowania orzeczona na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy wymeldowanie następuje w sytuacji, gdy osoba zameldowana opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego bez wymeldowania, a uprzednio dokonana czynność materialno-techniczna polegająca na zameldowaniu była dokonana zgodnie z prawem. Natomiast w przypadku, gdy osoba zameldowana na pobyt stały nie spełniała warunków do zameldowania przewidzianych w ustawie, organ administracyjny z urzędu lub na wniosek strony winien uchylić taką wadliwą czynność. Czynność materialno-techniczna, jaką jest zameldowanie, nie nosi cech ostateczności ani prawomocności i organ administracji właściwy w sprawach meldunkowych ma obowiązek skorygowania błędnego wpisu ewidencyjnego (por. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2001 r. w sprawie sygn. akt II SA/Gd 523/00, Lex nr 76100; Wojciech Taras - Samorząd Terytorialny 1993/11/68 nr publ. 7502 - glosa do wyroku NSA z dnia 9 lutego 1993 r., SA/Lu 1187/92). Zgłoszenie zastrzeżeń co do prawidłowości zameldowania, czy wymeldowania winno być rozstrzygane w trybie art. 47 ust. 2 ustawy. Wówczas organ ewidencyjny wydaje decyzję o anulowaniu bądź odmowie anulowania wymienionej czynności materialno - technicznej. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, iż przeprowadzone postępowanie narusza reguły określone w przepisach art. 6, 7, 77 § 1, k.p.a., i naruszenia te - zdaniem Sądu - mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego też Sąd orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami). Sąd uchylił obie decyzje administracyjne, gdyż jednoznacznego ustalenia wymagają rzeczywiste intencje skarżącej i dopiero wyjaśnienie tej kwestii uzasadniać będzie prowadzenie postępowania w określonym trybie. Ponadto ewentualne uchylenie czynności zameldowania czyniłoby bezprzedmiotowym prowadzenie postępowania w trybie art. 15 ust. 2 ustawy. Konsekwencją uwzględnienia skargi stała się konieczność zamieszczenia w wyroku stwierdzenia, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi). Sąd nie zasądził od organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania sądowego, gdyż taki wniosek na podstawie art. 210 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie został złożony, pomimo pouczenia w wezwaniu z dnia 12 czerwca 2009 r. (karta 10 akt sądowych).