II SA/Bk 371/15
WyrokWSA w Białymstoku2015-08-27
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo zatwierdził zamienny projekt budowlany, uwzględniając wskazania sądu zawarte w poprzednim wyroku i czy projekt ten spełnia wymogi prawa budowlanego, planowania przestrzennego oraz ochrony środowiska?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały się do wskazań zawartych w poprzednim wyroku WSA, wyjaśniając wątpliwości dotyczące powierzchni sprzedaży, rozbieżności w dokumentacji oraz związku z sąsiednim obiektem. Projekt zamienny został uznany za kompletny, zgodny z przepisami prawa budowlanego, planowania przestrzennego i ochrony środowiska, co uzasadniało zatwierdzenie go i udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego budynku handlowo-usługowego. Po wcześniejszych decyzjach organów i uchyleniu przez WSA poprzednich rozstrzygnięć, organy nadzoru budowlanego ponownie rozpoznały sprawę, uwzględniając wskazania sądu. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa budowlanego, k.p.a. oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, kwestionując prawidłowość zatwierdzenia projektu zamiennego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.),, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi N. N. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego oddala skargę
U podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i prawne:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. (dalej: PINB) w sierpniu 2012 r. wszczął, na podstawie art. 50 – 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), dalej: p.b., postępowanie legalizacyjne w sprawie realizowanego na działkach nr [...] i nr [...] w Z. budynku handlowo – usługowego (Galeria [...]) którego inwestorem jest W. P. prowadząca w Z. działalność gospodarczą pod nazwą W. (powoływana dalej jako: Inwestor).
Postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. znak [...], wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b., PINB nakazał Inwestorowi wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych oraz zabezpieczenie terenu budowy przed dostępem osób trzecich.
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. PINB, orzekając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., nałożył na Inwestora obowiązek sporządzenia i przedstawienia do dnia [...] maja 2013 r. projektu budowlanego zamiennego budynku handlowo – usługowego realizowanego na działkach nr [...] i [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Powyższe orzeczenie zostało utrzymane w mocy przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PWINB) decyzją z dnia [...] stycznia 2013r. znak [...].
Po przedłożeniu przez inwestora projektu zamiennego – PINB decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 4 p.b., zatwierdził sporządzony projekt zamienny i udzielił Inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budynku handlowo – usługowym na działkach nr [...] i [...] w Z.; nałożył na Inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu oraz ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego; nadał decyzji na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. rygor natychmiastowej wykonalności.
Po rozpoznaniu odwołania Miasta Z. od powyższej decyzji – PWINB decyzją z dnia [...] marca 2013 r. uchylił orzeczenie pierwszoinstancyjne na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W ponownie prowadzonym postępowaniu PINB wydał w dniu [...] maja 2013 r. decyzję zobowiązującą inwestora na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. do przedłożenia do dnia [...] grudnia 2013 r. zamiennego projektu budowlanego uwzględniającego całość inwestycji, łącznie z robotami wykonanymi w ramach odstępstwa. Decyzja ta została uchylona w dniu [...] czerwca 2013 r. przez PWINB, zdaniem którego obowiązek przedłożenia zamiennego projektu budowlanego wynika z pozostającej w obrocie prawnym decyzji organu I instancji z dnia [...] listopada 2012r.
Po przedłożeniu zamiennego projektu budowlanego – PINB decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. nr PINB [...]., orzekając na podstawie art. 51 ust. 4 p.b., zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku handlowo – usługowego na działkach nr [...] i nr [...] w Z. i udzielił Inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy tym budynku; nałożył na Inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oraz obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego. Nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Odwołania od powyższej decyzji złożyli: Gmina Miasto Z. oraz A. i N. N. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r. PWINB stwierdził, że odwołanie A. N. zostało wniesione z uchybieniem terminu, stąd też pozostawiono je bez rozpatrzenia.
Decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy oceniając przedłożony przez Inwestora projekt budowlany jako zgodny z prawem. Wskazał, że Inwestor dysponował dwoma pozwoleniami na budowę obiektów na działkach nr [...] i [...]. Przedmiotowa sprawa dotyczy budynku handlowo - usługowego. Inwestor przedstawił w niej projekt zagospodarowania terenu wskazując wyodrębnione obszary pod dwie różne inwestycje, tym samym ujął w projekcie całe zamierzenie inwestycyjne zgodnie z art. 33 ust. 1 p.b. Organ uznał za bezpodstawny zarzut niezgodności projektu z obowiązującym prawem miejscowym i treścią decyzji środowiskowej. Wskazał, że decyzja środowiskowa z dnia [...] lipca 2012 r. zawiera niejednoznaczny zapis "nie przewiduje się" obiektów o powierzchni sprzedaży powyżej 2 000 m2, co nie oznacza, że budowa takich obiektów jest zakazana. Podobnie w uchwale z dnia [...] maja 2004 r. stanowiącej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego teren oznaczony jest symbolem 12 PS*MT*Ul i przeznaczony m.in. pod usługi komercyjne. Analiza projektu wskazuje, że pod powierzchnię handlową przeznaczono w projekcie 1 980 m2, a powierzchnia ta jest pojęciem szerszym od powierzchni sprzedaży. Nadto inwestor przedstawił zestawienie powierzchni użytkowej lokali, z którego wynika, że powierzchnia sprzedaży w obiekcie wyniesie dokładnie 1 894,50 m2. Organ uznał również, że wskazanie przez Inwestora funkcji lokalu jako handlowo – usługowej jest wystarczające dla zobrazowania jego przeznaczenia.
Na skutek skargi Gminy Miasta Z. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Bk 1114/13, uchylił decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2013 r. oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2013 r. Zdaniem Sądu jakkolwiek organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że projekt budowlany zamienny powinien spełniać wszystkie wymogi projektu budowlanego "pierwotnego", to jednak złożony w sprawie projekt ocenił zbyt powierzchownie z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Obowiązkiem organu było bowiem sprawdzenie projektu zamiennego w zakresie objętym regulacją art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, mającym zastosowanie odpowiednio na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, w tym m.in. dokonanie oceny zgodności przedłożonego projektu z planem zagospodarowania przestrzennego. Nie kwestionując generalnej dopuszczalności lokalizowania obiektów usługowych na terenie oznaczonym symbole 12 PS*MT*Ul, Sąd zauważył, że powierzchnia sprzedaży im przypisana może wykluczać dopuszczalność lokalizacji określonego obiektu wielkopowierzchniowego. Analiza treści oraz rysunku planu potwierdza ocenę strony skarżącej, że w uchwale nr [...] Rady Miasta Z. nie przewidziano oznaczeń literowych ani graficznych dla symbolu terenów rozmieszczenia obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m2, które powinny posiadać oznaczenie literowe UC i graficzne – kreskowanie czerwono – ciemnoszare, zgodnie z załącznikiem nr 1 pkt 2.3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587). Przedmiotowemu terenowi przypisano w planie zaś kolor podstawowy fioletowy. Także z tekstu planu, w szczególności opisu ww. symbolu nie wynika, by przewidziano tam rozmieszczenie obiektów handlowych wielkopowierzchniowych. Projekt budowlany zamienny mógłby natomiast zostać oceniony jako zgodny z planem tylko, gdyby w niebudzący wątpliwości sposób wskazywał na powierzchnię sprzedaży obiektu niższą niż 2000 m2. Tymczasem projektant podawał różne wielkości bez wyjaśnienia powodów rozbieżności. Odwołujący się, zaś podawał jeszcze inne wyliczenia, do których organ nie ustosunkował się.
Za zasadne Sąd uznał także zarzuty skargi odnośnie braku spełnienia przez projekt zamienny wymagań rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. poz. 462 ze zm.) w szczególności § 11 ust. 2 pkt 1. W ocenie Sądu sposób użytkowania poszczególnych lokali winien wynikać z projektu, a przewidziana w projekcie funkcja "lokal handlowo-usługowy" bez określenia oddzielnie powierzchni dla usług i odrębnie dla handlu, takiego wymagania nie spełnia. Nadto projektant raz używa określenia "powierzchnia handlowa" w innym miejscu "powierzchnia sprzedaży".
Zdaniem Sądu organ nie przeprowadził również należytych rozważań w zakresie zgodności projektu budowlanego zamiennego z wymaganiami ochrony środowiska, a w szczególności z decyzją Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] lipca 2012 r. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla spornego przedsięwzięcia. Wymieniona w projekcie budowlanym łączna powierzchnia użytkowa wskazuje na funkcjonalne powiązanie obydwu ww. obiektów, a co projekt zupełnie pomija, tak samo jak i organy. Tym samym za zasadny uznano zarzut naruszenia art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Nadto Sąd zwrócił uwagę na to, iż warunki realizacji przedsięwzięcia na etapie zatwierdzania projektu zamiennego były zmieniane i to bez odniesienia się do warunków decyzji "środowiskowej", jak i czytelnego obrazu zmian. Niezgodności z tą decyzją Sąd upatrywał nie tylko w widocznej różnicy powierzchni obiektu, ale z pominięcia warunków obejmujących oddziaływanie tego budynku na środowisko łącznie z już istniejącym obiektem tegoż inwestora. Wbrew przekonaniu organów nadzoru budowlanego decyzja z dnia [...] lipca 2012 r. nie zawiera niejednoznacznego zapisu dotyczącego lokalizacji obiektów handlowych wielkopowierzchniowych.
Konkludując Sąd zalecił organom nadzoru budowlanego, aby rozpoznając ponownie sprawę rozważyły w pierwszej kolejności sposób "naprawienia" projektu budowlanego zastępczego z dnia [...] kwietnia 2013 r. w ten sposób, aby: (-) uzyskać od projektanta wyjaśnienie rozbieżności odnośnie wskazywanych wielkości powierzchni i różnic między nimi w poszczególnych dokumentach (w przedłożonym projekcie, w wyliczeniu projektanta złożonym w postępowaniu odwoławczym oraz w pismach pełnomocnika inwestora z dnia [...] marca 2014 r. i z dnia [...] kwietnia 2014 r.); (-) uzyskać wyjaśnienie sposobu rozumienia używanych zamiennie w projekcie budowlanym pojęć "powierzchnia sprzedaży", "powierzchnia handlowa"; (-) wyjaśnić związek obiektu budowlanego "M." z obiektem, którego dotyczy projekt budowlany przedłożony do oceny w sprawie niniejszej. Następnie Sąd zalecił organom ocenę czy złożone, nowe wyjaśnienie projektanta rozstrzyga wątpliwości i uzasadnia zatwierdzenie projektu budowlanego w przedłożonym kształcie, czy też konieczne jest wdrożenie procedury z art. 35 ust. 3 p.b. i zobowiązanie inwestora do usunięcia nieprawidłowości celem uzyskania projektu odpowiadającego przepisom prawa. Jeśli niezbędne okaże się zastosowanie art. 35 ust. 3 p.b., a inwestor przedłoży poprawiony projekt Sąd zalecił organom dokonanie jego oceny z uwzględnieniem wymagań przepisów art. 35 ust. 1 p.b. i art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.
Od powyższego orzeczenia skargę kasacyjną wywiódł R. N., która wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2014 r. sygn. akt II OSK 1677/14 została oddalona.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z., po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...] zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił Inwestorowi pozwolenia na wznowienie robót, a także nałożył na Inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie oraz obowiązek ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli N. N. i M. I. zarzucając jej naruszenie: art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 3 pkt 2 oraz art. 35 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego, oraz art. 7, 77 i 104 § 2 k.p.a., a także § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego i art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania środowiska.
P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu tej decyzji organ w pierwszej kolejności przypomniał, że na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012, poz. 270 z późn. zm.) związany jest oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 kwietnia 2014r., sygn. akt II SA/Bk 1114/13. Powołując się zaś na powyższe zalecenia i uzupełniony przez organ I instancji materiał dowodowy, PWINB podkreślił, że przedłożony projekt budowalny ściśle określa powierzchnię sprzedaży na 1894,5 m2 i to zarówno w części opisowej (program użytkowy obiektu i zbiorcze zestawienie danych liczbowych inwestycji), jak i graficznej. Zdaniem organu II instancji jest to rozwiązanie zgodne z decyzją Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] lipca 2012r., wydaną w przedmiocie uwarunkowań środowiskowych dla rzeczonej inwestycji, a w której to określono maksymalną powierzchnię sprzedaży na 1900,40 m2. Projektant w poprawionym projekcie odniósł się także do podnoszonych przez strony różnic w powierzchni w poszczególnych dokumentach, wskazując iż powstały one na skutek błędu matematycznego przy sumowaniu poszczególnych powierzchni na różnych etapach projektowania i ostatecznie zostały poprawione i wyjaśnione w przedłożonym w dniu [...] grudnia 2014r. - projekcie zamiennym.
Odnosząc się z kolei do pojęcia powierzchnia handlowa organ II instancji wyjaśnił, że nie posiada ono żadnej legalnej definicji prawnej, a istotną z punktu widzenia projektu jest powierzchnia sprzedaży, co zresztą zostało poprawione w projekcie zamiennym. Kwestię związku obiektu budowlanego "M." z przedmiotową inwestycją organ uznał z kolei za nieaktualną. Wyjaśnił, że Starosta Z. decyzją z dnia [...] maja 2014r., znak: [...], przeniósł decyzję własną nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., udzielającą pozwolenia na rozbudowę sklepu przemysłowo - budowlanego "M." na innego inwestora tj. K. N., a następnie ten sam organ decyzją z dnia [...] lipca 2014r., nr [...] zmienił pozwolenie na budowę nr [...] budynku magazynowo - biurowego, gdzie zmiana polegała na wydzieleniu konstrukcyjnym i funkcjonalnym obiektu budowlanego "M." od przedmiotowego budynku galerii handlowej "B.". Tym samym kwestia łącznego funkcjonowania obu obiektów, a co za tym idzie sumowania powierzchni sprzedaży przestała istnieć. W ocenie organu odwoławczego w trakcie prowadzonego ponownie postępowania organ wypełnił wszystkie zalecenia Sądu zawarte w wyroku z dnia 3 kwietnia 2014r., sygn. akt II SA/Bk 1114/13.
Odnosząc się z kolei do zarzutów zawartych w odwołaniu PWINB uznał je za nieuzasadnione. Wyjaśnił, że Inwestor posiada już odrębne, ostateczne decyzje udzielające pozwolenia na budowy dotyczące m.in. myjni samochodowej, stacji paliw, kotłowni, stąd też zatwierdzanie projektu budowlanego (w tym projektu zagospodarowania działki) obejmującego te inwestycje byłoby obarczone wadą prawną powodującą nieważność decyzji z mocy prawa, albowiem dotyczyłoby sprawy uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Organ II Instancji nie zgodził się też ze stwierdzeniem odwołujących się, iż całkowita dopuszczalna powierzchnia sprzedaży określona w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach obejmuje zarówno istniejący (obiekt budowlany "M.") jak i przedmiotowy obiekt (galeria B.), gdyż decyzja środowiskowa (decyzja Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] lipca 2012r., znak: [...] z dnia), zezwala na realizację przedsięwzięcia - budowa budynku handlowo - usługowego o powierzchni handlowej 1900,4 m2. Biorąc zaś pod uwagę fakt, iż pojęcie powierzchnia handlowa jest niezdefiniowane w przepisach prawa, to uznać ją należy, zdaniem organu, za powierzchnię sprzedaży. Natomiast powierzchnia użytkowa dla przedmiotowego budynku handlowo - usługowego w decyzji środowiskowej została określona na 17.800 m2,. Z kolei powierzchnia użytkowa budowanego obiektu handlowo - usługowego, wskazanego w projekcie zamiennym wynosi 12.278,7 m2, a sprzedaży 1894,5 m2. Oznacza to, w ocenie organu, że warunki określone w decyzji środowiskowej nie są przekroczone. Szczegółowe wyliczenie powierzchni zawiera projekt zamienny (wartości te nie przekraczają wskazanych w decyzji środowiskowej), który to jest podstawą do realizacji inwestycji.
Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję wywiódł N. N. zarzucając jej naruszenie:
1) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez niewłaściwe rozpatrzenie projektu budowlanego zamiennego bez uwzględnienia wskazań zawartych w wyroku WSA w Białymstoku sygn.. akt II SA/Bk 1114/13;
2) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia do zarzutów skarżących zawartych w odwołaniu z dnia 6.03.2015 r. dotyczących sprzeczności zatwierdzonego projektu budowlanego zamiennego z przepisami art. 34 ust. 3 pkt 2 ustawy prawo budowlane oraz § 11 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego;
3) art. 153 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez całkowite zignorowanie wskazań Sądu zawartych w wyroku z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn.. akt II SA/Bk 1114/13 dotyczących oceny zgodności wyjaśnień projektanta pod kątem spełnienia wymogów dotyczących przedłożonego projektu budowlanego zamiennego;
4) art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz oddziaływania na środowisko poprzez wydanie zezwolenia na wznowienie budowlanych dla innego zamierzenia inwestycyjnego niż te, dla którego została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach;
5) art. 35 ust. 1 i art. 34 ust. 3 pkt 2 ustawy prawo budowlane oraz § 11 ust. 2 pkt 1 i § 12 ust. 2 rozporządzenia MTBiGM z dnia 25 kwietnia 2012 r. poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego nie spełniającego wymogów określonych w przepisach;
6) art. 35 ust. 3 ustawy prawo budowlane poprzez zaniechanie nałożenia obowiązku usunięcia ewidentnych nieprawidłowości w zatwierdzonym projekcie budowlanym zamiennym.
W odpowiedzi na skargę P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w skarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wyjaśnić należy, że kluczowe znaczenie dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji miało zbadanie przez Sąd, czy organy nadzoru budowlanego - stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) - zastosowały się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Bk 1114/13) uchylającym zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2013 r. nr [...] oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] i przekazującym sprawę do ponownego rozpoznania. W konsekwencji również Sąd orzekający w niniejszej sprawie miał obowiązek zastosowania się do oceny prawnej i wskazań wyrażonych w powołanym wyroku z dnia 3 kwietnia 2014 r.
We wspomnianym wyżej orzeczeniu Sąd wskazał natomiast na konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego celem "naprawienia" projektu budowlanego zastępczego z dnia [...] kwietnia 2013 r. poprzez: 1) uzyskanie od projektanta wyjaśnienia rozbieżności odnośnie wskazywanych wielkości powierzchni i różnic między nimi w poszczególnych dokumentach (w przedłożonym projekcie, w wyliczeniu projektanta złożonym w postępowaniu odwoławczym oraz w pismach pełnomocnika inwestora z dnia [...] marca 2014 r. i z dnia [...] kwietnia 2014 r.); 2) uzyskanie wyjaśnienia sposobu rozumienia używanych zamiennie w projekcie budowlanym pojęć "powierzchnia sprzedaży", "powierzchnia handlowa"; 3) wyjaśnienia związku obiektu budowlanego "M." z obiektem, którego dotyczy projekt budowlany przedłożony do oceny w sprawie niniejszej. Sąd zalecił również, aby organy nadzoru budowlanego oceniły czy złożone, nowe wyjaśnienie projektanta rozstrzyga wątpliwości i uzasadnia zatwierdzenie projektu budowlanego w przedłożonym kształcie, czy też konieczne jest wdrożenie procedury z art. 35 ust. 3 p.b. i zobowiązanie inwestora do usunięcia nieprawidłowości celem uzyskania projektu odpowiadającego przepisom prawa. Jeśli niezbędne okaże się zastosowanie art. 35 ust. 3 p.b., a inwestor przedłoży poprawiony projekt - organy dokonają jego oceny uwzględniając wymagania przepisów art. 35 ust. 1 p.b. i art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.
Analizując materiał dowodowy zgromadzony w sprawie oraz treść wydanych na jego podstawie rozstrzygnięć, Sąd orzekający w niniejszej sprawie doszedł do przekonania, że organy nadzoru budowlanego zastosowały się do ww. oceny w sposób prawidłowy. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na pismo z dnia [...] listopada 2014r., w którym projektant wyraźnie wskazuje, iż różnice we wskazywanych powierzchniach obiektu w projekcie, wyliczeniach złożonych w postępowaniu odwoławczym i sądowym stanowią wynik omyłki rachunkowej i zostały ostatecznie wyjaśnione oraz ustalone jednoznacznie w projekcie zamiennym. Część opisowa projektu zawiera szczegółowe wyliczenie poszczególnych rodzajów powierzchni w obiekcie. Wskazano w niej, iż łącznie na parterze powierzchnia sprzedaży wynosi 1.573,60 m2, powierzchnia usług 1.102,35 m2, powierzchnia przeznaczona pod ekspozycje 1.062,55 m2, natomiast powierzchnia zaplecza 1.864,90 m2, a powierzchnia komunikacji 1.029,80 m2. Podobnie określona została w projekcie powierzchnia na 1 piętrze, tj. powierzchnia sprzedaży: 320,90 m2, powierzchnia usług: 1.201,97 m2, powierzchnia ekspozycji: 196,50 m2, powierzchnia zaplecza: 1512,53 m2 a powierzchnia komunikacji: 832,30 m2. Również powierzchnia na 2 piętrze obiektu została szczegółowo określona i zdefiniowana w projekcie: powierzchnia sprzedaży: 0 m2, powierzchnia usług: 1269,30 m2, powierzchnia ekspozycji: 0 m2, powierzchnia zaplecza: 250,40 m2, powierzchnia komunikacyjna: 61,60 m2. W ocenie Sądu należy też zwrócić uwagę, że w programie użytkowym obiektu, który jest częścią projektu budowlanego, projektant dokładnie wyjaśnił takie zdefiniowanie przeznaczenia poszczególnych powierzchni - uzasadniając to przyjętym modelem funkcjonowania obiektu oraz obecnie panującymi modelami prowadzenia lokali usługowych i handlowych. Opisano przeznaczenie poszczególnych lokali oraz układ zawartej w nim powierzchni, wskazując m. in, że niektóre lokale będą wykorzystywane zarówno w części na działalność usługową, jak też handlową. W tym zakresie część opisowa projektu koresponduje z częścią graficzną, gdyż elementem projektu są również rzuty poszczególnych kondygnacji obiektu zawierające prezentację przyjętego programu użytkowego, w tym przeznaczenia powierzchni w obiekcie, w formie graficznej.
Zestawiając powyższe wyjaśnienia projektanta z programem użytkowym zawartym w części opisowej projektu należy dojść do wniosku, iż organy nadzoru budowlanego w sposób prawidłowy rozstrzygnęły uwypuklone w wyroku z dnia 3 kwietnia 2014 r. niejasności w zakresie powierzchni sprzedaży. Uzupełniony projekt zamienny zawiera bowiem szczegółowy program użytkowy, który nie tylko w formie opisowej zawiera wyliczenie i zestawienie poszczególnych powierzchni, w tym powierzchni sprzedaży, ale również prezentację programu w części rysunkowej. W konsekwencji na obecnym etapie postępowania z treści samego projektu jednoznacznie wynikają wartości poszczególnych powierzchni w obiekcie, w tym powierzchnia sprzedaży na poziomie 1.894,50 m2. Przy czym sposób ustalenia powierzchni sprzedaży w projekcie zamiennym odpowiada definicji tego pojęcia wynikającej z art. 2 pkt. 19 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2015.r, poz. 199). Z powierzchni budynku wyodrębniona została bowiem zarówno powierzchnia przeznaczona pod bezpośrednią sprzedaż towarów, jak też powierzchnia przeznaczoną pod usługi, powierzchnia zaplecza (mogącą pełnić funkcję socjalną, magazynów lub biur) oraz komunikacji i ekspozycji wystawowej. Spełnione zostały też wymagania wynikające z § 12 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.
W projekcie zamiennym wyjaśniono też, jak słusznie zauważyły to organy, rozbieżności w stosowaniu pojęć "powierzchnia handlowa" oraz "powierzchnia sprzedaży". Zdaniem Projektanta pojęcie "powierzchnia handlowa" nie ma odrębnego znaczenia prawnego i miało charakter "pomocniczy", a pojęciem istotnym jest pojęcie "powierzchnia sprzedaży", która została podana w projekcie zamiennym wraz z tabelą bilansową oraz załącznikiem graficznym ilustrującym jej rozmieszczenie. Aktualnie w projekcie występuje zatem już tylko pojęcie "powierzchnia sprzedaży", które, co podkreślono wyżej, zostało zdefiniowane w art. 2 pkt. 19 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Za prawidłowe, z punktu widzenia składu orzekającego w niniejszej sprawie, należy uznać też ustalenia organów w zakresie braku aktualnie związku pomiędzy projektowanym obiektem budowlanym, a istniejącym już sklepem "M.". Jak trafnie zauważył bowiem PWINB, Starosta Z. decyzją z dnia [...] maja
2014 r., znak: [...], przeniósł decyzję własną nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., udzielającą pozwolenia na rozbudowę sklepu przemysłowo - budowlanego "M." na innego inwestora tj. K. N., a następnie ten sam organ decyzją z dnia [...] lipca 2014r. nr [...] zmienił pozwolenie na budowę nr [...] budynku magazynowo - biurowego, gdzie zmiana polegała na wydzieleniu konstrukcyjnym i funkcjonalnym obiektu budowlanego "M." od przedmiotowego budynku galerii handlowej "B.". Tym samym kwestia łącznego funkcjonowania obu obiektów, a co za tym idzie sumowania powierzchni sprzedaży przestała istnieć. Nie bez znaczenia jest również, że projekt zamienny będący przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu nie przewiduje również bezpośredniego połączenia między obiektem "M.", a budynkiem handlowo – usługowym. Różne funkcje budynków, a także odrębne osoby inwestorów decydują o tym, że są to odrębne, samodzielne budynki dodatkowo rozdzielone obiektem o funkcji magazynowo - biurowej.
Sąd nie mógł też podzielić argumentacji autora skargi, jakoby całkowita dopuszczalna powierzchnia sprzedaży określona w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] lipca 2012 r. obejmowała przedsięwzięcie nowoprojektowane w powiązaniu z istniejącym obiektem handlowym "M.". Z treści decyzji środowiskowej wynika, że dotyczy ona budowy budynku handlowo - usługowego o powierzchni handlowej 1900,40 m2 oraz dojść i dojazdów. Jednakże, jak słusznie zauważał pełnomocnik uczestnika postępowania w piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2015r., ani z treści uzasadnienia decyzji środowiskowej, ani też z treści Załącznika nr 1 do tej decyzji nie wynika, aby warunkiem lub elementem wydania decyzji środowiskowej było powiązanie obiektu handlowo- usługowego z istniejącym obiektem "M.". Z uzasadnienia decyzji środowiskowej wynika, iż dokonując oceny oddziaływania na środowisko tego budynku handlowo - usługowego, organ brał pod uwagę okoliczność, iż na obszarze inwestycji znajduje się istniejący i działający obiekt handlowy, a także uwzględniał fakt, iż w okolicy planowanej inwestycji występuje zabudowa przemysłowa, usługowa i mieszkaniowa. Jednakże, zdaniem Sądu, powiązanie istniejącego obiektu "M." w kontekście wydawania decyzji środowiskowej dotyczyła tylko tego, że obiekt ten na planowanej inwestycji już funkcjonuje, a uwzględniano go w ustalaniu łącznej powierzchni zabudowy i powierzchni użytkowej, celem oceny możliwych kumulatywnych negatywnych skutków dla środowiska. Zatem wbrew temu co wywodzi autor skargi, zmiana przeznaczenia rozbudowywanej części obiektu "M." na odrębny budynek o funkcji magazynowo - biurowej oraz zmiana inwestora, w tym zakresie nie zmienia charakterystyki realizowanego w ramach niniejszej sprawy obiektu, a tym bardziej, jak słusznie podkreślił organ w odpowiedzi na skargę, nie może skutkować koniecznością uzyskiwania nowej decyzji środowiskowej. Decyzja środowiskowa z dnia [...] lipca 2012 r. dotyczy bowiem konkretnego zamierzenia budowlanego, tj. polegającego na budowie budynku handlowo – usługowego o powierzchni handlowej 1900,40 m2, nie zaś sąsiednich inwestycji, zmiana zatem funkcji obiektu sąsiadującego nie ma wpływu na warunki określone w tej decyzji. Konkludując ten zakres rozważań należy jeszcze raz stwierdzić, że decyzja środowiskowa nie została, wbrew twierdzeniom skarżącego, wydana dla istniejącego obiektu i planowanego, gdyż decyzję wydaje się zawsze dla zamierzenia budowalnego, które ma być zrealizowane, a nie dla tego, które już zostało zrealizowane. Z uzasadnienia decyzji środowiskowej wynika ponadto, że powierzchnia przeznaczona pod handel w budynku projektowanym wynosić będzie 1.900,40 m2, nie zaś w planowanym i istniejącym. Wprawdzie organ wskazał dodatkowo, iż powierzchnia użytkowa istniejącego w sąsiedztwie budynku oraz projektowanego łącznie wynosić będzie ok. 17.800 m2, ale zapis ten pojawił się ze względu na konieczność uwzględnienia innych sąsiadujących obiektów i ocenę możliwości kumulowania się oddziaływań, o której mowa w art. 63 ust. 1 lit. b) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Wnioskowanie jednak na tej podstawie, że decyzja środowiskowa obejmuje także istniejący obiekt stanowi nieuzasadnioną interpretacją, a w konsekwencji jest sprzeczne z istotą i celem decyzji środowiskowej.
Konkludując trzeba zgodzić się z orzekającymi w sprawie organami, że skoro przedłożona przez Inwestora dokumentacja projektowa jest kompletna, sporządzona została w sposób prawidłowy, posiada wszelkie uzgodnienia i zgodna jest z przepisami szczególnymi, a dołączony do niej projekt zamienny został "naprawiony" zgodnie z zaleceniami wyrażonymi w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 3 kwietnia 2014r., to zaistniały podstawy do wydania Inwestorowi decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i zezwalającej na wznowienie robót budowlanych.
Mając na uwadze wszystkie wskazane powyżej okoliczności, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących norm prawa materialnego, jak też prawa procesowego, które miało lub mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego też skargę jako bezzasadną oddalił na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło