II SA/Bk 374/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Małgorzata Roleder po rozpoznaniu w dniu 18 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu L.M. wobec postanowienia referendarza sądowego z dnia [...] lipca 2007r. oddalającego wniosek L.M. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi L.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] kwietnia 2006 r., Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.- L. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienia adwokata. Po rozpatrzeniu wniosku przez referendarza sądowego, postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r. wniosek został oddalony. Od powyższego postanowienia L. M. wywiódł sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B., w którym podniósł, iż Sąd zbyt rygorystycznie ocenił jego sytuację finansową i możliwości płatnicze, błędnie również przyjął, iż ma on obowiązki czynienia oszczędności we własnym zakresie do granic zabezpieczenia i koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny, a dopiero wówczas gdyby w ten sposób zgromadzone środki okazały się niewystarczające może zwrócić się o pomoc. Skarżący podał, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje żona, [...] dzieci, w tym jedno dziecko w wieku [...] lat z [...]i, które to wymaga stałego leczenia i szczególnej opieki osób trzecich. Wskazał, iż źródłem utrzymania całej rodziny jest miesięczny dochód z gospodarstwa rolnego, głównie sprzedaży mleka (średnia miesięczna w sezonie letnim wynosi [...] zł.). Zwiększenie bydła mlecznego o [...] sztuki nie daje podstawy do większego wzbogacenia się i wnioskowania, iż jest on w stanie ustanowić sobie pełnomocnika profesjonalnego do sporządzenia skargi kasacyjnej. Nadto podkreślił, iż brak opłacalności w rolnictwie powoduje, iż nie jest możliwe zgromadzenie środków na poniesienie przedmiotowych kosztów. Wytworzone artykuły rolne nie pokrywają nakładów poniesionych na ich produkcję, stąd aby przetrwać rolnicy zaciągają kredyty na spłatę wcześniejszych zobowiązań. On sam posiada kredyt na łączną kwotę [...] zł. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowienie z dnia [...] lipca 2007 r. dotyczące oddalenia wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, przeciwko któremu został wniesiony sprzeciw utraciło moc, a sprawa podlegała rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym (w zakresie ustanowienia pełnomocnika) - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem, to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa. W złożonym wniosku, następnie uzupełnionym oświadczeniem – L. M. podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz [...] dzieci. [...] synów studiuje, [...] syn ma [...], uczęszcza do szkoły. Jego majątek stanowi dom o powierzchni [...] oraz [...] ha gospodarstwo rolne, w którym hoduje [...] sztuk bydła. Nadto posiada maszyny rolnicze ([...]) oraz samochód [...]. Wnioskodawca podał, iż uzyskuje dochód ze sprzedaży mleka w wysokości około [...]zł miesięcznie. W roku 2006 otrzymał na prowadzone gospodarstwo rolne [...] zł tytułem dopłat bezpośrednich z Unii Europejskiej. Miesięczne wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego oraz utrzymaniem rodziny wynoszą łącznie [...] zł (z wliczoną ratą kredytu Banku [...] na realizację przedsięwzięć w ramach programu branżowego w zakresie "[...]"), dodatkowo rocznie wydaje [...] zł na zakup oleju napędowego, nawozy sztuczne, podatek gruntowy i ubezpieczenie, a także [...] zł kwartalnie z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego. Wnioskodawca jest zadłużony na łączną kwotę [...] zł (z tytułu kredytów zawartych w Banku [...] dnia [...] września 2006 r. na kwotę [...] zł oraz dnia [...] lutego 2004 r. na realizację przedsięwzięć w ramach programu w zakresie "[...]" zaciągniętego na sumę [...]). W odpowiedzi na wezwanie tut. Sądu z dnia [...] września 2007 r. skarżący przedstawił posiadane rachunki dokumentujące wskazane wyżej wydatki związane z bieżącym utrzymaniem jego i rodziny oraz prowadzonym gospodarstwem rolnym. W ocenie Sądu ustalone okoliczności stanowią dostateczne uzasadnienie do przyznania L. M. prawa pomocy w żądanym zakresie. Skarżący wykazał bowiem, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonując oceny sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego nie sposób pominąć okoliczności, iż zapewnienie minimalnej stopy życiowej w wypadku [...] jednego członka rodziny, czy też dłużej trwającej choroby, wymaga z reguły zwiększenia nakładów finansowych. Takie stanowisko zaprezentowano w niniejszej sprawie w wyroku NSA z dnia 6 grudnia 2006 r., sygn. akt II OZ 1325/06. Zauważyć również należy, iż skarżący ponosi znaczne wydatki związane z prowadzonym gospodarstwem domowym, w tym także utrzymaniem [...] studiujących synów, posiada zadłużenie na kwotę około [...] zł. Stąd nie można zaakceptować stanowiska, iż strona winna się liczyć z kosztami związanymi z prowadzeniem sprawy sądowej i gromadzić w tym celu potrzebne środki z dochodów uzyskiwanych w dłuższym okresie czasu. W tych uwarunkowaniach uznać należy, iż brak jest podstaw do twierdzenia, że skarżący jest w stanie zgromadzić środki finansowe na ustanowienie adwokata, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tych przyczyn na mocy art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.