II SA/Bk 374/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak, sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi M.R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Drogowego na rzecz skarżącego M.R. kwotę 1529 (tysiąc pięćset dwadzieścia dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W wyniku kontroli drogowej P. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] nałożył na M. R. (dalej jako Skarżący) karę pieniężną w wysokości 7800 (słownie: siedem tysięcy osiemset) złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut; naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę. Skarżący, pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. wniósł od odwołanie od przedmiotowej decyzji. Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] utrzymał w całości zaskarżoną decyzję w mocy. Skarżący pismem z dnia [...] marca 2014 r. wywiódł na decyzję organu II instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie: prawa materialnego w szczególności: art. 92a ust. 1,6,7 oraz zał. nr 3 Ip. 6.2.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm. – dalej jako u.t.d.) poprzez błędną wykładnie oraz niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji niesłuszne nałożenie na skarżącego kary w wysokości 5000 zł; art. 92a ust. 1,6,7 oraz zał. nr 3 Ip. 5.2.1 u.t.d. poprzez błędną wykładnie przepisu oraz jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji niesłuszne nałożenie na skarżącego kary w wysokości 150 zł; art. 92a ust. 1,6,7 oraz zał. nr 3 Ip. 5.2.2 u.t.d. poprzez błędną wykładnie przepisu oraz jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji niesłuszne nałożenie na skarżącego kary w wysokości 1000 zł; oraz naruszenie przepisów prawa procesowego w szczególności: art. 7 w zw. z art. 77 kpa wskutek nie podjęcia przez organ działań mających na celu dokładne wyjaśnienie sprawy oraz brak inicjatywy organu w zakresie gromadzenia materiału dowodowego mające na celu wyjaśnienie stanu faktycznego; art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób dyskredytujący zaufanie obywateli do organów państwa podważający świadomość prawna obywateli; W konsekwencji Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu II instancji i poprzedzającej ja decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu Skarżący wskazał m.in., że organ dokonał błędnych ustaleń stanu faktycznego oraz błędnego zastosowania przepisów normujących czas pracy kierowców określonych w rozporządzeniu (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98 jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, nakładając na skarżącego kary wynikające z zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i niezgadzając się z twierdzeniami Skarżącego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona chociaż nie wszystkie zarzuty skargi są uzasadnione. Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd rozpoznając sprawę bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem – m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego postępowania sytuacja taka niewątpliwie zachodzi. Istota niniejszej sprawy przejawia się w zasadzie na prawidłowości zastosowania kary pieniężnej w decyzji. Organ prawidłowo wskazuje w odpowiedzi na skargę, iż "przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą ma obowiązek prawidłowego wczytania danych oraz prawidłowego ich przechowywania. Powołując się na obowiązujące przepisy prawa wskazać należy, iż zgodnie z treścią załącznika nr IB lit. s Rozdział I wczytywanie danych oznacza: kopiowanie wraz z podpisem cyfrowym części lub całego zbioru danych zapisanych w pamięci danych pojazdu lub w pamięci karty tachografu, które są niezbędne do ustalenia zgodności z przepisami zawartymi w rozporządzeniu (WE) nr 561/2006. Producenci przyrządów rejestrujących tachografów cyfrowych oraz producenci urządzeń skonstruowanych i przeznaczonych do wczytywania zbiorów danych podejmują wszelkie racjonalne działania zapewniające wczytanie takich danych z minimalnym opóźnieniem dla przedsiębiorstw transportowych lub kierowców. Wczytywanie danych nie może zmienić ani skasować zapisanych danych. Zgodnie z treścią art. 14 ust 2 rozporządzenia 3821/85 przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. l, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorstwo wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych". W myśl art. 92a u.t.d. Podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. 2. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć kwoty 10.000 złotych. 3. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć: 1) 15.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli; 2) 20.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 11 do 50 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli; 3) 25.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio od 51 do 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli; 4) 30.000 złotych - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie większej niż 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli; 5) 40.000 złotych - dla podmiotu wykonującego inne czynności związane z przewozem drogowym. 4. Za kierowców, o których mowa w ust. 3 pkt 1-3, uważa się również osoby niezatrudnione przez podmiot wykonujący przewóz drogowy, wykonujące osobiście przewozy drogowe na jego rzecz. 5. Jeżeli czyn będący naruszeniem przepisów, o których mowa w ust. 1, wyczerpuje jednocześnie znamiona wykroczenia, w stosunku do podmiotu będącego osobą fizyczną stosuje się wyłącznie przepisy o odpowiedzialności administracyjnej. 6. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. 7. Przepisy ust. 1, ust. 3 pkt 5 i ust. 5 i 6 stosuje się do podmiotów wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, w szczególności do: 1) spedytora, 2) nadawcy, 3) odbiorcy, 4) załadowcy, 5) organizatora wycieczki, 6) organizatora transportu, 7) operatora publicznego transportu zbiorowego - jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia. 8. Przepisy ust. 1 i ust. 3-6 stosuje się do podmiotów, o których mowa w art. 16a i art. 33a. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 92b u.t.d. nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił: 1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów: a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, c) Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087); 2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego. 2. Za naruszenie przepisów, o których mowa w ust. 1, karze grzywny, na zasadach określonych w art. 92, podlega kierowca lub inna osoba odpowiedzialna za powstanie tych naruszeń. Jak wynika z powyższych przepisów samo nałożenie kary jest wynikiem stwierdzonych u przedsiębiorcy uchybień w zakresie prowadzonej działalności transportu drogowego. Nie ulega także wątpliwości, że do takich właśnie uchybień w przedmiotowej sprawie doszło, a co za tym idzie przesłanki nałożenia kary zostały spełnione. Nie zostały jednak, zdaniem Sądu, spełnione wymogi prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy dla celów zastosowania art. 92a u.t.d. Organ bowiem nie ustalił w sposób wyczerpujący i rzetelny wszystkich aspektów dotyczących stanu faktycznego sprawy. Słusznie zatem Skarżący podnosi, że w spisanych zeznaniach brak jest informacji odnośnie tego, gdzie i jak był użytkowany przedmiotowy pojazd, gdyż informacji tych nie można również uzyskać z karty kierowcy. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że pracownik organu dokonującego kontroli i później organ w trakcie postępowania administracyjnego nie ustalił jak i dokładnie gdzie był wykorzystywany kontrolowany pojazd w dniach [...] i [...] sierpnia 2013 r. i czy pojazd ten poruszał się w spornych dniach po drogach publicznych czy też może faktycznie służył do innych celów, na co wskazuje Skarżący, polegających na napędzaniu maszyny przesiewania piasku oraz rozwożenia wydobytego surowca na terenie prywatnym (żwirowni). Jak słusznie wskazuje Skarżący w wywiedzionej skardze samo przyznanie się do wyjęcia tachografu z czytnika nie powoduje automatycznej odpowiedzialności przedsiębiorstwa transportowego, co wprost wynika z brzmienia art. 92b u.t.d. Organ nie ustalił jednak w jakich warunkach karty te były wyjmowane. Słusznie także Skarżący podnosi, że organ rozpoznając sprawę nie ustalił, czy pojazd był użytkowany wyłącznie na drogach publicznych, czy też nie. Tym i powyższymi postępowaniami organ naruszył zasady wynikające z art. 7 kpa, gdyż organ nie podjął w istocie wszelkich czynności zmierzających do pełnego i rzetelnego wyjaśnienia sprawy. Konsekwencją tego jest także naruszenie przez organ art. 77 kpa poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego w sprawie. Reasumując powyższe stwierdzić należy, że organ rozpoznając sprawę prawidłowo zastosował przepisy art. 92a u.t.d., co czyni te zarzuty skargi jako nieuzasadnione, jednak zastosował te przepisy do nieprawidłowo określonego stanu faktycznego, czym z kolei naruszył art. 7 i art. 77 kpa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien wziąć pod uwagę, wynikające z uzasadnienia orzeczenia i stanowiska Sądu, wytyczne dotyczące dokładnego zebrania materiału w sprawie. Mając na uwadzę powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. skargę uwzględnił i uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję organu I instancji. W kwestii wstrzymania ich wykonania Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. Natomiast o kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.