II SA/Bk 376/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2006r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] lutego 2006r. znak: [...] na podstawie której odmówiono W. M. wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przy ul. [...], lok. [...] w okresie od [...] sierpnia 2005r. do dnia [...] lutego 2006r. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: Pismem z dnia 3 lutego 2006r. W. M. złożył wniosek o wydanie zezwolenie na zajęcie pasa drogowego drogi publicznej w okresie od [...] sierpnia 2005r. do [...] lutego 2006r. Organ I instancji odmówił wydania zezwolenia. W uzasadnieniu decyzji podniósł, że zezwolenie nie może być wydane na okres poprzedzający dzień złożenia wniosku. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się W. M. i wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Organ II instancji zważył co następuje: Zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie, takie dotyczy m. in. umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Z przepisu § 1 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego wynika, że "zajmujący pas drogowy przed planowanym zajęciem pasa składa wniosek do zarządcy drogi o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego". Wskazując na treść powyższych przepisów organ odwoławczy przyjął, że nie jest możliwe złożenie wniosku o zalegalizowanie zajęcia pasa drogowego, jak chce wnioskodawca, i wydanie decyzji - zezwolenia uwzględniającego taki wniosek. Organ II instancji podniósł, że zdaje sobie sprawę, iż pawilon handlowy użytkowany jest od dłuższego czasu, ale w świetle przepisów poprzednie zezwolenia wygasło a o wydanie nowego zainteresowany wystąpił w dniu 3 lutego 2006 r. Od tego dnia wydane zostało nowe zezwolenie - z dnia 3 lutego 2006 r. znak: [...]. Decyzję SKO w B. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. zaskarżył W. M. i zarzucił organowi stronniczość przy podjęciu rozstrzygnięcia oraz brak ustosunkowania się do niektórych zagadnień poruszanych przez niego w odwołaniu. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w przeszłości istniał już precedens, iż zezwolenie na zajęcie pasa drogowego było wydawane na okres poprzedzający dzień złożenia wniosku – skarżący na potwierdzenie powyższego dołączył do akt zezwolenie z dnia [...] kwietnia 1998r. nr [...]. W ocenie skarżącego organ orzekający w przedmiotowej sprawie był związany treścią powyższego zezwolenia albowiem w obu sprawach był zbieżny stan faktyczny i prawny. Tym samym orzeczenie odmawiające wydania zezwolenia zostało wydane w ramach uznania administracyjnego, czym organ dopuścił się naruszenia art. 8 kpa wyrażającego zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Nadto skarżący wywiódł, że art. 40 ustawy o drogach publicznych powinien być rozpatrywany łącznie z przepisami ustawy - Prawo budowlane z których wynika, że wniosek o zezwolenie na zajęcie pasa składa się przed planowanym zajęciem. Pojęcie "przed planowanym zajęciem" należy rozumieć w ten sposób, że wnioskodawca ma dopiero zamiar umieścić dom handlowy. W niniejszej sprawie dom handlowy stoi legalnie od 1991r. a zezwolenie na zajęcie tego pasa było wydawane kilkakrotnie. Skarżący zarzucił również organom administracyjnym naruszenie art. 7,8,9,10,11 i 12 kpa poprzez niepowiadomienie go telefonicznie o niezłożeniu wniosku oraz o grożącej karze. Końcowo skarżący zaznaczył, że "ludzkie zapomnienie" nie może skutkować "horendalną" karą wykończającą ekonomicznie jego rodzinę. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie decyzji I i II instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w skardze wskazał, że w jego ocenie nie doszło do naruszenia przepisów procesowych, zwłaszcza reguł ogólnych kpa, ich rozumienie bowiem nie może stać w sprzeczności z normami materialnymi. Niezasadny jest również zarzut naruszenia postępowania dowodowego - gdyż w sprawie nie ma sporu co do istnienia obiektu w pasie drogowym. Odnośnie wskazywanej rozbieżności przy wydawaniu zezwoleń organ podniósł, że nie może to być pretekstem do orzekania niezgodnie z prawem na przyszłość i że zostanie rozważone podjęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności zezwolenia z 9 kwietnia 1998r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje: Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jego zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jej legalności, dlatego też skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z legalną definicją zawartą w art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r.o drogach publicznych, pod pojęciem pasa drogowego rozumieć należy ,, wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w których są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Z uwagi na treść powyższej definicji, ustawa o drogach publicznych generalnie zabrania dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego – art. 39 ust. 1 w/w ustawy. Powyższa zasada, sprowadzająca się w istocie do zakazu jakiejkolwiek ingerencji w przeznaczenie pasa drogowego nie jest jednak bezwzględna. Wynika to wprost z treści art. art. 39 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, który zezwala w szczególnie uzasadnionych przypadkach na zlokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. W tym jednak przypadku zgodnie z treścią art. 40 ust. 1 w zw. z art. 19 i art. 20 pkt 8 ustawy o drogach publicznych, wymagane jest zezwolenie właściwego zarządcy drogi wydawane w drodze decyzji administracyjnej. W przedmiotowej sprawie zachodzi przypadek w którym skarżący zajął pas drogowy przy ul. [...], lok. [...]. Na zajęcie tego pasa były wydawane już kilkakrotnie stosowne zezwolenia. Aktualnie ostatnio wydane zezwolenie wygasło i skarżący pismem z dnia 3 lutego 2006r. wniósł o wydanie ponownego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w okresie od [...] sierpnia 2005r. do [...] lutego 2006r. W świetle powyższych okoliczności faktycznych wskazać należy, że rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy sprowadza się do ustalenia czy możliwe jest wydanie zezwolenia na okres poprzedzający datę złożenia wniosku. Zgodnie z treścią § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego – zajmujący pas drogowy przed planowanym zajęciem pasa drogowego składa wniosek do zarządcy drogi o wydanie zezwolenia na jego zajęcie. Samo zezwolenie również powinno być wydane przed zajęciem pasa drogowego, albowiem zajęcie pasa bez takiego zezwolenia jest zajęciem samowolnym usankcjonowanym stosownymi karami pieniężnymi – art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. W praktyce organów administracji drogowej najczęściej bywa tak, że nie jest wydawane jedno zezwolenie na czas nieokreślony ale wydawanych jest kilka zezwoleń z określonym terminem ważności. W takiej sytuacji zajmujący pas drogowy musi po pierwsze wystąpić z wnioskiem o udzielenie zezwolenia przed planowanym zajęciem pasa drogowego a następnie w celu przedłużenia określonego terminu zezwolenia złożyć kolejny wniosek. Wniosek ten powinien być złożony w terminie ważności dotychczasowego zezwolenia, aby przed upływem jego ważności uzyskać decyzję w istocie przedłużającą zezwolenie na kolejny okres. Gdy zainteresowany podmiot spóźni się ze złożeniem kolejnego wniosku o przedłużenie terminu zezwolenia i w konsekwencji organ nie wyda stosownej decyzji, to w takiej sytuacji mamy do czynienia również z przypadkiem samowolnego zajęcia pasa drogowego. Zgodnie bowiem z art. 40 ust. 12 pkt 2 ustawy o drogach publicznych, samowolnym zajęciem pasa drogowego jest jego zajmowanie z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi. W świetle powyższego jednoznacznie stwierdzić należy, że okresowe zezwolenie na zajęcie pasa drogowego nie mogą być wydawane na okres poprzedzający złożenie wniosku. Odnosząc powyższe uwagi do przedmiotowej sprawy podnieść należy, że skarżący nie złożył w terminie ważności okresowego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego wniosku o jego przedłużenie, co skutkowało tym, że organ nie wydał stosownej decyzji a skarżący w okresie od [...] sierpnia 2005r. do [...] lutego 2006r. samowolnie zajmował pas drogi. Nowe zezwolenie zasadnie zostało wydane dopiero od dnia 3 lutego 2006r. tj. od dnia złożenia przez skarżącego wniosku w tym zakresie. Przechodząc do oceny zarzutów podniesionych w skardze stwierdzić należy, że są one bezzasadne. Skarżący zarzucił przede wszystkim naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego poprzez niepowiadomienie go telefonicznie o niezłożeniu wniosku oraz o grożącej karze. W ocenie Sądu skarżący chce obarczyć winą za własne zaniedbania organy administracyjne. Bez wątpienia to sam skarżący nie zadbał z należytą starannością o własne interesy. Zaznaczyć bowiem należy, że w niniejszej sprawie udzielano skarżącemu kilkakrotnie zezwoleń okresowych, a zatem znana mu była procedura ich przedłużania. Nadto skarżący zarzucił organom uznaniowość i stronniczość przy podjęciu rozstrzygnięcia, gdyż pomimo identycznego stanu prawnego i faktycznego orzeczono odmiennie niż w decyzji z dnia [...] kwietnia 1998r. na podstawie której zezwolono na zajęcie pasa drogowego na okres poprzedzający złożenie wniosku. Wskazać należy, że powyższa decyzja bez wątpienia została wydana z naruszeniem prawa, albowiem jak już powyżej wykazano, zezwolenie nie może być wydane na okres poprzedzający złożenie wniosku. Dlatego też decyzja ta nie tylko nie może stanowić argumentu uzasadniającego zarzuty skargi w przedmiotowej sprawie ale powinna być wyeliminowana z obiegu prawnego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr. 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.