II SA/Bk 387/09
PostanowienieWSA w Białymstoku2009-08-27
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, której jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1528,29 zł netto miesięcznie, a której miesięczne wydatki wynoszą około 1275 zł (w tym znaczne koszty leczenia i pomoc bratu), spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni spełniła ustawowe przesłanki do udzielenia prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jej miesięczny dochód z emerytury, w zestawieniu z wykazanymi wydatkami (w tym kosztami leczenia i pomocą bratu), brakiem oszczędności oraz złym stanem zdrowia, pozwala na stwierdzenie, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
H. I. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w związku ze skargą na decyzję nakazującą rozbiórkę części budynku. Wnioskodawczyni podała, że jej jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 1528,29 zł netto miesięcznie, a miesięczne wydatki wynoszą około 1275 zł, w tym znaczne koszty leczenia i pomoc finansowa dla brata. Posiada dom mieszkalny, ale nie ma oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Jest osobą schorowaną.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w prawie ze skargi H. I. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części budynku p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
H. I. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 39) podając, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawczyni pozostaje emerytura w wysokości 1528,29 zł netto miesięcznie. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącej przedstawiają się następująco: energia elektryczna – 47 zł, woda – 85 zł, telefon – 52 zł, wywóz śmieci – 21 zł, wizyty lekarskie – 280 zł, zakup żywności – 430 zł, pomoc finansowa udzielana schorowanemu bratu – 360 zł. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi dom o powierzchni [...] m². Brat H. I. nie posiada środków do życia. Wnioskodawczyni nie ma zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. W konkluzji skarżąca podkreśliła, iż jest osobą schorowaną (arytmia serca, niedowład lewej ręki i nogi) ponoszącą znaczne wydatki na lekarstwa i opiekę medyczną (k. 39-40).
Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny.
W rozpatrywanej sprawie H. I. spełniła ustawowe przesłanki do udzielenia jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała bowiem, iż pozostaje sama w gospodarstwie domowym. Jedyne źródło dochodu skarżącej stanowi emerytura w wysokości 1528,29 zł netto miesięcznie. Wykazane wydatki miesięczne wynoszą łącznie około 1.275 zł (koszty opieki medycznej; opłaty podstawowe; pomoc finansowa udzielana bratu). Kwota pozostała po opłaceniu w/w opłat przeznaczana jest na zakup leków. Majątek skarżącej stanowi dom o powierzchni [...] m². Wnioskodawczyni jest osobą schorowaną, nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych.
Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu osiąganego przez skarżącą w zestawieniu z wykazanymi wydatkami, brakiem zgromadzonych oszczędności oraz złym stanem zdrowia pozwalają na stwierdzenie, iż H. I. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło