II SA/Bk 390/08
WyrokWSA w Białymstoku2008-11-06
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Stanisław Prutis, Danuta Tryniszewska-Bytys
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, dotycząca rozbiórki i budowy linii energetycznej, może zostać wydana, jeśli skarżący podnosi zarzuty naruszenia jego prawa własności i braku wyjaśnienia szczegółów dotyczących przebiegu linii?Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jest etapem wstępnym procesu inwestycyjnego i nie rodzi praw do terenu ani nie narusza prawa własności. Organ jest związany wnioskiem inwestora co do trasy inwestycji. W przypadku braku planu miejscowego, organ ma obowiązek wydać decyzję lokalizacyjną, jeśli inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Wszelkie wątpliwości dotyczące zajęcia terenu i usytuowania słupów rozstrzygane są na etapie pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Skarżący M. O. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta B. P. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na rozbiórce i budowie linii energetycznej 110 kV. Skarżący zarzucał naruszenie prawa własności, niejasność decyzji oraz brak wyjaśnienia szczegółów dotyczących przebiegu linii.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 06 listopada 2008 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 138 §1 pkt 1 w zw. z art. 6, 7, 17 pkt 1 kpa oraz art. 50 ust.1, art. 54, art. 56 oraz art. 53 ust. 6 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r., nr 80, poz. 717 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta B. P. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na rozbiórce linii energetycznej 110 kV relacji N. – B. P. i budowie nowej linii napowietrznej 110 kV na działkach oznaczonych nr geod. [...], [...], [...], [...], [...] położonych w B. P. przy ul. B.
U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna:
Decyzja ustalająca lokalizację w/w inwestycji została wydana na wniosek inwestora ZEB Dystrybucja Sp. z o. w B. Wydanie decyzji zostało poprzedzone uzyskaniem ustawowych uzgodnień Starosty Powiatowego w B. P. w zakresie ochrony gruntów rolnych oraz Marszałka Województwa P. w zakresie melioracji wodnych. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podkreślił, że zamierzenie inwestycyjne w postaci budowy linii energetycznej 110 kV, w świetle ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi cel publiczny, w związku z tym wymaga ustalenia lokalizacji celu publicznego. Organ przedstawił, na podstawie analizy stanu faktycznego i prawnego obszaru, na którym przewiduje się realizację inwestycji, że wg ewidencji gruntów miasta B. P., wszystkie działki stanowią własność prywatną, a powierzchnia terenu inwestycji wynosi ok. 2500m2. Organ podniósł, że w prowadzonym postępowaniu nie wykazano, by zamierzenie inwestycyjne było sprzeczne z przepisami odrębnymi.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. O. i zarzucił, że dokonano z naruszeniem prawa zmiany nazwy inwestycji celu publicznego, nie określono odcinka projektowanej linii, decyzja jest niejasna, wymagania w niej zawarte zostały określone ogólnikowo a także że niejasne jest zastosowanie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta B. P. i zważył co następuje:
Decyzja organu I instancji jest merytorycznie prawidłowa, zawiera wszystkie wymagane prawem elementy a projekt tej decyzji został opracowany przez uprawnioną osobę.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ podkreślił, że projektowana inwestycja obejmuje wybudowanie w śladzie istniejącej linii napowietrznej o napięciu WN 110 kV usytuowanej między innymi na działkach nr [...], [...] i [...] należących do M. O., przewidzianej do demontażu, takiej samej linii o takim samym napięciu i trasie, jak istniejąca na długości 390m. Jak wynika z wniosku, nowe słupy nie zawsze będą ustawione w tych samych miejscach, co słupy demontowane. Projektowany odcinek linii położony jest na terenie miasta B. P. a linia łączy istniejące stacje elektroenergetyczne 110/15 kV N. oraz B. P. Z opisu planowego przedsięwzięcia wynika, że projektowany odcinek linii inwestor zamierza zawiesić na słupach z rur stalowych, a głębokość posadowienia tych słupów będzie wynosiła około 3m., do zawieszenia przewodów wykorzystane zostaną izolatory porcelanowe, na linii zostaną zastosowane przewodu stalowo- aluminiowe AFL – 6 240 mm2 , rozwieszone między słupami, a także na linii zostanie zabudowany przewód odgromowy stalowy skojarzony ze światłowodem, stanowiący ochronę odgromową obiektu. Szerokość pasa zajmowanego przez linię (pomiędzy skrajnymi przewodami) wynosi 6m.
Organ wyjaśnił, że inwestor na podstawie kwestionowanej decyzji nie ma prawa rozpocząć robót budowlanych, a także że decyzja to nie przenosi automatycznie prawa własności, ani go nie odejmuje. Dopiero na następnym etapie wydawania pozwolenia na budowę, konieczne będzie przedstawienie przez inwestora dowodu dysponowania nieruchomością na cele budowlane a także projektu budowlanego sporządzonego na mapach geodezyjnych aktualnych na dzień wykonania projektu. Organ odwoławczy podniósł przy tym, że w sprawie zostało zalecone zachowanie szeregu wymogów, które warunkują zachowanie interesów osób trzecich, w tym m.in. przepisów prawa budowlanego, prawa ochrony środowiska, prawa wodnego, ustawy o ochronie przyrody a także Polskich Norm, w tym w szczególności PN 75/E-05199 dotyczącej linii elektroenergetycznych. Organ I instancji zalecił zapewnienie oszczędnego korzystania z terenu w trakcie przygotowania i realizacji inwestycji. Weryfikacja powyższych wymogów i warunków zostanie dokonana przez organ uprawniony do wydania pozwolenia na budowę. Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jest bowiem jedynie etapem wstępnym rozpoczętego procesu inwestycyjnego i tylko spełnienie przesłanek i warunków w niej określonych skutkuje tym, że dalsza część tego procesu będzie kontynuowana.
Końcowo organ podniósł, że powołane w zaskarżonej decyzji przepisy o gospodarce nieruchomościami i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym są przepisami stanowiącymi o kompetencji organu gminy do wydania tego rodzaju decyzji na wniosek inwestora oraz przepisami dotyczącymi kwalifikacji inwestycji do celu publicznego. Odnośnie podanej przez organ I instancji powierzchni około 2500m2 , wyjaśniono, że zgodnie z wnioskiem jest to powierzchnia terenu zajęta pod linię, wyliczono jako długość linii 390m x odległość pomiędzy skrajnymi przewodami 6m. Zatem wbrew zarzutom, powierzchnia ta nie jest powierzchnią trzech działek skarżącego. Inwestor we wniosku jednoznacznie stwierdził, że nie przewiduje się zajęcia dodatkowego terenu w stosunku do obszaru zajętego obecnie pod istniejącą linię. Zamierzeniem inwestycyjnym jest od chwili złożenia wniosku rozbiórka istniejącego odcinka linii 110 kV i budowa nowego odcinka o tej samej długości i po tej samej trasie.
M. O. wywiódł od powyższej decyzji skargę do sądu administracyjnego i zarzucił, że wydana decyzja narusza własność i powoduje utratę powierzchni gruntu z możliwości inwestycyjnych i budowy. Skarżący podniósł, że do miejscowości N. istnieje możliwość budowy linii energetycznej po innej trasie, a także że organy nie wyjaśniły, czy przedmiotowa linia kończy się na rzece N., czy też miejscowości N.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w skardze wyjaśnił, że decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich – art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Oznacza to, że na podstawie tej decyzji inwestor nie ma prawa rozpocząć robót budowlanych, a także że decyzja nie przenosi automatycznie prawa własności, ani go nie odejmuje. Dopiero na następnym etapie pozwolenia na budowę konieczne będzie przedstawienie przez inwestora dowodu dysponowania nieruchomością na cele budowlane i dopiero na tym kolejnym etapie projekt budowlany szczegółowo przedstawi rozmieszczenie przewodów i zajętość terenu i rozmieszczenie nowego usytuowania słupów energetycznych. Projektowana linia energetyczna została zlokalizowana po tej samej trasie, co linia która istniej obecnie i ulegnie rozbiórce. Projektowany odcinek jest tej samej długości, co istniejący i o takim samym napięciu. Projektowany i demontowany odcinek położony jest na terenie miasta B. P. a cała linia energetyczna o napięciu 110 kV w skład której wchodzi i przedmiotowy odcinek, łączy istniejące stacje transformatorowe 110 kV N. oraz B. P. Użyta nazwa N. oznacza nazwę stacji transformatorowej a nie rzeki, czy miejscowości. Odnośnie propozycji skarżącego przeprowadzenia przedmiotowego odcinka inną trasą organ podniósł, że ustalenie lokalizacji inwestycji następuje na wniosek, co oznacza że organ nie może dokonywać zmiany zakresu wniosku, modyfikować go ani zmieniać trasy przebiegu zamierzenia inwestycyjnego, jest takim wnioskiem bezwzględnie związany – art. 52 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zamiarem wnioskodawcy jest realizacja projektowanej linii po tej samej trasie, co istniejąca linia, nie będzie zatem zmiany przebiegu trasy linii energetycznej w stosunku do obecnie istniejącego stanu. Według informacji przedstawionej przez inwestora we wniosku jedynie umiejscowienie słupów, z powodu nowszych rozwiązań technicznych, może być nie w tych samych miejscach co słupy demontowane. Rolą organów właściwych w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego jest sprawdzenie czy projektowana inwestycja nie jest sprzeczna z obowiązującymi przepisami, a tak w niniejsze sprawie nie jest, oraz postawienie takich warunków i wymogów gwarantujących zabezpieczenie interesów osób trzecich, a także prawidłowa realizację zamierzenia inwestycyjnego, co zostało dokonane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje:
W postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności mająca umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z tą zasadą, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz zawartą w skardze argumentacją. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego. Sąd zobowiązany jest natomiast do oceny zachowań organów administracji publicznej w danej sprawie, zatem jego kontrola zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd administracyjny dokonuje kontroli według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga nie mogła zostać uwzględniona.
ZEB Dystrybucja Sp. z o.o. w B. wniósł o wydanie decyzji ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na rozbiórce linii energetycznej 110 kV relacji N. – B. P. i budowie nowej linii napowietrznej 110 kV na działkach oznaczonych nr geod. [...], [...], [...], [...], [...] położonych w B. P. przy ul. B.
W ocenie Sądu ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., jako organu drugiej instancji, dotyczące zarówno zachowania warunków materialnoprawnych, jak i warunków procesowych przy ustalaniu lokalizacji celu publicznego w rozpatrywanej sprawie nie naruszają prawa.
Zgodnie z art. 50 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717 ze zm.) inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Inwestycję celu publicznego definiuje art. 2 pkt 5 ustawy, zgodnie z którym przez inwestycję tę należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (DZ.U. nr 46, poz. 543 ze zm.). Przepis art. 6 przewiduje szeroki katalog celów publicznych. Za cel ten ustawodawca uznał między innymi budowę i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń – art. 6 pkt 2 ustawy.
W rozpatrywanej sprawie dla obszaru, na którym ma być zrealizowana projektowana inwestycja nie ma obowiązującego planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego, dlatego istnieje podstawa, wyrażona w art. 50 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, do wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Zgodnie z art. 52 ustawy, ustalenie lokalizacji takiej inwestycji następuje na wniosek inwestora, zaś stosownie do art. 56 ustawy nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi. Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie ma więc charakteru uznaniowego, co oznacza, że o ile inwestycja nie narusza obowiązujących przepisów, organ ma obowiązek wydać decyzję lokalizacyjną.
Rozpoznając niniejszą sprawę, stwierdzić należy, że Burmistrz Miasta B. P. rozpatrując wniosek o ustalenie lokalizacji przedmiotowej inwestycji, nie mógł go nie uwzględnić gdyż lokalizacja ta jest zgodna z przepisami odrębnymi. Organ odmawiając wydania decyzji lokalizacji inwestycji celu publicznego musiałby wykazać jej niezgodność z przepisami prawa, a zarówno organ I instancji jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze takiej niezgodności nie stwierdziły, a więc z mocy art. 56 ustawy należało wniosek uwzględnić.
Akta administracyjne potwierdzają, że zostały spełnione wymogi określone w art. 53 ustawy: organ w sposób prawidłowy dokonał zawiadomienia o wszczęciu postępowania i o wydaniu decyzji kończącej postępowanie, dokonano analizy stanu faktycznego i prawnego terenu na którym przewiduje się realizację inwestycji, projekt decyzji został uzgodniony w zakresie ochrony gruntów rolnych oraz w zakresie melioracji wodnych i sporządzony został stosownie do treści art. 50 ust. 4 ustawy przez uprawnioną osobę. Decyzja zawiera wszystkie elementy wymagane dla decyzji lokalizacyjnej, wskazane w art. 54 ustawy.
Legalności kwestionowanej decyzji nie podważają zarzuty podniesione w skardze. Dotyczą one przede wszystkim obaw skarżącego związanych z naruszeniem przysługującego mu prawa własności działek przez które ma przebiegać linia energetyczna poprzez zajęcie większej powierzchni gruntu tych działek niż dotychczas. Przede wszystkim podnieść należy, że projektowana linia energetyczna została zlokalizowana po tej samej trasie co obecnie istniejąca linia, która ulegnie rozbiórce. Projektowany odcinek jest o takiej samej długości i takim samym napięciu. Jedyne odstępstwo od przebiegu istniejącej linii dotyczy usytuowania nowych słupów, które nie zawsze, z uwagi na zastosowanie nowszych rozwiązań technicznych, będą ustawione w tych samych miejscach co słupy demontowane. Wskazać również należy, że w sprawie zostało zalecone zachowanie szeregu wymogów, które warunkują zachowanie interesów osób trzecich w tym zapewnienie oszczędnego korzystania z terenu w trakcie przygotowania i realizacji inwestycji. Decyzja lokalizacyjna przesądza wyłącznie o dopuszczalności lokalizacji inwestycji w danym miejscu w świetle powszechnie obowiązującego prawa, nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Zgodnie z treścią art. 55 ustawy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter promesy pozwolenia na budowę i wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Dopiero na etapie pozwolenia na budowę konieczne będzie przedstawienie przez inwestora dowodu dysponowania nieruchomością na cele budowlane i dopiero na tym etapie procesu inwestycyjnego zostanie przedstawione szczegółowe rozmieszczenie przewodów i usytuowanie słupów energetycznych. Roboty budowlane będą mogły być rozpoczęte dopiero po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, która będzie mogła być wydana po spełnieniu przez inwestora wymagań określonych w decyzji lokalizacyjnej.
W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło