II SA/Bk 394/12

PostanowienieWSA w Białymstoku2013-05-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał w sposób przekonujący, że znajduje się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej mu poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego. Brak przedstawienia wymaganych dokumentów dotyczących dochodów z działalności gospodarczej, wyciągów bankowych, zeznań podatkowych oraz faktur potwierdzających wydatki uniemożliwił pełną ocenę jego sytuacji majątkowej, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
J. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Wnioskodawca przedstawił dane dotyczące dochodów i wydatków swojej czteroosobowej rodziny, a także posiadany majątek. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku o szereg dokumentów finansowych i podatkowych, jednak wnioskodawca nie był w stanie ich przedłożyć, powołując się na krótki termin, urlop księgowej oraz dużą ilość dokumentów. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został już oddalony.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. J. N. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oświadczając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką I. W. – N. oraz dwójką dzieci S. N. ([...] lat) i B. N. ([...] lat). Źródło utrzymania rodziny stanowi dochód z tytułu działalności gospodarczej prowadzonej przez I. W. - N. oraz jej wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w łącznej wysokości około 3.000 zł. Ponadto, wnioskodawca uzyskuje dochód z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Wykazane wydatki miesięczne to: energia elektryczna – 200 zł; wywóz nieczystości płynnych – 180 zł (dwa razy miesięcznie); wywóz nieczystości stałych – 40 zł; zakup oleju napędowego grzewczego – 1.000 zł (3.000 zł kwartalnie); podatek od nieruchomości - 22,33 zł (267 zł rocznie); telefon, Internet – 300 zł oraz zakup żywności, środków czystości, odzieży – około 1.000 zł. Dodatkowo skarżący płaci kredyt zaciągnięty w [...] [...] z ratą miesięczną 444,22 CHF (tj. około 1.500 zł) oraz ponosi koszty miesięcznego utrzymania dzieci: wyżywienie – 500 zł oraz ubrania i inne przedmioty – około 500 zł. W skład majątku rodziny wchodzi dom o powierzchni [...] m2, mieszkanie o powierzchni [...] m2, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha oraz [...]-letni [...] [...] (w leasingu na potrzeby działalności gospodarczej). Ponadto skarżący podkreślił, iż w tym roku przebywał na zwolnieniu lekarskim i musi zbierać środki finansowe na zabiegi i rekonwalescencję (k. 112 – 114). Pismem z dnia 14 marca 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wezwał wnioskodawcę do złożenia oświadczenia, w którym należało wskazać: czy skarżący uzyskuje dochód z posiadanego mieszkania o powierzchni [...] m2, przy czym należało określić jego miesięczną wysokość; ponoszone miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem wnioskodawcy oraz osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, z jednoczesnym podaniem wysokości poszczególnych wydatków; rodzaj i charakter prowadzonej przez wnioskodawcę oraz jego współmałżonkę I. W. – N. działalności gospodarczej; wysokość przychodów i dochodów osiągniętych z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę oraz jego współmałżonkę działalności gospodarczej za rok 2012 oraz za okres styczeń – luty br. Dodatkowo skarżący został zobowiązany do nadesłania: deklaracji na zaliczki miesięczne na podatek dochodowy z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę oraz jego współmałżonkę I. W. – N. działalności gospodarczej za miesiąc grudzień 2012 oraz za okres styczeń – luty 2013 r.; dokumentów rozliczających działalność gospodarczą wnioskodawcy i jego współmałżonki w postaci określenia przychodów i kosztów ich uzyskania za okres grudzień 2012 r. oraz styczeń – luty 2013 r. (np. bilans zysków i strat); dokumentów poświadczających wysokość miesięcznego dochodu brutto i netto osiąganego przez I. W. – N. z tytułu umowy o pracę (np. zaświadczenie z zakładu pracy); rachunków i faktur dokumentujących wysokość miesięcznych wydatków ponoszonych przez rodzinę; zeznań podatkowych wnioskodawcy i jego współmałżonki za 2012 r.; harmonogramu spłat zaciągniętego kredytu, aktualnego stanu zadłużenia (na dzień [...] lutego br.) oraz wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy i jego współmałżonki za okres 01 grudzień 2012 – 28 luty 2013 r. (k. 116). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego J. N. oświadczył, iż nie jest w stanie przedłożyć wymaganych dokumentów z zakresu rozliczenia dochodów prowadzonej działalności gospodarczej (własnej i współmałżonki) oraz zeznań podatkowych za 2012 r. z uwagi na krótki termin zakreślony w cytowanym wezwaniu oraz urlop księgowej. Odnośnie rachunków i faktur potwierdzających wysokość wydatków rodziny to dołączenie ich do akt sprawy jest niemożliwe z powodu dużej ich ilości oraz braku części wymaganych dokumentów. Szacunkowe dane dotyczące wysokości dochodów rodziny oraz ponoszonych wydatków zawarte są w złożonym urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (k. 133). Do akt sprawy J. N. dołączył: wyciąg z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej RP dotyczący własnej działalności gospodarczej oraz działalności prowadzonej przez I. W. – N. (k. 123 – 124). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 tekst jednolity) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W tym miejscu należy wskazać, że w sprawie niniejszej skarżący składał już wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 16). Został on negatywnie rozpatrzony postanowieniem WSA w Białymstoku z dnia 23 października 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 04 grudnia 2012 r., sygn. II OZ 1063/12 oddalił zażalenie od tego postanowienia. Podobnie należy ocenić obecnie rozpoznawany wniosek o przyznanie prawa pomocy. W złożonym oświadczeniu skarżący wykazał, iż źródłem dochodu czteroosobowej rodziny pozostaje umowa o pracę oraz działalność p. w postaci k. r. p. prowadzona przez I. W. - N. (k. 124), dochód miesięczny z tego tytułu wynosi około 3.000 zł. Wnioskodawca prowadzi przedsiębiorstwo E. D. J. N. – sprzedaż hurtowa owoców i warzyw (k. 123). Skarżący nie określił wysokości dochodu z tytułu prowadzenia tej działalności, nie nadesłał również wymaganych dokumentów w tym zakresie. Wykazane wydatki miesięczne wynoszą około 5.400 zł (energia elektryczna, wywóz nieczystości płynnych, wywóz nieczystości stałych, zakup oleju napędowego grzewczego, podatek od nieruchomości, telefon, Internet, zakup żywności, środków czystości, odzieży, rata spłaty kredytu oraz koszty utrzymania dzieci). Majątek J. N. stanowi: dom o powierzchni [...] m2, mieszkanie o powierzchni [...] m2, nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha oraz samochód osobowy [...] [...] w leasingu. Przedstawione powyżej dane w zestawieniu z faktycznym brakiem odpowiedzi skarżącego na cytowane wezwanie z dnia 14 marca 2013 r. w szczególności w zakresie przedstawienia dokumentów określających dochód uzyskiwany przez małż. N. z tytułu prowadzonych działalności, wyciągów z kont bankowych, zeznań podatkowych za 2012 r. oraz rachunków i faktur potwierdzających wydatki miesięczne rodziny, w konsekwencji uniemożliwiają pełną ocenę sytuacji majątkowej rodziny, co skutkuje negatywnym rozpatrzeniem złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wobec powyższych okoliczności należało stwierdzić, iż J. N. nie wykazał w sposób przekonywujący, iż faktycznie znajduje się w sytuacji materialnej, która skutkuje, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 i art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło