II SA/Bk 395/04

WyrokWSA w Białymstoku2004-09-30

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Stanisław Prutis, Danuta Tryniszewska-Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa budynku mieszkalnego na działce położonej w obszarze chronionego krajobrazu, w odległości mniejszej niż 50 metrów od linii brzegowej jeziora, wymaga ustalenia warunków zabudowy, jeśli obowiązujące przepisy miejscowe zakazują zabudowy w pasie 50 metrów od linii brzegowej jeziora?
Ratio decidendi
Rozbudowa budynku mieszkalnego, traktowana na gruncie przepisów prawa budowlanego jako budowa, wymaga ustalenia warunków zabudowy w przypadku braku planu miejscowego. Zakaz zabudowy pasa terenu o szerokości 50 m od linii brzegowej jezior, ustanowiony w rozporządzeniu Wojewody Łomżyńskiego, dotyczy zarówno budowy, jak i rozbudowy obiektu. W związku z tym, wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla projektowanej rozbudowy obiektu położonego w takim pasie byłoby sprzeczne z tym przepisem prawa miejscowego, co stanowi przesłankę do odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję Burmistrza R. o ustaleniu warunków zabudowy dla rozbudowy i remontu budynku jednorodzinnego, odmawiając ich ustalenia. Organ odwoławczy stwierdził, że działka objęta wnioskiem znajduje się w Obszarze Chronionego Krajobrazu Pojezierza R., a planowana rozbudowa narusza zakaz zabudowy pasa terenu o szerokości 50 m od linii brzegowej jeziora. Właściciele działki zaskarżyli tę decyzję, argumentując, że remont i rozbudowa są konieczne ze względu na wiek i stan techniczny budynku, a żaden przepis nie zabrania remontowania budynków w obszarze chronionego krajobrazu. Sąd oddalił skargę, uznając decyzję Kolegium za zgodną z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w dniu 30 września 2004 r. sprawy ze skargi G. i Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Oddala skargę Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, po rozpoznaniu odwołania pana W. M., od decyzji nr [...] Burmistrza R. z dnia [...] lutego 2004 r. ustalającej na wniosek pani G. C. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i remoncie budynku jednorodzinnego o konstrukcji drewnianej, na terenie obejmującym działkę nr [...], położonym w R. przy ul. Sz. [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło w całości decyzję organu I instancji i odmówiło ustalenia warunków. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił następujący stan sprawy: Pani G. C. wystąpiła w dniu 18 sierpnia 2003 r. do Burmistrza R. z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie i remoncie drewnianego domu jednorodzinnego, na terenie obejmującym działkę nr [...], położonym w R. przy ul. Sz. [...]. Po przeprowadzeniu postępowania decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2004 r. Burmistrz R. ustalił warunki zabudowy dla realizacji ww. zamierzenia inwestycyjnego. Odwołanie od tej decyzji wniósł pan W. M., właściciel sąsiedniej działki [...], wskazując, że ze względu na zły stan techniczny, obiekt nadaje się wyłącznie do rozbiórki. Podał przy tym, że z takich właśnie powodów, kilkanaście lat temu odmówiono mu pozwolenia na rozbudowę budynku jednorodzinnego istniejącego na działce nr [...]. Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, co następuje: • Argumenty podnoszone w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Kwestie stanu technicznego obiektów budowlanych regulowane są przepisami ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z tymi przepisami właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest zobowiązany do utrzymywania go w odpowiednim stanie technicznym i użytkowania w sposób nie powodujący zagrożenia ludzi, mienia i środowiska. W przypadku stwierdzenia naruszenia tych zasad właściwy organ może nakazać usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Dopiero w przypadku, gdy właściciel nie zastosuje się do takiego nakazu, można orzec o rozbiórce obiektu. Nie jest to jednak możliwe, jeśli obiekt jest wpisany do rejestru zabytków. • Niezależnie od powyższego Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja dotknięta jest wadami, które nie pozwalają na pozostawienie jej w obrocie prawnym. Organ I instancji bez podstawy prawnej określił termin ważności zaskarżonej decyzji, co zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji w tej części. Organ I instancji nie dostrzegł ponadto, że działka nr [...] objęta wnioskiem położona jest w Obszarze Chronionego Krajobrazu Pojezierza R/ ustanowionym rozporządzeniem nr 14/98 Wojewody Łomżyńskiego z dnia 19 maja 1998 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa łomżyńskiego (Dz. Urz. Woj. Łomż. Nr 6, poz. 56). Zgodnie z § 3 pkt 6 tego rozporządzenia zabudowa pasa terenu o szerokości 50 m od linii brzegowej jezior jest zabroniona. Decyzja narusza zatem przepisy art. 26 i art. 32 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o ochronie przyrody (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 99 poz. 1079 z późn. zm.) i tym samym przepis art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz.717). Z tych względów Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję organu I instancji i odmówiło ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Decyzję ostateczną zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego państwo G. i Z. C., wnosząc o jej uchylenie i zarzucając, iż decyzja Kolegium narusza powołane w jej uzasadnieniu przepisy. W uzasadnieniu skarżący przytoczyli następującą argumentację swojego stanowiska: Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. słusznie zauważyło, że działka nr [...] jest zabudowana budynkiem mieszkalnym wpisanym do rejestru zabytków. Oznacza to, że na działce usytuowanej w obszarze chronionego krajobrazu istnieje już budynek do tego zamieszkały. Żaden przepis powołanych w zaskarżonej decyzji ustaw nie zabrania remontowania budynków w obszarze chronionego krajobrazu. Legalne przeprowadzenie remontu wymaga zatwierdzającego projektu i pozwolenia na budowę poprzedzonego wydaniem decyzji o warunkach zabudowy. Remont i rozbudowa budynku jest konieczna z tego powodu, że zamieszkają w nim zaawansowani w latach rodzice wnioskodawczyni: państwo J. i M. Ż. mieszkający tam od lat. M. Ż. (lat 79) w tym domu urodził się, jego żona (lat 69) mieszka z mężem od ślubu. Budynek wymaga remontu konserwacyjnego oraz przystosowawczego do dalszego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Mieszkanie w budynku składa się z dwóch małych pokoi (18 i 6 m2 ) oraz kuchni (6 m2), posiada także ubikację o powierzchni 1,5 m2. Wykorzystywanie go w jakikolwiek sposób wymaga przebudowy głównie w celu wyposażenia mieszkania w odpowiednie sanitariaty oraz urządzenia pozwalające żyć w nim dotychczasowym mieszkańcom. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów Samorządowe Kolegium Odwoławcze podziela trafne stwierdzenie o braku podstaw prawnych zabraniających remontowania budynku. Określone we wniosku zamierzenie skarżących to "rozbudowa i remont domu jednorodzinnego" i takie zamierzenie, rozumiane jako całość robót budowlanych, jest przedmiotem postępowania organów związanych treścią wniosku. Roboty budowlane polegające na rozbudowie budynku wymagają w sytuacji braku planu miejscowego ustalania warunków zabudowy i to rozbudowa jest niedopuszczalna w świetle obowiązującego prawa. Remont, rozumiany zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy – Prawo budowlane jako wykonanie robót budowlanych mających na celu wyłącznie odtworzenie stanu pierwotnego obiektu, nie powoduje zmiany zagospodarowania terenu (art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) i tym samym ustalania warunków zabudowy nie wymaga. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga została oddalona. Zgodnie z przepisem art. 3 pkt. 6 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, w brzmieniu ustalonym ustawą z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 80, poz. 718), ilekroć w ustawie mowa jest o budowie, należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę i nadbudowę obiektu budowlanego. A zatem w procesie inwestycyjnym rozbudowa obiektu traktowana jest tak jak budowa. Na mocy art. 59 ust. 1 ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717), zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Nie ulega zatem wątpliwości, iż, o ile remont budynku nie powoduje zmiany zagospodarowania terenu i tym samym nie wymaga ustalania warunków zabudowy, o tyle roboty budowlane, polegające na rozbudowie budynku wymagają, w sytuacji braku planu miejscowego, ustalenia warunków zabudowy. Zgodnie z przepisem art. 61 ust. 1 w/w ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia określonych tam warunków, wśród których znajduje się wymaganie, aby decyzja była zgodna z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy). Charakter przepisu odrębnego w rozumieniu ustawy ma – zdaniem Sądu – rozporządzenie nr 14/98 Wojewody Łomżyńskiego z 19.05.1998 r. w sprawie wyznaczenia obszarów chronionego krajobrazu na terenie województwa łomżyńskiego (Dz. U. Województwa Łomżyńskiego nr 6, poz. 56). Rozporządzenie to ma charakter przepisu prawa miejscowego, wydanego na podstawie art. 26 i art. 32 ustawy z 16.10.1991 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 114, poz. 492 z późn. zm.) oraz art. 3 ustawy z 29.08.1997 r. o zmianie ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 133, poz. 885). Zgodnie z § 3 pkt. 6 rozporządzenia, na obszarach chronionego krajobrazu, na terenie województwa łomżyńskiego, zabrania się zabudowy pasa terenu o szerokości 25 m od linii brzegowej rzek i 50 m od linii brzegowej jezior. W świetle w/w przepisów prawa budowlanego uzasadniona jest interpretacja, iż pod pojęciem zakazu zabudowy rozumieć należy budowę, jak i rozbudowę obiektu budowlanego. Nie ulega też wątpliwości, iż obiekt, którego rozbudowę planują skarżący, położony jest na obszarze chronionego krajobrazu Pojezierza R. w odległości bliższej niż 50 m od linii brzegowej jeziora. A zatem wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla projektowanej rozbudowy obiektu byłoby sprzeczne z w/w przepisem prawa miejscowego. Z dniem 1.05.2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr 92, poz. 880) w związku z czym utraciła moc ustawa z 16.10.1991 r. o ochronie przyrody. Jednakże nie utraciły mocy zakazy ustanowione rozporządzeniem Wojewody Łomżyńskiego, a to dlatego, że zgodnie z przepisami ustawy z 16.04.2004 r. o ochronie przyrody: 1. formy ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-4 i 6-10, utworzone lub wprowadzone przed dniem wejścia w życie ustawy stają się formami ochrony przyrody w rozumieniu niniejszej ustawy (art. 153 nowej ustawy); forma obszaru chronionego krajobrazu została zachowana na mocy art. 6 ust. 1 pkt. 4 nowej ustawy; 2. dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie ustawy, która utraciła moc (a taki charakter ma rozporządzenie Wojewody Łomżyńskiego), zachowują moc do czasu wejścia w życie aktów wykonawczych wydanych na podstawie niniejszej ustawy (art. 157 nowej ustawy), a nadto 3. zgodnie z art. 158 nowej ustawy do spraw wszczętych przed jej wejściem w życie, a nie zakończonych decyzją ostateczną (sytuacja taka ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 152 ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło