II SA/Bk 395/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr., asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Elżbieta Stasiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2006 r. sprawy ze skargi E. –T. Spółki cywilnej - M. J., K. O. w T. na decyzję Komendanta P. Oddziału Straży Granicznej w B. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez opłaty za przejazd po drogach krajowych oddala skargę Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 roku Nr [...], Komendant Granicznej Placówki Kontrolnej Straży Granicznej w B., powołując się na art. 93 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 roku o transporcie drogowym (Dz. U. nr 125, poz. 1371 z późn. zm.), nałożył na skarżącego M. J. i K. O. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą "E. – T." karę pieniężną w kwocie 3.000 złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Organ stwierdził, że w czasie kontroli przeprowadzonej w dniu 16 czerwca 2005 roku, kierowca pojazdu należącego do firmy skarżącego, okazał dobową kartę opłaty drogowej nr [...], w której stwierdzono przeróbki w pozycji "data ważności" od i "data ważności do". Przejazd natomiast bez ważnej karty opłaty drogowej po drogach krajowych stanowi naruszenie art. 42 ust. 1 oraz 87 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym. W odwołaniu od tej decyzji pani M. J. i K. O. podnieśli zarzut błędnego ustalenia, że transport drogowy wykonywany był bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Skarżący bowiem posiadali siedmiodniową kartę opłaty drogowej ważną do dnia 19 czerwca 2005 roku. Natomiast w karcie opłaty drogowej nr [...] omyłkowo została wpisana data 14 czerwca 2005 roku i poprawiona na 15 czerwca 2005 roku. Zarzucili organowi, że nie wziął pod uwagę dowodu w postaci zapisu tarcz tachografu z okresu 14–16.06.2005 roku. Komendant P. Oddziału Straży Granicznej w B. po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] lipca 2005 roku nr [...] orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej. Decyzja powyższa była przedmiotem kontroli sądowo-administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 28 lutego 2006 r. (sygn. akt II SA/Bk 907/05) uchylił decyzję organu II instancji. Przyczyną uchylenia były uchybienia proceduralne – naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 kpa). Po ponownym rozpatrzeniu odwołania i uprzednim poinformowaniu skarżących o możliwości zapoznania się z aktami sprawy (pismo z dnia 23 marca 2006 r.), Komendant P. Oddziału Straży Granicznej w B. wydał, w dniu [...] kwietnia 2006 r. decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] czerwca 2005 roku. Jako podstawę prawną decyzji powołał art. 42 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. nr 204, poz. 2088) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Organ odwoławczy nawiązując do § 4 ust. 1 i 2 oraz § 5 ust. 2, 3, 4, 6 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001 r. nr 150, poz. 1684) stwierdził, że uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która prawidłowo wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty. Podkreślił również, iż kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu numeru rejestracyjnego pojazdu, dat i godzin określających termin ważności karty, oznaczenie emisji spalin pojazdu. W części dotyczącej numeru rejestracyjnego pojazdu oraz terminu ważności, karta opłaty dobowej lub siedmiodniowej może być wypełniona przez przedsiębiorcę. Karta opłaty drogowej za przejazd niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w § 5 rozporządzenia, a także zawierająca poprawki, nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Komendant P. Oddziału Straży Granicznej w B. uznał, że kierujący samochodem ciężarowym marki S. nr rej. [...] wraz z naczepą marki W. o nr rej.[...], nie okazał kontrolującemu ważnej karty opłaty drogowej będącej dowodem uiszczenia opłat za przejazd po drogach krajowych. Powyższe w ocenie organu II instancji uprawniało do nałożenia na skarżących kary pieniężnej w kwocie 3000 złotych. W skardze, wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na decyzję Komendanta P. Oddziału Straży Granicznej w B. z dnia [...] kwietnia 2006 r., M. J. i K. O. zarzucili decyzji naruszenie art. 6, 7, 8, 75, 77 i 78 kpa. W uzasadnieniu skargi wskazali, że pomyłka przy wypisywaniu karty drogowej nie może być traktowana na równi z brakiem opłaty za przejazd po drogach krajowych. O tym, że była to pomyłka świadczy dowód w postaci kserokopii tarcz tachografu, który eliminuje fakt, że kwota została wypisana 14 czerwca 2005 r. i że w tym dniu była wykorzystana. Organ nie ustosunkował się też do wyniku postępowania prokuratorskiego, które zostało wszczęte na wniosek funkcjonariuszy Straży Granicznej w kwestii przerobienia spornej karty drogowej. Postępowanie to zostało umorzone wobec braku cech czynu zabronionego (sprawa o sygnaturze [...]). Skarżący zarzucili organowi brak dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w imię słusznego interesu obywateli. Wnieśli o stwierdzenie nieważności lub uchylenie decyzji organów obydwu instancji. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Podniósł, iż fakt poprawienia dobowej karty opłaty drogowej był bezsporny. W świetle § 5 ust. 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 201 roku nie ma znaczenia, z jakiego powodu karta była poprawiana – czy z powodu błędu czy też sfałszowania. Dlatego, dla oceny stanu faktycznego nie miało znaczenia umorzenie dochodzenia prokuratorskiego wobec skarżących w przedmiocie przerobienia karty opłaty drogowej, ani też przedstawione zapisy tarcz tachografu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę między innymi decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego i postępowania administracyjnego (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. nr 1153, poz. 1269 – art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270). Postępowaniu administracyjnemu w niniejszej sprawie, poddanemu ponownie kontroli sądowej, nie można zarzucić nieprawidłowości a zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa materialnego. Obowiązujące w dniu 16 czerwca 2005 r. (w dacie kontroli granicznej) rozporządzenie Ministra Infrastruktury dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U nr 150, poz. 1684) stanowiło w § 5 pkt 6, że "karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w ust. 1 i ust. 3 – 5, a także zawierająca poprawki nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienia opłaty". W stanie faktycznym sprawy niniejszej jest bezsporne, że karta opłaty drogowej nr [...] pojazdu o nr rej. [...] przedstawiona do kontroli granicznej w B. zawierała poprawione daty z "14" na "15" i z "15" na "16" w rubrykach "ważna od" i "ważna do". Tej okoliczności nie kwestionują skarżący. Zatem w świetle w/w przepisu, traktującego niedopuszczalność poprawek, karty tej nie można było uznać za jednoznaczną z wniesieniem opłaty drogowej. Przepis powyższy był rygorystyczny, ale obowiązujący. Rację ma organ twierdząc, że bez znaczenia dla wydania decyzji były powody naniesienia poprawek tj. czy była to oczywista pomyłka, czy też chęć sfałszowania karty. Stąd, ani zapisy tachografu ani stwierdzenie Prokuratora co do braku przestępstwa w przedmiocie przerobienia karty, nie mogły mieć wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Przepisy § 5 ust. 6 i § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. wyłączyły możliwość swobodnej interpretacji karty opłaty drogowej przez kontrolerów. Nie dawały też organom możliwości uznania popełnionych błędów i dokonywanych poprawek. Powyższe stanowisko nie jest odosobnione w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i administracyjnych sądów wojewódzkich (między innymi: wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2004 r. – sygn. akt II SA 4139/02). Dlatego też, mając na względzie powyższe okoliczności i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji.