II SA/Bk 398/04
WyrokWSA w Białymstoku2004-10-19
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Jerzy Bujko, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wykonanej instalacji gazowej może zostać utrzymana w mocy, jeśli nie ustalono, czy roboty budowlane wymagały pozwolenia na budowę i czy takie pozwolenie zostało wydane?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy administracyjne nie dopełniły obowiązku dokładnego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy i prawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Nie ustalono, czy roboty budowlane wykonane w latach osiemdziesiątych XX wieku wymagały pozwolenia na budowę zgodnie z przepisami Prawa budowlanego z 1974 r., a dokumenty dotyczące uzgodnienia projektu instalacji gazowej nie stanowiły pozwolenia na budowę. Ponadto, organ odwoławczy wykazał niekonsekwencję, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, która pomijała wcześniejszą decyzję o stwierdzeniu nieważności.Stan faktyczny
Postępowanie administracyjne zostało wszczęte w sprawie samowolnie wykonanych przez D. P. robót budowlanych związanych z instalacją gazową. Po kilku decyzjach umarzających i stwierdzających nieważność, organ I instancji umorzył część postępowania dotyczącą instalacji gazowej, uznając ją za bezprzedmiotową. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy, opierając się na dokumentacji potwierdzającej uzgodnienie projektu i odbiór instalacji. E. W. złożył skargę do WSA, zarzucając niewyjaśnienie stanu faktycznego i wadliwe ustalenia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i stwierdzono, że nie może być ona wykonana do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.), sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2004 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego instalacji gazowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. przyznaje od Skarbu Państwa (Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) na rzecz adwokata T. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem wynagrodzenia nieopłaconej pomocy prawnej ustanowionej z urzędu.-
W dniu 10.IX.1999r. zostało wszczęte na żądanie E. W. postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie zrealizowanych przez D. P. robót budowlanych związanych z wykonaniem w budynku mieszkalnym przy ul. K. [...] w B. wewnętrznej instalacji wodno-kanalizacyjnej, gazowej i elektrycznej. W związku z wnioskiem wnioskodawcy, o niekontynuowanie wszczętego w tej sprawie postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją Nr [...] z dnia [...].XII.1999r., umorzył wszczęte postępowanie. Następnie, również na żądanie E. W., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...].III.2002r. stwierdził nieważność wymienionej wyżej decyzji o umorzeniu postępowania. Prowadząc w związku z tym dalsze postępowanie organ I instancji rozdzielił je ze względu na jego przedmiot i decyzją z [...].IV.2004r. umorzył tę jego część, która dotyczyła wykonanej samowolnie instalacji gazowej. W motywach tej ostatecznej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. stwierdził, iż mimo żądania przedłożenia przez D. P. zatwierdzonego projektu instalacji gazowej strona nie złożyła tego dokumentu informując, iż projekt instalacji gazowej uległ zagubieniu. Następnie organ stwierdził, że "postępowanie w tej sprawie jest bezprzedmiotowe, ponieważ na wykonanie tych robót wydana była decyzja rozstrzygającą o legalności i sposobie ich wykonania i ponowne orzekanie w sprawie, która była już wcześniej rozstrzygnięta decyzją administracyjną pozostawałoby w sprzeczności z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego...".
Od wymienionej ostatnio decyzji wniósł odwołanie E. W. W następstwie jego rozpoznania P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia [...].VII.2004r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ I instancji w toku postępowania odwoławczego wystąpił do M. S. G. Sp.z.o.o. – O. G. w B. o udostępnienie dokumentacji związanej z budową przyłącza gazowego i wewnętrznej instalacji gazowej w budynku przy ul. K. [...] w B. Na podstawie tej dokumentacji organ stwierdził, że na tę instalację były sporządzone 2 odrębne projekty: dla E. W. i dla D. P. Projekt D. P. przedstawiający wewnętrzną instalację gazową w części budynku stanowiącej jej własność, uzyskał pieczęć Z. G. w B. stwierdzającą uzgodnienie tej dokumentacji z datą 25.XI.1983r. Z dokumentacji tej wynika też, że instalacja została sprawdzona i odebrana a następnie nagazowana. Wcześniej inwestorka zmieniła miejsce lokalizacji kotła gazowego. Mając powyższe ustalenia na względzie organ odwoławczy uznał odwołanie za nieuzasadnione.
Na decyzję organu odwoławczego E. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zarzucił w niej niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, dokonanie wadliwych ustaleń i w następstwie tego wydanie decyzji niezgodnej z prawem.
W odpowiedzi na tę skargę oddalił Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Podstawowym obowiązkiem organu administracyjnego rozpoznającego sprawę jest dokładne wyjaśnienie istotnych okoliczności sprawy, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, wskazanie służących temu dowodów i jasne, zrozumiałe uzasadnienie swojej decyzji (art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a.). Zaskarżona a także poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie odpowiadają wskazanym wyżej ustawowym wymogom a z akt postępowania nie wynika, że organy zastosowały się do dyspozycji wskazanych wyżej przepisów.
Przedmiotem postępowania było rozstrzygnięcie zarzutu E. W., iż D. P. bezprawnie wykonała w budynku przy ul. K. [...] w B. instalację gazową. Prawidłowe rozpoznanie sprawy wymagało więc ustalenia czy i kiedy wskazana osoba wykonała te instalację, czy wymagało to pozwolenia na budowę i czy pozwolenie takie zostało jej wydane. Ponieważ przedmiotowe prace zostały wykonane w latach osiemdziesiątych XX wieku miały do nich zastosowanie przepisy ustawy z 24.X.1974r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.). Przepis art. 28 ust. 1 tej ustawy stanowił podstawową zasadę, że roboty budowlane można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Zaskarżona decyzja nie odpowiada na pytanie, czy prace wykonane około 1984r. przez D. P. wymagały tego administracyjnego pozwolenia na budowę i czy ono zostało wówczas wydane. Z jej uzasadnienia wynika natomiast, że organ przywiązuje istotne znaczenie dla faktu zatwierdzenia projektu instalacji gazowej przez Z. G. w B. oraz dokumentacji stwierdzającej wykonanie tej instalacji w sposób prawidłowy. Dokumenty te nie stanowią jednak pozwolenia na budowę w rozumieniu prawa budowlanego. Natomiast uzasadnienie decyzji I instancji w ogóle jest niejasne, bowiem nie wynika z niego jakiego to rodzaju i konkretnie kiedy została wydana decyzja rozstrzygająca o legalności i sposobie wykonania robót które – zdaniem organu – wyłącza możliwość ponownego orzekania w sprawie.
Należy też zauważyć niekonsekwencję organu II instancji, który w dniu [...].X.2002r. stwierdził nieważność decyzji organu pierwszoinstancyjnego z [...].XII.1999r. a następnie zaakceptował decyzję tego organu z [...].IV.2004r. całkowicie pomijającą fakt wydania przez organ odwoławczy decyzji z [...].X.2002r.
Skarga zasadnie zarzuca więc niewyjaśnienie sprawy, które to uchybienie mogło wpłynąć na treść zaskarżonej decyzji. Dlatego na mocy art.145 § 1 pkt 1 lit. "c", art. 152 i 250 ustawy z 30.VIII.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło