II SA/Bk 402/21

WyrokWSA w Białymstoku2021-06-15

Skład orzekający: Marek Leszczyński, Małgorzata Roleder, Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków może zawierać odesłania do przepisów powszechnie obowiązujących zamiast precyzyjnego określenia minimalnych parametrów usług, okresów rozliczeniowych, warunków przyłączenia do sieci, czy formy składania reklamacji, naruszając tym samym delegację ustawową?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność części uchwały rady gminy dotyczącej regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, uznając, że odesłania do przepisów powszechnie obowiązujących zamiast precyzyjnego określenia parametrów usług, okresów rozliczeniowych, warunków przyłączenia czy formy składania reklamacji, stanowią istotne naruszenie prawa i przekroczenie delegacji ustawowej. Brak konkretnych unormowań w tych obszarach uniemożliwia pełną realizację upoważnienia ustawowego zawartego w art. 19 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy zaskarżył uchwałę Rady Gminy Hajnówka w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, zarzucając jej istotne naruszenie prawa poprzez brak precyzyjnych uregulowań w zakresie minimalnego poziomu usług, okresów rozliczeniowych, warunków przyłączenia do sieci oraz formy składania reklamacji. Rada Gminy wniosła o umorzenie postępowania, argumentując rozpoczęcie procedury uchwalenia nowego regulaminu i kwestionując merytoryczną zasadność zarzutów. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i stwierdził nieważność części zaskarżonego regulaminu.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność § 5 ust. 2, 3 i 4, § 10 ust. 1, § 11 pkt b, § 16 ust. 3, § 20, § 27 ust. 1 Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Hajnówka stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w H. na uchwałę Rady Gminy Hajnówka z dnia 31 maja 2019 r. nr IX/64/19 w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzenia ścieków na terenie Gminy Hajnówka stwierdza nieważność § 5 ust. 2, 3 i 4, § 10 ust. 1, § 11 pkt b, § 16 ust. 3, § 20, § 27 ust. 1 Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Hajnówka stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały W dniu 31 maja 2019 r. Rada Gminy Hajnówka, na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1152 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "u.z.z.w.") podjęła uchwałę nr IX/64/19 w sprawie uchwalenia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Hajnówka. Powyższą uchwałę w zakresie § 5 ust. 2, 3 i 4, § 10 ust. 1, § 11 pkt b, § 16 ust. 3, § 20, § 27 ust. 1 zaskarżył Prokurator Rejonowy w H., zarzucając jej: istotne naruszenie prawa, tj. art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w., poprzez: (a) brak określenia minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne w zakresie wymaganego ciśnienia i jakości dostarczanej wody, w § 5 ust. 2 i 3 Uchwały, poprzestając jedynie na odesłaniu do wymogów określonych w obowiązujących przepisach, co nie wypełnia treści delegacji ustawowej w tym zakresie; (b) brak określenia minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie jakości ścieków tj. wskazanie § 5 ust. 4 Uchwały, poprzestając jedynie na odesłaniu do aktualnie obowiązujących przepisów, nie wskazując szczegółowych parametrów ścieków, co nie wypełnia treści delegacji ustawowej w tym zakresie, istotne naruszenie prawa, tj. art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w. poprzez wskazanie w § 10 ust. 1 Uchwały, że przedsiębiorstwa określają cykl rozliczeń obowiązujący odbiorców usług, bez określenia minimalnych okresów rozliczeniowych, choć tego rodzaju regulacja nie wyczerpuje delegacji wynikającej z powyższych przepisów, gdyż niezbędne jest ustalenie mocą aktu prawa miejscowego minimalnych okresów rozliczeniowych stosowanych przez przedsiębiorstwo, co w konsekwencji nie wypełnia treści delegacji ustawowej w tym zakresie; istotne naruszenie prawa, tj. art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w. poprzez nałożenie w § 11 pkt b Uchwały na odbiorcę usług obowiązku informowania przedsiębiorstwa o własnych ujęciach wody w celach określonych w warunkach przyłączenia do sieci oraz pisemnej umowy zawartej z przedsiębiorstwem mimo, że kwestie te nie mieszczą się w zakresie upoważnienia ustawowego i wyraźnie wkraczają w sferę stosunku cywilnoprawnego wynikającego z umowy zawartej pomiędzy przedsiębiorstwem i odbiorcą jego usług co w konsekwencji powoduje przekroczenie delegacji ustawowej w tym zakresie, istotne naruszenie prawa, tj. art. 16 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 6 ust. 4 u.z.z.w. poprzez wskazanie w § 16 ust. 3 Uchwały, że w uzasadnionych przypadkach przedsiębiorstwo może wyrazić zgodę na przyłączenie do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej osobie, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, podczas gdy krąg osób, z którymi przedsiębiorstwo ma obowiązek zawarcia umowy w przypadku złożenia stosownego wniosku, określa art. 6 ust. 4 u.z.z.w., istotne naruszenie prawa, tj. art. 19 i art. 21 u.z.z.w. poprzez wskazanie w § 20 Uchwały, że poziom dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych w poszczególnych latach wyznaczają wieloletnie plany rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych przedsiębiorstw oraz gmin oraz gmin, co narusza dyspozycję w/w przepisów, gdyż treścią regulaminu nie może być określanie reguł dostępu do sieci w przyszłości, zwłaszcza poprzez odesłanie do wieloletnich planów rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, co w konsekwencji nie wypełnia treści delegacji ustawowej w tym zakresie, istotne naruszenie prawa, tj. art. 19 ust. 5 pkt 8 u.z.z.w. i przekroczenie delegacji ustawowej poprzez wskazanie w treści § 27 ust. 1 Uchwały, iż reklamacja dotycząca sposobu wykonania usługi, jest zgłaszana przez odbiorcę w formie pisemnej lub pocztą elektroniczną, podczas gdy w ustawie brak delegacji do określenia w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków ograniczeń dotyczących formy wnoszenia reklamacji Powołując się na powyższe zarzuty Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części w zakresie § 5 ust. 2, 3 i 4, § 10 ust. 1, § 11 pkt b, § 16 ust. 3, § 20, § 27 ust. 1. W uzasadnieniu skargi Prokurator rozwinął podniesione zarzuty. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy H. wniosła o umorzenie postępowania argumentując, że rozpoczęła już procedurę uchwalenia nowego Regulaminu zgodnie z nałożonym przez ustawodawcę obowiązkiem i przy uwzględnieniu uwag Prokuratora pod adresem obowiązującej aktualnie uchwały. Odnosząc się zaś do merytorycznej oceny skargi organ stwierdził, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Odnośnie zarzutu nieokreślenia w § 5 ust. 2 i 3 skarżonej uchwały minimalnego poziomu usług pełnomocnik organu podkreślił, że parametry zarówno wody, jak i ścieków zostały określone poprzez odesłanie do obowiązujących w tym zakresie przepisów, co więcej, nałożono na przedsiębiorstwo obowiązek regularnej wewnętrznej kontroli jakości wody. Powielanie zatem w treści regulaminu brzmienia tych norm byłoby powielaniem brzmienia przepisów powszechnie obowiązującego prawa. W zakresie zarzutu nieustalenia w § 10 ust. 1 skarżonej uchwały minimalnego okresu rozliczeniowego stosowanego przez przedsiębiorstwo wodnokanalizacyjne pełnomocnik organu podkreślił, że z literalnej treści powołanego art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w. nie sposób wyprowadzić obowiązku określenia w regulaminie minimalnych okresów rozliczeniowych. Dodatkowo, regulamin prawidłowo w tym zakresie nie tylko odwołuje się do umowy, ale nadto wprowadza rozwiązanie nie ograniczające w istocie możliwych sposobów ukształtowania okresu rozliczeniowego. Odnosząc się zaś do zarzutu przekroczenia delegacji ustawowej w § 11 lit. b Regulaminu poprzez wprowadzenie obowiązku informowania przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego o własnych ujęciach wody, organ stwierdził, że w żaden sposób nie można uznać tego zapisu za sprzeczny z art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w.` Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości, m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Rozpoznając sprawę ze skargi na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej przywoływana jako p.p.s.a.), sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności, o czym stanowi art. 147 § 1 p.p.s.a. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest uchwała w sprawie przyjęcia regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Hajnówka wprowadzająca Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Hajnówka, stanowiący jej załącznik do uchwały. Została ona podjęta na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2018 r., poz. 1152 ze zm.) Skarga w niniejszej sprawie została złożona przez prokuratora, co oznacza, że nie musiała być poprzedzona wyczerpaniem środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.), a ponieważ skarga dotyczy aktu prawa miejscowego, jej wniesienie nie było też ograniczone żadnym terminem (art. 53 § 2a i § 3 p.p.s.a.). Uznając zatem za dopuszczalną skargę wniesioną przez Prokuratora, sąd dokonał jej merytorycznej kontroli. Przepis art. 91 ust. 1 u.s.g. stanowi, że uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, co oznacza, że podstawą stwierdzenia nieważności uchwały jest uznanie, że doszło do istotnego naruszenia prawa. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza bowiem nieważności uchwały ograniczając się wyłącznie do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (vide Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd Terytorialny 2001/1-2, s. 102). Jak wskazał NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 września 2017 r., w sprawie sygn. akt I OSK 124/17, istotna sprzeczność z prawem to wada doniosła pod względem faktycznym i prawnym, wynikająca z naruszeń przepisów prawa materialnego bądź formalnego, ale taka, która jest oczywista, jednoznaczna, niepozwalająca na zaakceptowanie uchwały ze względu na sposób i tryb jej podjęcia, lub skutki, jakie wywołuje Przechodząc do kontroli zaskarżonej w niniejszej sprawie uchwały wskazać trzeba, że regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków, jak wskazano już wyżej, jest aktem prawa miejscowego, co potwierdza art. 19 ust. 4 u.z.z.w. Stosownie do art. 19 ust. 5 u.z.z.w. regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków określa prawa i obowiązki przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz odbiorców usług, w tym: (1) minimalny poziom usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków; (2) warunki i tryb zawierania umów z odbiorcami usług; (3) sposób rozliczeń w oparciu o ceny i stawki opłat ustalone w taryfach; (4) warunki przyłączania do sieci; (5) warunki techniczne określające możliwości dostępu do usług wodociągowo-kanalizacyjnych; (6) sposób dokonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne odbioru wykonanego przyłącza; (7) sposób postępowania w przypadku niedotrzymania ciągłości usług i odpowiednich parametrów dostarczanej wody i wprowadzanych do sieci kanalizacyjnej ścieków; (8) standardy obsługi odbiorców usług, w tym sposoby załatwiania reklamacji oraz wymiany informacji dotyczących w szczególności zakłóceń w dostawie wody i odprowadzaniu ścieków; (9) warunki dostarczania wody na cele przeciwpożarowe. Cytowany przepis stanowi delegację ustawową dla wydania aktu prawa miejscowego i ściśle określa zakres spraw, które mogą stać się przedmiotem unormowania uchwały rady gminy. Regulamin dostarczania wody i odprowadzania ścieków nie może wykraczać poza materię przewidzianą w art. 19 ust. 2 u.z.z.w Regulacja ta ma charakter wyczerpujący. Wskazując zakres zagadnień, które mogą być objęte regulaminem, ustawodawca w skonstruowaniu delegacji ustawowej posłużył się sformułowaniem "regulamin określa", co oznacza, że treść tego regulaminu musi bezwzględnie odpowiadać zakresowi delegacji ustawowej (zob. wyrok NSA z dnia 12 lutego 2008 r., II OSK 2033/06, wyrok NSA z dnia 13 lutego 2018 r., II OSK 994/16, CBOSA). Obowiązkiem rady gminy jest respektowanie pełnego zakresu przedmiotowego wyznaczonego treścią art. 19 ust. 5 pkt 1-9 u.z.z.w. Pominięcie któregokolwiek z obligatoryjnego elementu regulaminu skutkuje brakiem pełnej realizacji upoważnienia ustawowego, bowiem nie wyczerpuje zakresu przedmiotowego przekazanego przez ustawodawcę do uregulowania przez gminę. Skoro zatem ustawodawca w art. 19 ust. 5 u.z.z.w. wskazał zakres unormowań, jakie powinien zawierać regulamin, to pominięcie niektórych unormowań wymaganych tym przepisem, należy zaliczyć do istotnego naruszenia prawa (tak wyroki: NSA z 9 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 2605/15 i z 9 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 1663/06, wyrok WSA w Bydgoszczy z 7 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 1256/17 oraz WSA we Wrocławiu z 15marca 2007 r., sygn. akt II SA/Wr 745/06, CBOSA). Z taką też kategorią naruszenia prawa mamy do czynienia z przypadku zaskarżonej uchwały. I tak zasadne są zarzuty dotyczący niezgodności § 5 ust. 2, 3, 4 Regulaminu z art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w. W ocenie sądu, pod pojęciem "minimalny poziom usług" należy rozumieć konkretne parametry tych usług. Regulamin winien określać co najmniej minimalne ciśnienie wody, minimalną jakość dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków. Obowiązku wskazania minimalnego poziomu świadczonych usług przez przedsiębiorstwo nie wypełnia natomiast odesłanie w tym zakresie do treści innych aktów prawnych, a w tym przypadku do wymienionych, w kwestionowanych paragrafach, rozporządzeń. Czym innym jest określenie w ramach stosownej uchwały, określonych parametrów jakościowych wody (także ścieków), dostarczanej już końcowemu odbiorcy, której to jakość musi być co najmniej równa minimalnym wskaźnikom wskazanym w rozporządzeniach, ale też może być wyższa, w zależności od konkretnego ujęcia wody (też parametrów ścieków). Dana gmina może bowiem wprowadzić lub nie zaostrzone wymagania jakościowe wody czy parametry ścieków. Brak zatem zawarcia w regulaminie pełnego określenia minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie dostarczania wody i odprowadzania ścieków, takich jak co najmniej minimalne ciśnienie wody, minimalna jakość dostarczanej wody i odprowadzanych ścieków, prowadzi do stwierdzenia, że zaskarżona uchwała nie zawiera elementu obligatoryjnego wynikającego z dyspozycji art. 19 ust. 5 pkt 1 u.z.z.w. Brak wypełnienia delegacji ustawowej wobec pominięcia w regulaminie jednego z jego koniecznych elementów, należy kwalifikować jako istotne naruszenie prawa, gdyż za wadliwą należy uznać nie tylko uchwałę podjętą z naruszeniem upoważnienia ustawowego, ale również uchwałę, która takiego upoważnienia w swej treści nie realizuje (por. wyrok WSA w Gliwicach z 17 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 629/06). Reasumując sąd doszedł do wniosku, że brak zawarcia w regulaminie pełnego określenia minimalnego poziomu usług świadczonych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w zakresie wymaganego ciśnienia i jakości dostarczanej wody, oraz jakości ścieków świadczy o niewypełnieniu przez organ stanowiący delegacji ustawowej, a to z kolei ma istotny wpływ na ocenę zgodności z prawem podjętego aktu. Brak w regulaminie jasnych i konkretnych unormowań w tym zakresie przesądza o tym, że uchwała narusza prawo w sposób istotny (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 listopada 2019 r., sygn. akt VIII SA/Wa 524/19, CBOSA). Sąd podziela również zarzut dotyczący niezgodności § 10 ust. 1 Regulaminu z art. 19 ust. 5 pkt 3 u.z.z.w. W powołanym zapisie Regulaminu wskazano, że przedsiębiorstwa określają cykl rozliczeń obowiązujący odbiorców usług w zależności od lokalnych warunków technicznych i ekonomicznych świadczenia usług, a także postanowień określonych odrębnych przepisach prawnych oraz skutki niedotrzymania terminu zapłaty. Tymczasem tego rodzaju regulacja nie wyczerpuje delegacji wynikającej z art. 19 ust. 5 pkt. 3 u.z.z.w., bowiem niezbędne jest ustalenie mocą aktu prawa miejscowego minimalnych okresów rozliczeniowych stosowanych przez przedsiębiorstwo, co w konsekwencji nie wypełnia treści delegacji ustawowej w tym zakresie. Skład orzekający podziela argumentację Prokuratora dotyczącą przekroczenia delegacji ustawowej w paragrafie 11 pkt b Regulaminu, bowiem przepisy ustawy nie upoważniają uchwałodawcy do wkraczania w sferę umów zawieranych pomiędzy przedsiębiorstwem i odbiorcą jego usług. Taki zapis stanowi ewidentne przekroczenie delegacji ustawowej w tym zakresie i wydanie niniejszego uregulowania bez podstawy prawnej. Jako istotnie naruszającą prawo należy też uznać regulację § 16 ust. 3 Regulaminu, w którym wskazano, że w uzasadnionych przypadkach przedsiębiorstwo może wyrazić zgodę na przyłączenie do sieci wodociągowej lub kanalizacyjnej osobie, która korzysta z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Tymczasem krąg osób, z którymi przedsiębiorstwo ma obowiązek zawarcia umowy w przypadku złożenia stosownego wniosku, określa art. 6 ust. 4 u.z.z.w. Zatem, jak słusznie zauważył Prokurator, regulamin w tym zakresie powtarza regulację ustawową. Należy przy tym wskazać na istotne naruszenia prawa w przyznaniu przedsiębiorstwu uprawnienia zawarcia umowy z osobą korzystającą z nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym, skoro już sama ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków przesądza o obowiązku zawarcia takiej umowy, oczywiście pod warunkiem złożenia przez taką osobę wymaganego wniosku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2020 r., sygn. II OSK 2364/18, CBOSA). Za zasadny należy też uznać zarzut niezgodności z prawem, tj. art. 19 i art. 21 u.z.z.w., zapisu § 20 Regulaminu, przewidującego, że poziom dostępu do usług wodnokanalizacyjnych w poszczególnych latach wyznaczają wieloletnie plany rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych przedsiębiorstw oraz gmin. Takie rozwiązanie prawne, ewidentnie narusza dyspozycję powyższych przepisów, gdyż treścią regulaminu nie można określać reguł dostępu do sieci w przyszłości, zwłaszcza poprzez odesłanie do wieloletnich planów rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych. Regulamin, jako akt prawa miejscowego, powinien zawierać normy generalne i abstrakcyjne, a charakteru takiego nie mają wypowiedzi programowe i prognostyczne, obecne w planach. Poza tym odesłania do wieloletnich planów rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych nie mieszczą się w pojęciu "technicznych warunków określających możliwość dostępu do usług wodociągowo - kanalizacyjnych", a ponadto są nieprecyzyjne (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 marca 2018 r. sygn. akt VIII SA/Wa 896/17, wyrok NSA z 9 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1663/06, CBOSA). Problematyka wieloletnich planów rozwoju i modernizacji urządzeń, została odrębnie i szczegółowo unormowana w art. 21 ww. ustawy, zaś art. 19 tej ustawy nie daje podstaw prawnych do wprowadzania tej kwestii do regulaminu. Podzielić również należy stanowisko skarżącego Prokuratora odnośnie regulacji § 27 ust. 1 Regulaminu jako niezgodnej z prawem przez wprowadzenie formy pisemnej lub pocztą elektroniczną reklamacji. W ocenie sądu ustawodawca w art. 19 ust. 5 pkt 8 u.z.z.w., wskazując sposób załatwienia reklamacji, nie określił szczegółowo formy w jakiej reklamacja może zostać przez odbiorcę usługi złożona. Skoro ww. regulacja nie zawiera delegacji do określenia w regulaminie dostarczania wody i odprowadzania ścieków ograniczeń dotyczących formy wnoszenia reklamacji, to wprowadzony w zaskarżonym Regulaminie zapis stanowi naruszenie upoważnienia ustawowego. Z powyższych względów sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził nieważność § 5 ust. 2, 3 i 4, § 10 ust. 1, § 11 pkt b, § 16 ust. 3, § 20, § 27 ust. 1 Regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków na terenie Gminy Hajnówka stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały z dnia 31 maja 2019r. Uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., sąd stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Unormowanie to nie określa, jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały w całości bądź w części. Dlatego istotnym jest podkreślenie, że sąd dokonując kontroli legalności aktu prawa miejscowego i korzystając z przewidzianego w art. 147 § 1 p.p.s.a. prawa jest obowiązany do dokonania oceny, czy w sytuacji wyeliminowania z obrotu prawnego tylko niektórych regulacji uchwały, pozostałe jej regulacje pozostawione w obrocie prawnym będą nadal w pełni realizowały zakres przedmiotowy wyznaczony do uregulowania w ramach aktu prawa miejscowego, a zatem czy w sytuacji wyeliminowania z obrotu prawnego jedynie poszczególnych zapisów regulaminu dostarczania wody i odprowadzania ścieków, będzie on w pozostałej części spełniał wymogi wynikające z art. 19 ust. 5 u.z.z.w. Zdaniem sądu, nieprawidłowości stwierdzone w sprawie niniejszej, mimo że liczne, to nie uzasadniają wyeliminowania zaskarżonego aktu w całości. W pozostałym, niezakwestionowanym zakresie, akt ten może funkcjonować bez ww. przepisów. Wyeliminowane przepisy stanowią jedynie część regulaminu, ich brak nie dezintegruje pozostałych jego postanowień, zwłaszcza że dotyczą one zagadnień które są uregulowane ustawowo, zawierają modyfikacje po których wyeliminowaniu obowiązki i prawa wynikają nadal z aktu wyższego rzędu albo zawierają regulacje niedopuszczalne, które w ogóle nie powinny się w regulaminie znaleźć a więc ich usunięcie przywraca jedynie prawidłowy stan prawny. Innymi słowy stwierdzenie nieważności regulaminu w zaskarżonej części pozostaje bez wpływu na pozostałą jego treść. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło