II SA/Bk 410/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 03 lipca 2012 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie odmowy nakazania rozbiórki budynku inwentarskiego oddala skargę. U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne. W 2007 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. wpłynęły liczne wystąpienia J.W., J. G., E. H. (poprzednika prawnego W. K.) i W. K., w których ww. domagali się podjęcia działań przez organ pierwszej instancji, w sprawie budynku inwentarskiego (wolnostanowiskowej bezściółkowej obory z boksami legowiskowymi dla krów mlecznych o obsadzie 200 DJP), zlokalizowanego na działce o nr geod. [...], położonej we wsi I.gm. N., stanowiącej własność A. H. Poza tym w dniu [...].04.2007 r. J. W. i E. H. złożyli wniosek o rozbiórkę przedmiotowego budynku inwentarskiego, jako powstałego w warunkach samowoli budowlanej. Decyzją z dnia [...].10.2010 r. nr [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H. (w skrócie: PINB) odmówił nakazania rozbiórki ww. budynku inwentarskiego. W uzasadnieniu organ stwierdził, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw prawnych do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane. Organ podniósł, że przedmiotowy budynek inwentarski został wybudowany zgodnie z ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...].11.2004 r. znak: [...]wydaną przez Starostę H., która znajduje się obrocie prawnym. PINB zaznaczył również, że w obrocie prawnym znajduje się ostateczna decyzja z dnia [...].06.2006 r. znak: [...]o pozwoleniu na użytkowanie. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (w skrócie: [...]WINB) po rozpatrzeniu odwołania J. W. i W. K., decyzją z dnia [...].12.2010 r. nr [...]umorzył postępowanie odwoławcze w związku z uznaniem, że J. W. i W. K. nie mają statusu stron postępowania dotyczącego budynku inwentarskiego. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że z posiadanych informacji wynika, iż żaden organ administracji publicznej, związany ze stosowaniem przepisów ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz Naczelny Sąd Administracyjny, nie stwierdziły, aby J. W. lub W. K.l posiadały interes prawny w sprawach związanych z zabudową działki nr [...] we wsi I. gm. N. Organ powołał się także na decyzję z dnia [...].09.2010r. nr[...], z dnia [...].09.2010 r. nr [...]oraz z dnia [...].08.2010r. nr [...]Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Ponadto stwierdził, że nieruchomość J. W. nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością inwestora oraz, iż oddziaływanie inwestycji zamyka się w granicach działki własnej inwestora, co wyklucza również status W. K. jako strony postępowania. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem J. W. i W. K. złożyły skargę do tutejszego Sądu, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie nieważności decyzji PINB w H. z dnia [...].10.2010 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciły naruszenie: 1) art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie czynnego udziału skarżącym w postępowaniu odwoławczym jak również w postępowaniu organu pierwszej instancji wypowiadania się co do zebranych dowodów i materiałów; 2) art. 28 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego co spowodowało błędne zastosowanie art.. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w skarżonej decyzji; 3) art. 170 p.p.s.a. w związku z wyrokiem NSA z dnia 28.03.2007 r. II OSK 208/06 oraz z dnia 7.05.2008 r. II OSK 84/08; 4) art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 4 oraz art. 80 k.p.a. wobec niezebrania wszystkich dowodów mających wpływ na wynik rozstrzygnięcia; 5) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. wobec niedopuszczenia dowód i faktów znanych z urzędu w postaci ww. wyroków NSA ; 6) ogólnych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 6, 7, 8, i 9 k.p.a. 7) art. 139 k.p.a. w stosunku do W. K. wobec nietrafnego przyjęcia, że W. K. nie jest stroną postępowania w pozwoleniu na budowę, kiedy jej ojciec-E. H. uznany był za stronę przez organ wydający pozwolenie-Starostę H. (czyt. rozdzielniki decyzji Starosty H. z dnia [...].11.2004 r. nr [...]oraz z dnia [...].07.2006 r.). W obszernym uzasadnieniu skargi Skarżące podniosły m.in., że [...]WINB nie rozpoznał sprawy merytorycznie, lecz umorzył postępowanie wzorując się na decyzji Wojewody P.z dnia [...].12.2004 r. znak: [...]uchylonej wyrokiem NSA z dnia 28.03.2007 r. II OSK 208/06. Ponadto zarzucono organowi, że nie dostrzega , iż odwołanie od decyzji Starosty H. z dnia [...].11.2004 r. nr [...]zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. do czego zobowiązywał wyrok NSA z dnia 28.03.2007 r. II OSK 208/06, nie zostało dotychczas rozpoznane merytorycznie. W ocenie Skarżących nie ma wyroków, które mogłyby stanowić o nieposiadaniu przez nie interesu strony. Ponadto Skarżące podniosły, że na obszarze, na którym znajdują się ich nieruchomości istnieje, tzw. oddziaływanie kumulujące się w związku z faktem istnienia innych obór zaliczanych do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. (dowód: wyrys kartograficzny wsi I. – do wglądu WSA ). W odpowiedzi na skargę [...]WINB w B. podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. W dniu [...].03.2011 r. J. W. wystąpiła z wnioskiem o zobowiązanie [...]WINB do uzupełnienia akt administracyjnych poprzez załączenie załącznika nr 4 do odwołania z dnia [...].11.2010 r. –pisma do PINB w H. z dnia [...].09.2010 r. dotyczącego wyroku WSA w Warszawie z dnia 16.09.2010 r. VII SA/Wa 683/10. W odpowiedzi na powyższe, [...]WINB poinformował tutejszy Sąd, że ww. załącznik znajduje się w aktach o sygn. 118/11. Postanowieniem z dnia 5.05.2011 r. sygn. akt 65/11 tutejszy Sąd odrzucił skargę W. K. z powodu nieuiszczenia wpisu od skargi w wyznaczonym terminie. W dniu [...].07.2011 r. Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania sprawy toczącej się przed WSA w Warszawie o sygn. akt VII SA/Wa 1133/11 oraz sprawy toczącej się przed tutejszym Sądem o sygn. akt. II SA/Bk 374/11 (obecnie: II SAB/Bk 81/11). Postanowieniem z dnia 22.11.2011 r. tutejszy Sąd zawiesił postępowania sądowe w sprawie do czasu wskazanie następców prawnych zmarłej uczestniczki postępowania. Postanowieniem z dnia 22.05.2012 r. podjęte zostało zawieszone postępowanie. W piśmie procesowym z dnia 3.07.2012 r. Skarżąca opisała dotychczasowy przebieg postępowania oraz ponownie wskazała, że jest stroną postępowania oraz, iż przedmiotowy budynek inwentarski powstał w warunkach samowoli budowlanej. Podczas rozprawy w dniu 3.07.2012 r. Skarżąca cofnęła wniosek z dnia 30.07.2011 r. o zawieszenie postępowania. Jednocześnie została poinformowana, że sprawa o sygn. akt VII SA/WA 1133/11 została zakończona prawomocnym wyrokiem z dnia 21.12.2011 r., zaś sprawa o sygn. akt. II SAB/Bk 81/11 została wyznaczona na 12.07.2012 r. W trakcie rozprawy przewodniczący stwierdził, że na prezentacie PINB z datą 22.12.2010 r. figurują trzy załączniki, co oznacza, ze czwarty nie był składany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sprawie. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji zostało naruszone prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego. Istota sporu sprowadza się do ustalenia czy jak twierdzi J. W. posiada ona przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu, czy też jak twierdzi [...]WINB w B. ww. nie posiada przymiotu strony. Zdaniem Sądu stanowisko organu jest słuszne. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu Przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest niewątpliwie lex specialis w stosunku do przepisu art. 28 k.p.a., który brzmi: "Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek" - co oznacza, że cytowany przepis Kodeksu postępowania administracyjnego nie będzie miał zastosowania w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, a także do żądania rozbiórki. Za obszar oddziaływania obiektu zgodnie z art. 3 pkt 20 ww. ustawy Prawa należy rozumieć teren wyznaczony przez organ architektoniczno-budowlany w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. W ocenie Sądu organ prawidłowo wskazał, że nieruchomość J. W. nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością inwestora oraz, że oddziaływanie inwestycji zamyka się w granicach działki własnej inwestora, iż żadna z nieruchomości należnych do Skarżącej jak również W. K. nie znajdują się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Nie jest bowiem dopuszczalne wydanie przez organ (czy sąd) orzeczenia, które w sposób abstrakcyjny tj. niezwiązany z konkretnym postępowaniem, przyznawałoby danemu podmiotowi status strony. Przesłanką uznania danego podmiotu za stronę postępowania jest wykazanie interesu prawnego. Interes prawny, co należy podkreślić, jest kategorią ściśle związaną z przedmiotem postępowania ze względu na fakt, że dotyczy sfery normatywnej, mającej swe źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy. W związku zaś z tym, że do ustalania stron w postępowaniu o rozbiórkę stosuje się art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, to organ zasadnie stwierdził, że J. W. nie jest stroną postępowania. Jak słusznie podniósł [...]WINB w B., z posiadanych informacji wynika, iż żaden organ administracji publicznej, związany ze stosowaniem przepisów ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz Naczelny Sąd Administracyjny, nie stwierdziły, aby J.W. lub W. K. posiadały interes prawny w sprawach związanych z zabudową działki nr [...] we wsi I. gm. N. Co więcej WSA w Warszawie w wyroku z dnia 21.12.2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 1133/11 (w sprawie ze skargi J. W. i W. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2011 r. znak: [...]w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego) oraz w wyroku z dnia 25.05.2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 2475/10 (w sprawie ze skargi ze skargi J. W. i W. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia wstrzymującego wykonanie decyzji Starosty H. w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę - z dnia [...].11.2004r.) stwierdził, że słusznie organ uznał, że nieruchomości J. W. i W. K.l nie znajdują się w sferze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, a w związku z tym ww. nie przysługuje przymiot strony. Sąd w sprawie niniejszej nie jest wprawdzie związany stanowiskiem prawnym wyrażonym w ww. sprawie, gdyż obecnie rozpoznawana sprawa dotyczy rozbiórki. Nie mniej jednak zagadnienie dotyczące statusu strony w postępowaniu rozbiórkowym jest analogiczne, jak w sprawie o sygn. VII SA/Wa 1133/11 i Sąd, w składzie orzekającym, podziela to stanowisko. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 170 p.p.s.a polegającego na niezastosowaniu się organów do wyroków NSA z dnia 28.03.2007 r. II OSK 208/06 i wyroku NSA z 7.05.2008 r. II OSK 84/08, Sąd stwierdził że jest on bezzasadny. W wyroku z dnia 28.03.2007r., sygn. akt II OSK 208/06 Naczelny Sąd Administracyjny nie uznał J. W. za stronę przedmiotowego postępowania, wskazał jedynie na brak analizy oddziaływania na środowisko spornej inwestycji, który ze względu na rodzaj planowanego przedsięwzięcia jest niezbędny do ustalenia obszaru oddziaływania projektowanej inwestycji. Ocena prawna wyrażona przez NSA w ww. wyroku została nieprawidłowo przez stronę zinterpretowana, albowiem w żadnym miejscu tego orzeczenia nie ma mowy o tym, że wnioskodawcy mają być traktowani jak strona w innych postępowaniach. Subiektywne przekonanie o tym, że NSA w wyroku z dnia 28.03.2007 r. nakazał traktować wnioskodawców za strony wszelkich postępowań budowlanych związanych z inwestycją A. H. jest nieuprawnione. Również w wyroku NSA z dnia 7.05.2008 r. NSA stwierdził, że nie podziela argumentów J. W., co do tego, że kwestia jej legitymacji prawnej została ostatecznie przesądzona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28.03.2007 r. w sprawie II OSK 208/06. Sam fakt, że skarżącej przyznano przymiot strony w innym postępowaniu nie przesądza o posiadaniu interesu prawnego w niniejszej sprawie. W każdym postępowaniu administracyjnym organ, który je prowadzi jest bowiem zobowiązany do ustalenia stron postępowania, który może kształtować się odmiennie w zależności od przedmiotu sprawy (zob. także: wyrok NSA z dnia 7.05.2008 r. II OSK z dnia 7.05.2008 r., wyrok WSA w Białymstoku z dnia 26.03.2009 r. II SA/Bk 647/08, wyrok WSA w Warszawie z dnia 16.09.2010 r. sygn. akt VII SA/Wa, opublikowane na stronie internetowej https:// orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że prawidłowe jest rozstrzygnięcie organu co do tego, że nieruchomość J. W. nie leży w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji, w konsekwencji czego skarżąca nie posiada przymiotu strony, a zatem prawidłowo - w oparciu o art. 138 § 1 pkt. 3 k.p.a. organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze. Sąd nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 139 k.p.a., gdyż skarga W. K. została odrzucona postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 5.05.2011 r. sygn. akt II SA/Bk 65/11. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa. Nie doszło również do naruszenia art. 6, 8, 9 k.p.a. Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić. Z przedstawionych wyżej względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.