II SA/Bk 413/10

PostanowienieWSA w Białymstoku2010-07-21

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W analizowanej sprawie wnioskodawczyni wykazała taką niemożność ze względu na niskie dochody z zasiłków rodzinnych, utratę pracy przez współmałżonka oraz przeznaczenie plonów rolnych na bieżące potrzeby rodziny, mimo posiadania majątku w postaci domu i gospodarstwa rolnego.
Stan faktyczny
A. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni wraz z rodziną (mąż, troje dzieci) utrzymuje się głównie z zasiłków rodzinnych i dopłat rolniczych, po tym jak jej mąż stracił pracę. Wydatki rodziny są wysokie, a dochody niskie. W skład majątku wchodzi dom i gospodarstwo rolne, jednak dochody z niego przeznaczane są na bieżące potrzeby.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. A. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając we wniosku, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze współmałżonkiem J. K. oraz dziećmi K. K. ([...] miesiące); B. K. ([...] lat) i D. K. ([...] lat). Źródłem miesięcznego dochodu rodziny pozostaje wynagrodzenie za pracę otrzymywane przez J. K. w wysokości 1.630 zł oraz otrzymywane przez wnioskodawczynię dopłaty rolnicze i zasiłki w kwocie 600 zł. Wydatki miesięczne rodziny wynoszą przeciętnie około 2.100 zł w tym: żywność – 600 zł; opał – 200 zł; woda – 30 zł; gaz – 50 zł; prąd – 140 zł; lekarstwa – 100 zł; ubrania dla dzieci – 150 zł; książki i przybory szkolne – 50 zł; środki higieny – 200 zł; podatek – 30 zł; telefon – 50 zł; składka KRUS – 100 zł; rata kredytu – 300 zł; utrzymanie samochodu – 200 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi: dom o powierzchni [...] m oraz nieruchomość rolna o powierzchni około [...] ha. A. K. nie posiada zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k. 10-12). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 05 lipca 2010 r. (k. 15) wnioskodawczyni stwierdziła, że nie osiąga dochodu z tytułu prowadzonej działalności rolniczej ponieważ uzyskane plony przeznacza na zaspokojenie potrzeb własnych rodziny. Skarżąca hoduje krowę, [...] sztuk trzody chlewnej i [...] kur. A. K. posiada [...] ciągnik rolniczy oraz podstawowe maszyny rolnicze niezbędne do prowadzenia gospodarstwa rolnego (pług, brony, kosiarkę itp.). W roku [...] wnioskodawczyni uzyskała dopłaty do prowadzonej produkcji rolnej w łącznej wysokości 8.638,79 zł. Skarżąca otrzymuje zasiłki z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. na rzecz syna D. K. – 64 zł miesięcznie (dodatkowo jednorazowo we [...] 2009 r. wnioskodawczyni uzyskała 100 zł z tytułu rozpoczęcia szkoły); na syna B. K. - 48 zł miesięcznie oraz na syna K. K. - 148 zł miesięcznie (dodatkowo jednorazowo wnioskodawczyni uzyskała 1.000 zł z tytułu urodzenia dziecka). J. K. pracował w okresie od [...] czerwca 2009 r. do [...] czerwca 2010 r. w przedsiębiorstwie "B." S.A. z siedzibą w B. na stanowisku kierowca – sprzedawca. Z dniem [...] czerwca 2010 r. umowa o pracę została rozwiązana (k. 17-18). Do akt sprawy A. K. dołączyła: dokumenty związane z zatrudnieniem J. K. (k. 19, k. 29-30); faktury potwierdzające wydatki związane z produkcja rolną (k. 20, k. 28); zaświadczenie ARiMR z dnia [...] czerwca 2010 r. poświadczające wysokość dopłat do prowadzonej produkcji rolnej otrzymanych w [...] r. (k. 22); zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] czerwca 2010 r. o dochodzie uzyskanym za rok 2009 (k. 23-24); zaświadczenie z dnia [...] czerwca 2010 r. o powierzchni posiadanego gospodarstwa rolnego (k. 25); decyzje GOPS w K. z dnia [...] maja 2010 r. i z dnia [...] marca 2009 r. poświadczające wysokość świadczeń otrzymywanych na dzieci (k. 26-27 i k. 31–32). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku A. K. dowiodła, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała bowiem, iż obecnie jedynym źródłem miesięcznego utrzymania rodziny pozostaje dochód uzyskiwany z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. tytułem zasiłków rodzinnych i dodatku z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej w łącznej kwocie 260 zł (k. 17, k. 26 i k. 31). J. K. z dniem [...] czerwca 2010 r. stracił pracę w przedsiębiorstwie "B." S.A. (świadectwo pracy – k. 19). Plony uzyskane z prowadzonej produkcji rolnej pzeznaczone są na pokrycie potrzeb bieżących rodziny. W [...] r. skarżąca uzyskała dopłaty do prowadzonej produkcji rolnej w łącznej wysokości 8.638,79 zł (k. 22). Majątek A. K. stanowi: dom o powierzchni [...] m oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowych). Skarżąca posiada krowę, [...] sztuk trzody chlewnej, [...] kur oraz podstawowe maszyny rolnicze niezbędne do prowadzenia gospodarstwa rolnego. Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu pięcioosobowej rodziny (tu podkreślenia wymaga, że obecnie jedynym źródłem utrzymania skarżącej pozostają świadczenia uzyskiwane z GOPS w K.) w zestawieniu z wykazanym majątkiem i brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż A. K. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło