II SA/Bk 415/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2016-11-29

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu w ramach prawa pomocy przysługuje wynagrodzenie za czynności podjęte po wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi w pierwszej instancji, a przed wniesieniem skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane w ramach prawa pomocy, jednakże wniosek o przyznanie wynagrodzenia za czynności podjęte w pierwszej instancji został oddalony, ponieważ pełnomocnik nie podjął żadnej czynności procesowej przed wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi. Czynności podjęte po tym postanowieniu, w tym wniosek o udostępnienie akt, zostały uznane za wykonane po zakończeniu postępowania w pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Radca prawny A. O. została wyznaczona do prowadzenia sprawy J. G. na zasadzie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę J. G. w pierwszej instancji. Następnie radca prawny A. O. wniosła skargę kasacyjną i wystąpiła z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne. Sąd przyznał wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, ale oddalił wniosek w zakresie czynności w pierwszej instancji, uznając, że pełnomocnik nie podjął żadnych działań przed odrzuceniem skargi.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu A. O. kwotę 221,40 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, a w pozostałym zakresie oddalono wniosek.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego A. O. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie udziału w postępowaniu przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi J. G. na działanie Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w W. w przedmiocie pomocy społecznej p o s t a n a w i a 1. przyznać radcy prawnemu A. O. kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden 40/100 złotych) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, 2. w pozostałym zakresie oddalić wniosek. Postanowieniem z dnia 19 maja 2016 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku przyznał J. G. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Stosownie do powyższego, Okręgowa Izba Radców Prawnych w B. wyznaczyła do prowadzenia niniejszej sprawy radcę prawnego A. . (k. 51). Pismo zawierające informację o osobie pełnomocnika wpłynęło do Sądu w dniu 20 czerwca 2016 r. W dniu 5 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę J. G. w sprawie niniejszej na posiedzeniu niejawnym (k. 58). Na powyższe postanowienie w dniu 9 sierpnia 2016 r. radca prawny A. O. reprezentująca J. G. wniosła skargę kasacyjną (k. 77), jednocześnie wnosząc o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie udziału w sprawie niniejszej w postępowaniu przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym. Ponadto oświadczyła, iż opłaty związane ze świadczeniem przez radcę prawnego pomocy prawnej nie zostały zapłacone w całości, ani w części, a orzeczenia wydane w sprawie, również nie zawierało rozstrzygnięcia w tym zakresie. Skarga kasacyjna została rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 października 2016 r. (oddalono skargę kasacyjną, k. 93). Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Na wstępie należy podnieść, iż z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715) i z tym dniem rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805.) przestało obowiązywać. Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W związku z powyższym wniosek o wynagrodzenie za czynności dokonane przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia należy rozpoznać na starych zasadach. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805) w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji opłata maksymalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, jeżeli sprawę nie prowadził ten sam radca prawny w drugiej instancji, wynosi 75 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1 (tj. w sprawie niniejszej 480 zł), nie mniej niż 240 zł. Stosownie do treści § 4 ust. 1 wzmiankowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2 – 4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Jednak zgodnie z dyspozycją § 4 ust. 2 cytowanego rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. W niniejszej sprawie stosownie do treści § 4 ust. 1 - 3 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy..., wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 180 zł. Mając na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter przedmiotowej sprawy należało uznać, że opłata wynagrodzenia w wysokości 180 zł jest adekwatna do jego udziału w niniejszym postępowaniu. Stawkę tę zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23 %), co w konsekwencji daje kwotę 221,40 zł. Odnosząc się natomiast do wniosku pełnomocnika w zakresie przyznania wynagrodzenie za udział w postępowaniu przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym tj. I instancji należy podnieść, że radca prawny A. O. została wyznaczona w dniu 17 czerwca 2016 r., a informacja o tym do Sądu dotarła w dniu 20 czerwca 2016 r. (k. 51). W dniu 5 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę J. G. w sprawie niniejszej (k. 58). Do dnia wydania tego rozstrzygnięcia pełnomocnik procesowy nie podjął żadnej czynności. Dopiero w dniu 18 lipca 2016 r. pełnomocnik złożył wniosek o udostępnienie kopii akt (k. 69), natomiast pierwszą czynnością procesową pełnomocnika skarżącego wyznaczonego z urzędu było wniesienie skargi kasacyjnej w dniu 9 sierpnia 2016 r. (k. 77). Czynność ta została zatem wykonana już po zakończeniu postępowania sądowego przed sądem I instancji, a nadto mieściła się w katalogu czynności procesowych występujących przed sądem II instancji. Nawet gdyby przyjąć, że pierwszą czynnością procesową był wniosek u udostępnienie kopii akt, to i tak był on złożony już po wydaniu rozstrzygnięcia w I instancji. W związku z powyższym wniosek w zakresie przyznania wynagrodzenia za postępowanie I - instancyjne należało oddalić. W tej sytuacji, stosując przepisy art. 250 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 4 ust. 1- 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej..., a także § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło