II SA/Bk 426/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia F.Z. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia i stwierdzenia, że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem terminu 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu A.W. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącego wykonane na zasadzie prawa pomocy.- Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007r. Prezydent Miasta B., powołując się na art. 31 par. 2 kpa w związku z art. 33 ustawy Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001r. orzekł o odmowie dopuszczenia Stowarzyszenia F.Z. w B., do udziału w postępowaniu dotyczącym zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji paliw płynnych i gazu płynnego LPG przy ulicy Gen. Wł. A. [...] w B. Postanowienie to zostało doręczone stowarzyszeniu w dniu 21 grudnia 2007r. Termin do wniesienia zażalenia upływał stowarzyszeniu w dniu 28 grudnia 2007r. Zażalenie na powyższe postanowienie stowarzyszenie złożyło w dniu 29 grudnia 2007r. nadając go w urzędzie pocztowym i jednocześnie łącząc z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. We wniosku tym stowarzyszenie podniosło, że z powodu awarii samochodu przedstawiciel stowarzyszenia dotarł do urzędu pocztowego z przesyłką zawierającą zażalenie w dniu 29 grudnia 2007r. po północy z dniem 28 grudnia 2007r. To spowodowało, że datą nadania przesyłki był dzień 29 grudnia 2007r. Strona podniosła jednocześnie, że wcześniejsze wysłanie zażalenia było niemożliwe z powodu awarii komputera, której usunięcie uległo opóźnieniu z powodu wolnych od pracy dla serwisu komputerowego dni w okresie od 22 do 26 grudnia 2007r., po których z powodów rodzinnych również było utrudnione zachowanie terminu do złożenia zażalenia. Postanowieniem z dnia [...] marca 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. powołując się na art. 134 w związku z art. 129 par. 2 kpa oraz 144 kpa a także art. 59 par. 2 w związku z art. 58 par. 1 kpa, orzekło o: - odmowie przywrócenia stowarzyszeniu terminu do wniesienia opisanego wyżej zażalenia, - stwierdzeniu, że zażalenie stowarzyszenia od postanowienia organu I instancji dnia [...] grudnia 2007r. zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu tego postanowienia SKO stwierdziło, że zażalenie zostało złożone po upływie terminu do jego wniesienia tj. po 28 grudnia 2007r.. Nadto kolegium uznało, że stowarzyszenie mogło zażalenie wnieść w terminie gdyby zachowało zwykłą staranność. Awaria komputera nie stała na przeszkodzie w sporządzeniu zażalenia, gdyż te mogło być napisane odręcznie. Awaria samochodu nie stała zaś na przeszkodzie w skorzystaniu z komunikacji ogólnodostępnej i dotarciu na czas na pocztę. Dzień 28 grudnia 2007r. (piątek) tj. ostatni dzień terminu do złożenia zażalenia, był zwykłym dniem roboczym, nie stanowił dnia wolnego ani świątecznego z ograniczoną dostępnością do urzędów pocztowych. Stąd kolegium odmówiło stronie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia i w konsekwencji stwierdziło, że strona wniosła swoje zażalenie z uchybieniem ustawowego terminu. W skardze na to postanowienie Stowarzyszenie F.Z. w B. zgłosiło szereg zarzutów zawierających różne wnioski, takie jak: o uznanie za stronę postępowań we wszystkich sprawach dotyczących realizacji przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko, wezwanie do usunięcia stanu niezgodnego z prawem, wstrzymanie wykonania decyzji ze skutkiem natychmiastowym, skargę na bezczynność, wniosek o unieważnienie decyzji, ponowne wszczęcie postępowań przeprowadzonych z naruszeniem prawa, zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, żądanie wyłączenia pracownika, żądanie wyłączenia organu. Żaden z argumentów skargi nie dotknął bezpośrednio skarżonego postanowienia i nie zawarł zarzutów w stosunku do jego treści. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Przede wszystkim zauważyć należy, że nie precyzuje ona żadnych zarzutów względem kwestionowanego postanowienia. Skarżący porusza w skardze wiele wątków, z których żaden nie odnosi się wprost do dokonanej przez samorządowe kolegium odwoławcze oceny wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu I instancji z [...] grudnia 2007r. Już z tych przyczyn skarga jawi się jako bezzasadna. Stosownie do art. 57 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) każda skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1. wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; 2. oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy; 3. określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Przez określenie "naruszenie prawa" lub "naruszenie interesu prawnego", o których mowa w punkcie 3 –cim wskazanego wyżej przepisu, należy rozumieć podanie przyczyny uzasadniającej wniesienie konkretnej skargi do sądu administracyjnego. Aczkolwiek ustawa nie nakazuje formułować w sposób profesjonalny wniosków i zarzutów skargi wnoszonej do sądu administracyjnego I instancji, tak jak to czyni wobec skargi kasacyjnej wnoszonej do sądu II instancji od orzeczeń sądu I instancji, to jednak obliguje stronę do wyrażenia niezadowolenia ze skarżonego aktu w sposób pozwalający sądowi zrozumieć intencje i wolę skarżącego. W niniejszej sprawie skarżący nie zgadza się z postanowieniem objętym skargą, ale nie formułuje jednoznacznie powodów niezadowolenia. Dokonana przez sąd z urzędu kontrola legalności zaskarżonego postanowienia, konieczna ze względu na brak związania przez sąd I instancji zarzutami, wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną (vide; art. 134 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prowadzi do wniosku o zgodności z prawem skarżonego postanowienia. Słusznie organ odwoławczy zwraca uwagę na to, że przy wnoszeniu w postępowaniu administracyjnym środków odwoławczych, strona winna dochowywać staranności. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Przyczyny, dla których stowarzyszenie na czas nie wniosło zażalenia, obiektywnie nie stanowiły przeszkód uniemożliwiających jego terminowe wniesienie. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie stawiają wymogu sporządzania odwołania (zażalenia) pismem maszynowym (na komputerze), stąd awaria komputera nie mogła być uznana za przeszkodę dla wniesienia zażalenia, pomijając fakt, że wystąpienie awarii komputera nie zostało nawet uprawdopodobnione. Również awaria samochodu, (której wystąpienie - nota bene - też nie zostało uprawdopodobnione), nie stanowiła przeszkody dla wniesienia środka odwoławczego, zważywszy na funkcjonowanie komunikacji ogólnodostępnej. Dokonana przez organ odwoławczy ocena wymienionych przez stronę przyczyn niedochowania terminu do wniesienia zażalenia, jest logiczna i pozostaje w zgodzie z wypracowanym w literaturze przedmiotu rozumieniem pojęcia "braku winy strony w dochowaniu terminu dla czynności procesowej". Trafności tej oceny skarżący ani w skardze, ani przed sądem nie podważył. Mając powyższe na uwadze Sąd skargę jako bezzasadną oddalił (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z uwagi na złożony przez pełnomocnika z urzędu wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne strony skarżącej, Sąd orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi kosztów zastępstwa procesowego (art. 250 w zw. z 205 par. 2 i 210 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), określając jego wysokość w oparciu o par. 14 ust. 2 lit. "c" w związku z par. 15 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości i z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U z 2002r., Nr 163, poz. 1349 ze zmianami).