II SA/Bk 436/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 08 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. N. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a odmówić M. N. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu [...] lipca 2009 roku P. N. złożył skargę na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego (k. 5-6). W dniu [...] lipca 2009 roku do akt sprawy wypłynął wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony przez M. N. w imieniu jej syna (k. 15). W odpowiedzi na wezwanie sądu M. N. w dniu [...] lipca 2009 roku nadesłała pełnomocnictwo do reprezentowania w niniejszej sprawie syna P. N. (k. 19), na podstawie art. 35 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy tj. złożenie go na urzędowym formularzu, M. N. w dniu [...] sierpnia 2009 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) wywiodła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując siebie jako wnioskodawcę oraz przedstawiając swoją sytuację rodzinną i majątkową (k. 23-24, 27-28). Zgodnie z art. 243 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego przepisu wynika, że o przyznanie prawa pomocy może ubiegać się osoba, która jest stroną postępowania toczącego się przed sądem administracyjnym. Przepis art. 12 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazuje, że ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Stosownie natomiast do art. 32 w/w ustawy w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. W art. 33 wyróżniono także dwa rodzaje uczestników postępowania – uczestnika na prawach strony tj. osobę, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego oraz innego uczestnika postępowania tj. osobę, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Poza przypadkami wyraźnie przewidzianymi w przepisach prawa uprawnienia procesowe przysługujące stronie przysługują również uczestnikom postępowania. Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności należy stwierdzić, iż M. N. nie korzysta w sprawie ze statusu strony ani uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż jest pełnomocnikiem skarżącego P. N. (k. 19). Powyższa okoliczność znajduje również potwierdzenie w aktach administracyjnych organu II instancji (k. 19 akt administracyjnych), gdzie w wykazie stron postępowania M. N. wskazana jest jako pełnomocnik. W związku z tym, iż wnioskodawca wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych z dnia [...] sierpnia 2009 roku – M. N. - nie jest stroną ani uczestnikiem postępowania nie może zostać jej przyznane prawo pomocy (vide: postanowienie WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 579/07). Wniosek M. N. o przyznanie prawa pomocy, w którym wskazana jest jej sytuacja majątkowa, nie mógł być uwzględniony, gdyż pełnomocnik działa w imieniu skarżącego i nie jest stroną postępowania sądowego, w tym postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy (vide: postanowienie NSA z 25.09.2008 r., sygn. akt I OZ 709/08). Z uwagi na powyższe, na mocy art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 243 w zw. z art. 12, 32, 33 i 35 § 1ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) odmówiono przyznania prawa pomocy.