II SA/Bk 438/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2018 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym skargi Stowarzyszenia F. Z. w B., Stowarzyszenia I. w B., Stowarzyszenia Z. B. w B., Stowarzyszenia I. P. w B., Stowarzyszenia www[...]., Stowarzyszenia O. P. M. w B., Fundacji T. U. w B. oraz Fundacji I. B. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2018 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania p o s t a n a w i a: odrzucić skargę Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. stwierdziło niedopuszczalność odwołania kilku organizacji społecznych od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] maja 2018 r. w sprawie zatwierdzenia projektu robót geologicznych dla ustalenia warunków geologiczno – inżynierskich na potrzeby budowy Intermodalnego Węzła Komunikacyjnego wraz z infrastrukturą techniczną – część II, rejon ulic [...], [...], [...] oraz [...] w B. Skargę na powyższe postanowienie złożyły następujące organizacje społeczne: Stowarzyszenie F. Z. w B., Stowarzyszenie I. w B., Stowarzyszenie Z. B. w B., Stowarzyszenie I. P. w B., Stowarzyszenie www[...]., Stowarzyszenie O. P. U. M. w B., Fundacja T. U. w B. oraz Fundacja I. B. w B. Zarządzeniem z dnia 12 lipca 2018 r. Przewodniczący Wydziału wezwał R. K., występującego – według jego oświadczenia – jako reprezentant skarżących organizacji, do: - nadesłania informacji, która ze skarżących organizacji jest stowarzyszeniem zwykłym a która stowarzyszeniem wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego (KRS), w celu ustalenia sposobu ich reprezentacji – w terminie 7 dni; - usunięcia braku formalnego skargi stowarzyszeń zarejestrowanych w KRS przez nadesłanie pełnomocnictw obejmujących upoważnienie do reprezentowania tych organizacji przed sądem administracyjnym oraz nadesłanie dokumentów, z których będzie wynikać czy skarga tych stowarzyszeń została skutecznie wniesiona, tj. przez przedstawienie stosownych odpisów z KRS – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skarg tych stowarzyszeń; - usunięcia braku formalnego skarg stowarzyszeń zwykłych poprzez nadesłanie dokumentów, z których będzie wynikać czy skarga tych stowarzyszeń została skutecznie wniesiona przez ich wszystkich członków, tj. przedstawienie stosownych uchwał wszystkich członków stowarzyszeń zwykłych o wniesieniu skargi oraz przedstawienie dokumentów, z których będzie wynikał ich skład osobowy; ponadto wezwano do przedstawienia uchwał podpisanych przez wszystkich członków każdego ze stowarzyszeń zwykłych upoważniających R. K. do ich reprezentowania przed sądem administracyjnym lub, mając na uwadze art. 8 ustawy z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o stowarzyszeniach oraz niektórych innych ustaw, do wykazania, czy stowarzyszenia zwykłe dostosowały swoje statuty do wymagań art. 41a ustawy Prawo o stowarzyszeniach – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skarg stowarzyszeń zwykłych; - usunięcia braku formalnego skarg Fundacji przez nadesłanie pełnomocnictw obejmujących upoważnienie do reprezentowania ich przed sądem administracyjnym oraz nadesłanie dokumentów, które pozwolą ustalić czy R. K. jako pełnomocnik osób prawnych jakimi są Fundacje, spełnia przesłanki z art. 35 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), z którego to przepisu wynika, że pełnomocnikiem osoby prawnej może być adwokat, radca prawny oraz pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego – termin 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi Fundacji. Jednocześnie w ww. zarządzeniu z dnia 12 lipca 2018 r. Przewodniczący Wydziału poinformował R. K., że pismo stanowiące skargę jest nieczytelne, nie spełnia podstawowych wymagań pisma procesowego, nie sposób odczytać intencji autora i kierowanych wobec zaskarżonego rozstrzygnięcia zarzutów. Dlatego wezwano do usunięcia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie skargi w takiej formie, aby było możliwe stwierdzenie, że spełnia ona wszystkie formalne wymagania z art. 46 § 1 i 2 P.p.s.a. (zachowanie odpowiednich marginesów) oraz do nadesłania skargi sformułowanej w sposób określony powyżej (czytelny) wraz z jednym jej odpisem w celu doręczenia organowi – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie, wraz ze stosownym pouczeniem o konsekwencjach jego niewykonania, zostało skutecznie doręczone R. K. w dniu 27 lipca 2018 r. W wyznaczonym terminie R. K. nadesłał plik dokumentów (k. 10-29 verte), w tym: - nieczytelne (mała czcionka) i niespełniające wymagań pisma procesowego podlegającego włączeniu do akt, jak też wielowątkowe i adresowane do wielu organów administracji, pismo z dnia [...] sierpnia 2018 r. (k. 10-11); - statut Fundacji I. B. oraz informację z KRS z dnia [...] lipca 2018 r. (wydruk), z których wynika, że do reprezentowania Fundacji upoważnieni są członkowie zarządu jednoosobowo, bądź osoby upoważnione przez Prezesa Zarządu lub Wiceprezesa Zarządu na piśmie. Według informacji z KRS w skład Zarządu Fundacji wchodzą R. K. jako Prezes oraz M. W. jako Wiceprezes (k. 12-12 verte); - regulamin Stowarzyszenia zwykłego I. B. w B., z którego wynika, że reprezentuje na zewnątrz tę organizację Prezes (§ 5 ust. 1 regulaminu), zaś pierwszym jego Prezesem jest R. K. (§ 5 ust. 3) oraz że organizacja figuruje w ewidencji stowarzyszeń zwykłych prowadzonej przez Prezydenta Miasta B. pod nr [...](k. 13-13 verte); - pełnomocnictwo udzielone R. K. przez M. W. do jednoosobowego reprezentowania Fundacji Towarzystwo U. w B. w urzędach i sądach (k. 14); - informację z KRS z dnia [...] maja 2018 r. (wydruk) dotyczącą Fundacji T. U. w B., z której wynika, że Fundację przed sądem reprezentuje członek Zarządu jednoosobowo, zaś członkami Zarządu są M. W. jako Prezes i P. A. jako Wiceprezes (k. 14 verte); - nieczytelny wydruk (k. 15-15 verte); - uchwałę członków Stowarzyszenia F. Z. w B. z dnia [...] września 2012 r. podpisaną przez trzy osoby tj. R. K., M. W. oraz E. M. uchwała zawiera oświadczenie o upoważnieniu do reprezentowania Stowarzyszenia przez R. K. (k. 17); - listę obecności członków założycieli Stowarzyszenia F. Z. w B. z dnia [...] września 2012 r. oraz informację z tej samej daty kierowaną do Prezydenta Miasta B., o utworzeniu Stowarzyszenia (k. 16 verte); - zaświadczenie z dnia [...] listopada 2013 r. wystawione przez Prezydenta Miasta B., z którego wynika, iż Stowarzyszenie F. Z. w B. wpisano do ewidencji stowarzyszeń zwykłych prowadzonych przez Prezydenta Miasta B. pod nr [...] (k. 17); - regulamin Stowarzyszenia zwykłego F. Z., z którego wynika, że reprezentuje na zewnątrz tę organizację Prezes (§ 5 ust. 1 regulaminu), zaś pierwszym jego Prezesem jest R. K. (§ 5 ust. 3) (k. 17 verte); - zaświadczenie z dnia [...] lutego 2014 r. wystawione przez Prezydenta Miasta B., z którego wynika, że Stowarzyszenie P. Z. w B. wpisano do ewidencji stowarzyszeń zwykłych prowadzonych przez Prezydenta Miasta B. (k. 18); - zaświadczenie z dnia [...] stycznia 2013 r. wystawione przez Prezydenta Miasta B., z którego wynika, że Stowarzyszenie Z. B. w B. wpisano do ewidencji stowarzyszeń zwykłych prowadzonych przez Prezydenta Miasta B. pod nr [...] (k. 18 verte); - listę obecności członków założycieli Stowarzyszenia Z. B. w B. z dnia [...] listopada 2012 r. na zebraniu założycielskim (k. 19); - regulamin Stowarzyszenia zwykłego Z. B. w B., z którego wynika, że reprezentuje na zewnątrz tę organizację Prezes (§ 5 ust. 1 regulaminu), zaś pierwszym jego Prezesem jest R. K. (§ 5 ust. 3) (k. 19). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Skarga, zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej P.p.s.a., powinna czynić zadość wymaganiom stawianym pismom w postępowaniu sądowym. Warunkiem formalnym wynikającym z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. jest podpisanie pisma przez osobę kierującą je do sądu albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Stosownie do regulacji zawartej w art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast w przypadku skargi obarczonej brakami formalnymi, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd zobowiązany jest do jej odrzucenia w przypadku nieuzupełnienia braków formalnych w wyznaczonym terminie. W świetle art. 28 § 1 P.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują w postępowaniu czynności przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Oznacza to, że osoby te mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skargę do sądu w jednym piśmie procesowym wniosło kilka stowarzyszeń i fundacji. Pismo to zostało opatrzone podpisem R. K. W związku z brakami formalnymi skargi wezwano do ich uzupełnienia wyżej wskazanym zarządzeniem z dnia [...] lipca 2018 r. Nadesłane w odpowiedzi na wezwanie dokumenty nie zawierają jednak, w ocenie sądu, informacji dotyczących Stowarzyszenia I. P. w B. oraz Stowarzyszenia O. P. przez Urząd Miasta w B. Tym samym wezwany nie wykonał nałożonego na niego obowiązku wykazania rodzaju tych stowarzyszeń (rejestrowe lub zwykłe) oraz sposobu ich reprezentacji. Dlatego skarga tych dwóch organizacji podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jako dotknięta nieusuniętymi brakami formalnymi. Odnośnie skargi pozostałych organizacji wskazać należy, że: - jak wynika z nadesłanych dokumentów Stowarzyszenie F. Z., Stowarzyszenie P. Z. R., Stowarzyszenie I. B. i Stowarzyszenie Z. B. są stowarzyszeniami zwykłymi. W takim przypadku do wykazania sposobu ich reprezentacji nie wystarczą dokumenty przedstawione przez R. K., tj. zaświadczenia kto jest przedstawicielem tych stowarzyszeń. Konieczne jest wykazanie ich aktualnego składu osobowego (wskazano jedynie listy członków założycieli sporządzone kilka lat wstecz nie wskazując aktualnego składu osobowego tych organizacji), wykazanie że wszyscy członkowie stowarzyszenia zdecydowali o wniesieniu skargi i albo podjęli uchwałę o jej wniesieniu (należy dołączyć podpisaną przez wszystkich członków taką uchwałę), albo ustanowili R. K. swoim przedstawicielem do dokonania tej czynności procesowej. Dokumenty przedstawione przez R. K. nie potwierdzają, że jest on upoważniony przez aktualnych członków Stowarzyszeń zwykłych do reprezentowania tych organizacji przed sądami administracyjnymi. Załączona uchwała członków Stowarzyszenia F. Z. w B. z dnia [...] września 2012 r. upoważniająca R. K. nie jest wystarczająca, bowiem brak jest w nadesłanych dokumentach oświadczenia, że podpisani pod tą uchwałą członkowie tej organizacji wyczerpują jej skład osobowy. Wskazać należy, że stowarzyszenie zwykłe nie posiada osobowości prawnej (art. 40 ust. 1 ustawy z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach – Dz. U. z 2017 r., poz. 210 ze zm.). W związku z tym w postępowaniu sądowoadministracyjnym legitymacją procesową dysponują łącznie wszyscy członkowie tego stowarzyszenia, jako podmioty praw i obowiązków. W takiej sytuacji albo wszyscy członkowie powinni podpisać skargę, albo wszyscy aktualni członkowie powinni udzielić pełnomocnictwa swojemu przedstawicielowi do dokonania tej czynności procesowej. Aktualności członkostwa osób podpisanych pod uchwałą jako wszystkich podmiotów będących członkami Stowarzyszenia wnoszący skargę nie potwierdził. Odnośnie wykazania reprezentacji obydwu skarżących Fundacji wskazać należy, że R. K. przedstawił informacje z KRS, z których wynika, że: - w przypadku Fundacji I. B. jest Prezesem Zarządu tej Fundacji i jednoosobowo może ją reprezentować na zewnątrz, co spełnia wymagania reprezentacji art. 28 § 1 w związku z art. 29 P.p.s.a.; - w przypadku Fundacji T. U. posiada stosowne pełnomocnictwo do działania w imieniu tej organizacji udzielone mu, zgodnie z zasadami reprezentacji Fundacji wynikającymi ze Statutu i uwidocznionymi w KRS, przez Prezesa tej Fundacji, zatem jest upoważniony do jej reprezentacji przed sądem administracyjnymi na podstawie art. 28 § 1 w związku z art. 29 P.p.s.a. Niezależnie jednak od powyższego, tj. wykazania przez R. K. w stosunku do niektórych reprezentowanych organizacji społecznych, że jest on upoważniony do działania w ich imieniu – ww. nie wykonał jako ich przedstawiciel jednego z obowiązków wskazanych w zaradzeniu z dnia 12 lipca 2018 r., tj. obowiązku nadesłania jednego odpisu pisma stanowiącego skargę w czytelnej wersji wraz z odpisem tej skargi w wersji czytelnej. Do wykonania tego obowiązku był wezwany w punkcie 5 ww. zarządzenia. Nadesłane w dniu 3 sierpnia 2018 r. pismo nie spełnia powyższych wymagań, bowiem nadal posiada nieczytelną treść i w konsekwencji nie może stanowić odpisu skargi. Zatem brak formalny skargi przez nadesłanie jednego jej odpisu nie został w sprawie spełniony, co uzasadnia odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego orzeczono jak w sentencji.