II SA/Bk 445/11

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-11-03

Skład orzekający: Stanisław Prutis, Elżbieta Trykoszko, Danuta Tryniszewska-Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie na skutek cofnięcia skargi przez stronę skarżącą, jeśli nie stwierdzi, że cofnięcie zmierza do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu dotkniętego wadą nieważności?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny umorzył postępowanie na skutek cofnięcia skargi przez stronę skarżącą, ponieważ cofnięcie skargi jest dopuszczalne i skuteczne, o ile nie zmierza do obejścia prawa ani nie powoduje utrzymania w mocy aktu dotkniętego wadą nieważności. W sytuacji, gdy strona rezygnuje z prawa do sądu i sąd nie stwierdza negatywnych przesłanek, cofnięcie skargi wiąże sąd, a postępowanie podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 PPSA.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. D. – O. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2011 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...].12.2010 r. zobowiązującą B. i J. B. do uzyskania pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia. Skarżąca kwestionowała legalność udzielenia pozwolenia, zarzucając nieprawidłowe ustalenia co do okresu wzniesienia ogrodzenia, jego przesunięcie oraz zły stan techniczny, a także naruszenie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. i brak zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu. Podczas rozprawy skarżąca cofnęła skargę.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.),, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 03 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. D. – O. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie sądowe w sprawie. II SA/Bk 445/11 UZASADNIENIE Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. prowadził na wniosek M. D. – O. postępowanie dotyczące samowolnego wzniesienia przez B. i J. B. znajdującego się od strony drogi publicznej ogrodzenia na działce nr [...] w K. przy ul. G. Postępowanie zakończyło się na etapie odwoławczym decyzją P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z [...].01.2011 r. utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Powiatowego w S. z [...].12.2010 r. zobowiązującą B. i J. B. do uzyskania pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia. Decyzje wydano po uzyskaniu ekspertyzy stanu technicznego ogrodzenia, na podstawie której ustalono, że jest ono w dobrym stanie technicznym i brak jest podstaw do nałożenia na inwestora obowiązku wykonania jego zmian lub przeróbek. Podstawą prawną wymienionych rozstrzygnięć był art. 42 ust. 3 ustawy z 24.10.1974 r. Prawo budowlane. Decyzja z [...].01.2011 r. nie została zaskarżona do sądu administracyjnego. Wnioskiem z 14.03.2011 r. B. B. wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. o wydanie pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia na działce nr [...]. Po wszczęciu postępowania na skutek powyższego wniosku Inspektor Powiatowy w S. w dniu 16.03.2011 r. przeprowadził kontrolę ogrodzenia stwierdzając, że jego stan jest zgodny z przedłożoną we wcześniejszym postępowaniu ekspertyzą techniczną i ogrodzenie nadaje się do użytkowania. Decyzją z [...].03.2011 r. znak [...] wskazany organ, orzekając na podstawie art. 42 ust. 3 prawa budowlanego z 1974 r., udzielił B. i J. B. pozwolenia na użytkowanie spornego ogrodzenia znajdującego się na działce nr [...] przy ul. G. w K. W uzasadnieniu wskazano, że stwierdzono zgodność stanu rzeczywistego ogrodzenia z wynikami przedłożonej przez inwestorów ekspertyzy oraz stwierdzono brak konieczności nakazywania wykonania przeróbek lub poprawek obiektu. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła M. D. – O. kwestionując legalność udzielenia pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia, wskazując na nieprawidłowe ustalenia co do okresu jego wzniesienia – około 5-6 lat wstecz, a nie 20 lat wstecz oraz zwracając uwagę na jego przesunięcie w stronę chodnika o około 1,5 m. Zakwestionowała ustalenie dobrego stanu technicznego ogrodzenia, które, jej zdaniem, ma zniszczony fundament oraz niezapewnienie jej czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności brak zawiadomienia o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Zarzuciła naruszenie szeregu przepisów ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Do odwołania załączyła oświadczenie o tym, iż zakazuje prac budowlanych na działce nr [...]. Decyzją z [...].04.2011 r. znak [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy jako zgodną z prawem. Wskazał, że poza zakresem przedmiotowego postępowania jest ponowna weryfikacja legalności wybudowania ogrodzenia, bowiem ocenę tej okoliczności przeprowadzono w postępowaniu zakończonym nakazem uzyskania pozwolenia na użytkowanie, a decyzje kończące to postępowanie nie zostały zaskarżone do sądu administracyjnego. Organ nie może również oceniać zgodności budowy z przepisami Prawa budowlanego z 1994 r., bowiem w sposób niezakwestionowany skutecznie przez strony ustalono, że obiekt wzniesiono w czasie obowiązywania wcześniejszych regulacji budowlanych – Prawa budowlanego z 1974 r. Na uwzględnienie zasługiwał, zdaniem organu odwoławczego, zarzut niezawiadomienia stron o prawie zapoznania się z aktami, którą to nieprawidłowość wyeliminowano w postępowaniu drugoinstancyjnym informując wszystkie strony o ich prawach zgodnie z art. 10 Kpa. Zdaniem organu odwoławczego postępowanie o uzyskanie pozwolenia na użytkowanie jest kontynuacją postępowania legalizacyjnego i w obydwu powinny brać udział te same strony. Jako niemające wpływu na wynik sprawy oceniono skierowanie korespondencji do podmiotów nieżyjących, bowiem osoby te nie były bezpośrednio zainteresowane przedmiotem sprawy, gdyż ich działki znajdują się w obszarze zaledwie potencjalnego oddziaływania obiektu. M. D. – O. wniosła skargę na decyzję Inspektora Wojewódzkiego kwestionując ją w całości. Wskazała, że zgodnie z prawem budowlanym z 1974 r. inwestorzy powinni uzyskać pozwolenie na budowę ogrodzenia, a jego legalizacja mogła nastąpić tylko wówczas, gdyby spełnili wszystkie warunki z art. 40 tej ustawy, co jednak, jej zdaniem, nie nastąpiło. Zarzuciła nieustalenie tytułu prawnego B. i J. B. do działki nr [...] i niezweryfikowanie prawidłowości położenia ogrodzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i dodatkowo wskazując, że w sprawie nie miał zastosowania art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., bowiem nie stwierdzono konieczności poprawy stanu technicznego ogrodzenia. Zdaniem organu nie było wątpliwości co do tytułu własności inwestorów do działki – wynikał on z następstwa prawnego po poprzednich właścicielach. Podkreślono, że obecnie przedmiotem oceny była wyłącznie możliwość udzielenia pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia, zaś wyjaśnienie wątpliwości związanych z jego nieprawidłowym usytuowaniem należy do kompetencji geodety, a nie organu nadzoru budowlanego. Podczas rozprawy w dniu 03.11.2011 r. skarżąca oświadczyła, że cofa skargę (k. 67). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie przed sądem podlega umorzeniu. Wszczęcie procedury sądowoadministracyjnej zostało oparte na zasadzie skargowości. Oznacza to, że może być ono uruchomione wyłącznie z inicjatywy uprawnionego podmiotu. Z zasadą skargowości wiąże się zasada dyspozycyjności, która oznacza uprawnienie strony postępowania do rozporządzania jego przedmiotem oraz do rozporządzania własnymi uprawnieniami procesowymi. W konsekwencji dopuszczalność kontynuacji wszczętego już postępowania zależy przede wszystkim od woli strony je inicjującej, która może również złożyć oświadczenie o cofnięciu skargi. Wskazać jednak należy, że rozporządzalność przedmiotem postępowania w zakresie jego kontynuacji ma w pewnym sensie charakter ograniczony, co wynika z art. 60 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. Co do zasady cofnięcie skargi wiąże sąd, ale nie bezwzględnie, bowiem sąd może uznać tę czynność za niedopuszczalną, jeżeli stwierdzi, że zmierza ona do obejścia prawa lub spowodowałaby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. W przedmiotowej sprawie skarżąca M. D. – O. złożyła do protokołu rozprawy w dniu 03.11.2011 r. oświadczenie o cofnięciu skargi. Uczyniła to w obecności uczestników postępowania i pełnomocnika organu. W ten sposób dała wyraz temu, że rezygnuje z prawa do sądu i sądowej kontroli kwestionowanego wcześniej rozstrzygnięcia o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie. Złożone w ten sposób oświadczenie jest dopuszczalne oraz skuteczne i jako takie wiąże sąd. W ocenie składu orzekającego, dokonanej w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony przez organy i po rozważeniu zarzutów skargi oraz argumentacji organu zawartej w odpowiedzi na skargę, nie zachodzą w sprawie negatywne przesłanki dające możliwość podważenia złożonego oświadczenia. W szczególności sąd nie stwierdził, aby zmierzało ono do obejścia prawa, ewentualnie by jego uwzględnienie spowodowało utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w przypadku cofnięcia skargi sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Wynika to z faktu zbędności wydania wyroku, bowiem ten, kto postępowanie zainicjował, nie jest zainteresowany w jego kontynuacji. Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło