II SA/Bk 455/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. B. na uchwałę Rady Miejskiej w W. z dnia [...] listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie określenia zasad nabycia, zbycia i obciążania nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż trzy lata p o s t a n a w i a odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. I. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonkiem K. B. i synem N. B. (3 lata). Źródłem miesięcznego utrzymania rodziny jest zasiłek dla bezrobotnych otrzymywany przez skarżącą w wysokości 609,20 zł oraz działalność gospodarcza prowadzone przez męża K. B., przynosząca dochód w wysokości 600 zł miesięcznie. W skład majątku skarżącej wchodzi: pięć działek budowlanych i działka przeznaczona pod drogę. K. B. osiąga niski przychód z prowadzonej działalności gospodarczej, nie posiada majątku i oszczędności (k. 17 – 19). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 08 sierpnia 2011 roku (k. 20) skarżąca oświadczyła, że zajmuje obecnie dom o stanowiący współwłasność rodziny męża, a w domu przy ul. G. jest zameldowana od urodzenia. I. B. oświadczyła, że pieniądze uzyskane ze sprzedaży w 2011 r. dwóch działek (13.05.2011 r – 39.870 zł, 23.07.2011 r. – 37.100 zł) przeznaczone zostały na pokrycie kosztów związanych z budową domu. Ponadto wskazała, iż K. B. prowadzi od 2010 r. przedsiębiorstwo (spółka cywilna) produkcyjno – handlowo – usługowe. Łącznie wydatki miesięczne rodziny wynoszą 2.565 zł, w tym: utrzymanie dziecka z atopowym zapaleniem skóry (mleko i pieluchy – 130 zł oraz środki higieny – 150 zł); energia elektryczna – 120 zł; woda – 200 zł; gaz – 25 zł; ogrzewanie – 1.400 zł; środki czystości higieny – 60 zł; żywność – 430-480 zł. Rodzina I. B. nie posiada samochodu(k. 24). Do akt sprawy I. B. dołączyła: bilans z księgi rachunkowej [...] "S." P. B., K. B. s.c. z siedzibą w B. za okres maj – lipiec 2011 r. i za 2010 r. (k. 25, k. 26); raporty wspomagające wyliczenie zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy z maj, czerwiec i lipiec 2011 r. (k. 27-38), zeznania podatkowe za rok 2010 (k. 40 – 44), decyzję z PUP (k. 46) ,rachunki za energię elektryczną, wodę (k. 45,47), wyciągi z rachunków bankowych od 11 kwietnia do 09 czerwca 2011 r. (k. 48-55). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała, iż źródłem utrzymania trzyosobowej rodziny pozostaje dochód uzyskiwany przez małż. B. z tytułu zasiłku dla bezrobotnych i prowadzonej przez męża działalności gospodarczej. K. B. prowadzi [...] "S." P. B., K. B. s.c. z siedzibą w B., w spółce tej posiada 50% udziałów. Z tego tytułu w okresie w okresie maj - lipiec 2011 r. uzyskał dochód w wysokości 109.497,16 zł, przy uzyskanym przychodzie 363.722,88 zł (k. 25). Za rok 2010 r. przedsiębiorstwo "S." P. B., K. B. s.c. osiągnęło dochód 100.861,51 zł, przy przychodzie 427.452,08 zł (k. 26). Z raportów wspomagających wyliczenie zaliczki miesięcznej na podatek dochodowy wynika, iż w maju 2011 r. mąż skarżącej uzyskał stratę w wysokości 30.642,10 zł, w czerwcu 2011 r. uzyskał dochód w wysokości 63.794,02 zł, zaś w lipcu 2011 r. osiągnął dochód 73.314,53 zł (k. 27, 31,35). Wykazane wydatki miesięczne wynoszą około 2.565 zł. Ponadto wnioskodawczyni w maju i lipcu 2011 r. sprzedała dwie działki i uzyskała z tego tytułu środki w łącznej kwocie 76.970 zł, przeznaczone przez skarżącą na budowę domu. W skład majątku skarżącej wchodzi: pięć działek budowlanych i działka przeznaczona pod drogę. Rodzina wnioskodawczyni zajmuje obecnie dom, stanowiący współwłasność rodziny męża. Na obecnym etapie postępowania koszty postępowania sądowoadministracyjnego ograniczają się do uiszczenia wpisu w kwocie 300 zł. Podsumowując należy, zatem stwierdzić, iż małż. I. i K. B. posiadają źródła dochodu w postaci zasiłku dla bezrobotnych i z prowadzonej działalności gospodarczej. Z analizy dołączonej do akt sprawy dokumentacji podatkowej tj. bilansu z księgi (k. 25-26) wynika, że prowadzone przez K. B. [...] "S." P. B., K. B. s.c. w okresie w okresie maja - lipca 2011 r. uzyskało dochód 109.497,16 zł, przy wykazanym przychodzie 363.722,88 zł. Za rok 2010 firma ta osiągnęła zysk 100.861,51 zł, przy przychodzie 427.452,08 zł. K. B. posiada w wzmiankowanej firmie 50% udziałów. Ponadto z raportów wspomagających wyliczenie zaliczki miesięcznej na podatek dochodowy wynika, iż w maju 2011 r. mąż skarżącej uzyskał wprawdzie stratę w wysokości 30.642,10 zł, ale w czerwcu 2011 r. uzyskał dochód w wysokości 63.794,02 zł, zaś w lipcu 2011 r. osiągnął dochód 73.314,53 zł. Środki te są zatem wystarczające do pokrycia kosztów sądowych w sprawie niniejszej. Dodatkowo świadczą o dobrej kondycji finansowej przedsiębiorstwa i z całą pewnością o możliwości zaoszczędzenia środków pieniężnych na pokrycie kosztów sądowych w sprawie niniejszej, nawet biorąc pod uwagę, że skarżąca aktualnie utrzymuje się z zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 602,90 zł. Ponadto podkreślenia wymaga, że skarżąca dysponuje pięcioma działkami budowlanymi przygotowanymi na sprzedaż, które to stanowią potencjalne źródło środków finansowych. Nadto w okresie maja – lipca 2011 r. sprzedała dwie działki na łączną kwotę 76.970 zł, a środki te zostały uzyskane już po wszczęciu przez skarżącą w sprawie niniejszej postępowania (wniosek skarżącej z dnia 21 marca 2011 r.). Tym samym skarżąca mogła się liczyć z powstaniem ewentualnych kosztów sądowych. Powyższe okoliczności pozwalają na przyjęcie, że uiszczenie na obecnym etapie postępowania kwoty 300 zł (tytułem wpisu sądowego) oraz pokrycie pozostałych kosztów sądowych, które mogą ewentualnie pojawić się w sprawie niniejszej nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącej i jej rodziny. W tym miejscu należy wskazać, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Nie można, stosując prawo pomocy, chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. Dodatkowo koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Ponadto, w postanowieniu z dnia 13 czerwca 2008 r. w sprawie II FZ 193/08 NSA wskazał, iż rozmiar i warunki działalności gospodarczej prowadzonej przez osobę fizyczną, ubiegającą się o zwolnienie od kosztów sądowych, muszą być uwzględniane przy badaniu całokształtu sytuacji majątkowej wnioskodawcy (LEX nr 493771). Powyższe okoliczności, a w szczególności wynik finansowy prowadzonej przez K. B. [...] "S." P. B., K. B. s.c. oraz wykazane składniki majątku I. B.skutkują odmową przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.