II SA/Bk 456/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-11-04
Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Urszula Barbara Rymarska, Mirosław Wincenciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu inspekcji sanitarnej o odmowie uznania schorzenia za chorobę zawodową, pomimo narażenia pracownika na działanie pól elektromagnetycznych w miejscu pracy, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że domniemanie zawodowego charakteru choroby powstałej podczas zatrudnienia w warunkach narażenia na pola elektromagnetyczne może zostać obalone jedynie przez wykazanie pozazawodowej przyczyny choroby lub niemożności wywołania choroby przez czynniki szkodliwe w środowisku pracy. W sprawie wykazano, że choroba skarżącego nie została spowodowana działaniem pól elektromagnetycznych, co potwierdziły orzeczenia lekarskie i analiza materiału dowodowego, dlatego decyzja o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej była zgodna z prawem.Stan faktyczny
S. N. pracował od 1993 do 2002 roku jako inkasent w Zakładzie Energetycznym B., gdzie był narażony na działanie pól elektromagnetycznych emitowanych przez urządzenia komputerowe. Skarżący domagał się uznania schorzenia gonad za chorobę zawodową, jednak organy inspekcji sanitarnej wielokrotnie odmówiły, opierając się na orzeczeniach lekarskich wskazujących brak związku choroby z narażeniem na pola elektromagnetyczne. Po uchyleniu wcześniejszych decyzji przez NSA i ponownym postępowaniu, decyzje odmowne zostały utrzymane, co skarżący zaskarżył do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 października 2010 r. sprawy ze skargi S. N. na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] kwietnia 2010 r. [...] w przedmiocie choroby zawodowej. oddala skargę
Przedmiotowa sprawa dotyczy uznania za chorobę zawodową schorzenia, na które zapadł S. N., będąc zatrudnionym w okresie od 21 czerwca 1993 r. do 31 maja 2002 r. w Zakładzie Energetycznym B. S.A. Rejon Energetyczny B. P. na stanowisku inkasenta. Jego stanowisko pracy wyposażone było w komputer PSION HC-120 oraz drukarkę DATAC typu DP 7000 służące do zbierania, gromadzenia i przetwarzania danych związanych z rozliczeniami finansowymi odbiorców energii elektrycznej, które to urządzenia wytwarzały, szkodliwe dla zdrowia, pole elektromagnetyczne i mogły wpłynąć na powstanie u skarżącego choroby gonad.
Poprzednio prowadzone liczne postępowania nie dawały skarżącemu satysfakcjonującego zakończenia, albowiem przez cały czas organy inspekcji sanitarnej odmawiały uznania za chorobę zawodową jego schorzenia. Organy inspekcji sanitarnej jako podstawę swych decyzji uznawały orzeczenia lekarskie ośrodków medycyny pracy, z których wynikało, iż schorzenie, na które cierpi skarżący nie jest spowodowane działaniem pól elektromagnetycznych, gdyż ich częstotliwość miała zachowane normy higieniczne.
Obecnie rozpoznawana sprawa, będąca kontynuacją wcześniejszych postępowań administracyjnych, bierze swój początek od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] września 2007 r. [...] który uchylił wyrok WSA w Białymstoku z [...] lutego 2007 r. [...] oddalający skargę S. N. na decyzję odmowną w przedmiocie choroby zawodowej (decyzja z PWIS w B. z [...] września 2006 r. nr [...]) oraz uchylił ww. decyzję organu II instancji. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że stan faktyczny sprawy nie dawał podstaw do wykluczenia domniemania zawodowego charakteru choroby. Zdaniem Sądu kasacyjnego obalenie tego domniemania w przypadku choroby, która powstała w czasie zatrudnienia, podczas którego pracownik narażony był na działanie pól elektromagnetycznych wytwarzanych przez obsługiwane przez niego urządzenia nastąpić może jedynie wówczas, gdy rozpoznana zostanie pozazawodowa przyczyna choroby bądź wykazane zostanie w sposób niebudzący wątpliwości, że czynniki szkodliwe występujące w środowisku pracy nie mogły wywołać stwierdzonej choroby.
W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania przed organem
I instancji Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. P. decyzją
z dnia [...] października 2008r. [...] nie stwierdził u S. N. choroby zawodowej. Decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Na powyższą decyzję organu odwoławczego S. N. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Skarga została uwzględniona wyrokiem z dnia [...] maja 2009 r. [...]. W wytycznych co do dalszego postępowania, mającego na celu ustalenie etiologii choroby skarżącego, wskazano że niezbędnym będzie: 1. pozyskanie informacji, czy były przypadki wśród pracowników zakładu energetycznego (osób pracujących w charakterze inkasentów) zgłaszania chorób zawodowych spowodowanych pracą
w warunkach narażenia na emisje pól elektromagnetycznych; 2. wyjaśnienie, czy taką samą chorobę zgłaszał K. T. 3. pozyskanie informacji o wyniku postępowania karnego prowadzonego z wniosku S. N. i K. T., przeciwko Zakładowi Energetycznemu w B.; 4. uzyskanie informacji, czy urządzenia inkasentów zostały wycofane z użytku, a jeśli tak, to kiedy i z jakich powodów. Po wyjaśnieniu tych kwestii w następnej kolejności nakazano zwrócenie się do Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi o uzupełnienie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] w zakresie określenia jednostki chorobowej zaistniałej u skarżącego, o ile określenie hypofunkcja (hipofunkcja, hypogonadyzm pierwotny) nie jest prawidłowe i ustalenia czy zaistniała choroba mogła zostać spowodowana długotrwałym działaniem pól elektromagnetycznych, na jakie skarżący był narażony przez blisko 9 lat wykonując pracę na stanowisku inkasenta. Wskazano przy tym, że przy ustalaniu etiologii choroby należy mieć na względzie długotrwałość oddziaływania pól elektromagnetycznych na organizm skarżącego i jego osobniczą wrażliwość. Zdaniem Sądu Instytut Medycyny Pracy w Łodzi powinien się także wypowiedzieć, jakie są objawy hypogonadyzmu i po jakim czasie działania czynnika szkodliwego na organizm (pól elektromagnetycznych) ujawniają się objawy tej choroby, jakie istnieją przyczyny zachorowań (poza oddziaływaniem pól elektromagnetycznych) i wymienić takie przyczyny. Należy też określić, czy u skarżącego można wskazać inną przyczynę zachorowania niż działanie pól elektromagnetycznych, a jeśli tak, to jaką? Przy dokonywaniu wszelkich ustaleń należy uwzględnić dokumentację medyczną, wyniki dochodzenia epidemiologicznego (w tym wywiadu lekarskiego z 25 stycznia 2002 r., przy zgłoszeniu choroby zawodowej) a w razie potrzeby przeprowadzić dodatkowe badania skarżącego. Ponadto Sąd przesądził, że w sprawie ma zastosowanie rozporządzenie Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji uzupełnił postępowanie dowodowe o:
- pismo PWOMP w B. z dnia [...] września 2009 r. informujące, iż oprócz S. N. nie było innych zgłoszeń dotyczących podejrzeń chorób zawodowych wywołanych działaniem pól elektromagnetycznych,
- informację Prokuratora Rejonowa w B. P. w dniu [...] września 2009 r. zgodnie z którą sprawa dot. S. N. i K. T. została zakończona postanowieniem o umorzeniu na podstawie art. 17§ 1 pkt 1 kpk,
- odpowiedź K. T. z dnia 11 września 2009 r. w której napisał, iż "podstawą wszelkich działań jakie podejmowaliśmy z kolegą S. N. był punkt 19 wykazu chorób zawodowych z dnia 18 listopada 1983 r."
- pismo PGE Dystrybucja B. Sp. z o.o. z dnia 14 września 2010 r. informujące, iż " drukarki DATAC serii DP-7000 są systematycznie wycofywane z eksploatacji od 2003 r. w związku ze zleceniem usługi wydruku faktur firmie zewnętrznej. Istniała konieczność wydruku faktury rozliczeniowej i 5 prognostycznych, powyższe nie było możliwe do osiągnięcia na eksploatowanych drukarkach. Obecnie na stanie Spółki znajdują się pojedyncze egzemplarze drukarek, które są wykorzystywane sporadycznie. Zestawy komputerowe PSION serii HC zostały wycofane z użytku w 2004 r. w związku z wprowadzeniem nowego systemy informatycznego do rozliczania odbiorców energii elektrycznej, ponieważ urządzenia te nie spełniały wymogów technicznych do obsługi nowego systemu, a dostawca urządzeń zaprzestał ich serwisowania. Oprócz S. N. nie było innych przypadków zgłaszania do PGE Dystrybucja B. Sp. z o.o. chorób zawodowych spowodowanych pracą w warunkach narażenia na emisję pól elektromagnetycznych pracowników pracujących w charakterze inkasentów,"
- uzupełnienie do orzeczenia lekarskiego z [...] lutego 2003 r. (orzeczenie lekarskie uzupełniające z dnia [...] grudnia 2009 r. Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi) w którym stwierdzono brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - choroby gonad wywołanej działaniem pól elektromagnetycznych (poz. 19 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych).
W oparciu o powyższy materiał dowodowy organ I instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Odwołanie od tej decyzji wniósł S. N. wraz z dodatkowym dowodem na okoliczność negatywnego oddziaływania pól elektromagnetycznych na organizm człowieka w postaci "opracowania badań naukowych wykonanych w ostatnich latach i zebranych w filmach dokumentalnych - Mózg w powodzi fal".
Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję (decyzja z [...] kwietnia 2010 r.) i podał, że organ I instancji zastosował się do wszystkich zaleceń zawartych w wyroku WSA z dnia [...] maja 2009 r. Zdaniem organu odwoławczego nie można uznać, by rozstrzygnięcie decyzyjne Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. P. było wadliwe, skoro siedmiokrotnie na temat choroby gonad u S. N. wypowiedziały się jednostki orzecznicze powołane rozporządzeniami Rady Ministrów z 1983 r., 2002 r. i 2009 r. do orzekania w tym przedmiocie - uznając brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - choroby gonad wywołanej działaniem pól elektromagnetycznych:
1. jednostka orzecznicza I stopnia – P. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B. - orzeczenie lekarskie z [...] czerwca 2002 r., uzupełnienia do orzeczenia lekarskiego z [...] grudnia 2004 r. i z [...] czerwca 2006 r. oraz orzeczenie lekarskie nr [...] z [...] kwietnia 2008 r.
2. jednostka orzecznicza II stopnia - Przychodnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi: orzeczenie lekarskie [...] z [...] lutego 2003 r., uzupełnienie do orzeczenia z [...] marca 2005 r. oraz orzeczenie uzupełniające do orzeczenia lekarskiego nr [...] z [...] lutego 2003r. wydane w dniu [...] grudnia 2009 r.
W przedmiotowej sprawie obalono domniemanie związku przyczynowego między chorobą a warunkami pracy. We wszystkich opiniach sporządzonych przez upoważnione jednostki wskazywany jest brak choroby zawodowej z tego względu, że strona pracowała w warunkach ekspozycji na pola o wartościach dopuszczalnych przez polskie i międzynarodowe przepisy higieniczne. Jednocześnie organ odwoławczy podał, że upoważnione jednostki organizacyjne wydają orzeczenia w sprawie choroby zawodowej na podstawie wyników dochodzenia epidemiologicznego, dokumentacji dotyczącej zatrudnienia i wyników przeprowadzonych badań klinicznych oraz dokumentacji lekarskiej. Nie mają natomiast obowiązku, w przypadku wykluczenia etiologii zawodowej choroby, prowadzenia badań ani ustaleń jakie inne czynniki mogły powodować powstanie choroby. Organ II instancji stwierdził, że strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu. Z akt sprawy wynika, że S. N. uczestniczył przy wypełnianiu formularza dochodzenia epidemiologicznego, w toku postępowania był zawiadamiany o jego przebiegu, mógł składać dowody w sprawie lub żądać ich przeprowadzenia, został również zawiadomiony o zakończeniu postępowania. Końcowo odnosząc się do dowodu w postaci nagrania na płycie dvd organ stwierdził, że nie ma on znaczenia dla sprawy, albowiem nagranie jest audycją telewizyjną w której autor popularyzuje swoje stanowisko, co nie znaczy, że znajduje ono oparcie w badaniach naukowych i jest przyjęte w rozwiązaniach ustawowych.
S. N. nie zgodził się z powyższym rozstrzygnięciem i wniósł skargę do sądu administracyjnego. Zarzuty podniesione w skardze w swej treści stanowią powtórzenie zarzutów odwołania od decyzji i dotyczą naruszenia:
- art. 7, 10, 77 § 1, 3, 4, 79, 80, 81 kpa,
- art. 170 w zw. z art. 153 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nieuwzględnienie treści wyroku NSA z dnia [...] września 2007 r. [...] i wyroku WSA w Białymstoku z [...] lutego 2007 r. [...],
- § 1 i 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. poprzez błędną wykładnię oraz niezastosowanie się do powyższych wyroków,
- nierówne traktowanie odwołującego się jako strony.
Wskazując na powyższe naruszenia S. N. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ze wskazaniem na decyzję stwierdzającą chorobę zawodową oraz zobligowanie organów inspekcji sanitarnej do wydania nowej decyzji stwierdzającej chorobę zawodową w nieprzekraczalnym terminie 30 dni. Skarżący podtrzymał argumentację zawartą w odwołaniu. Zaakcentował, że w postępowaniu nie określono normy dobowej, rocznej czy dziesięcioletniej narażenia na pola elektromagnetyczne od urządzeń nie posiadających znaku B bezpieczeństwa. Skarżący podkreślił też, że organ odwoławczy wyznaczył tylko jeden dzień do zapoznania się z dokumentacją – 19 kwietnia 2010 r. Ponadto podkreślił, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zgłoszonych przez Skarżącego dowodów, tj filmu dokumentalnego: "Mózg w powodzi fal" oraz podanej literatury naukowej.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.
Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. Konsekwencją takiego unormowania jest konstatacja, iż eliminacja decyzji z obrotu prawnego następuje w wyniku naruszenia prawa, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), zwanej dalej "p.p.s.a." W zakresie tak określonej kognicji, w ocenie Sąd, zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Sprawa była już przedmiotem rozpoznania tut. Sądu a także Naczelnego Sądu Administracyjnego. W tym miejscu przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Ponadto zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie.
W sprawie zostało przesądzone, że Skarżący pracował w ekspozycji na działanie pól eklektromagnetycznych, jak również przesądzono i to, że dla stwierdzenia choroby zawodowej nie jest wymagane ustalenie, że praca w ekspozycji na działanie pól elektromagnetycznych przekraczała dopuszczalne normy w tym zakresie. Jak zostało wskazane w uzasadnieniach powołanych wyroków rozpoznanie u pracownika choroby objętej wykazem stanowiącym załącznik do rozporządzenia w sytuacji gdy praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, powoduje domniemanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy tą chorobą a warunkami narażającymi na jej powstanie. Obalenie tego domniemania może nastąpić gdy zostanie wykazane, że chociaż praca była wykonywana w warunkach narażających na powstanie choroby zawodowej, to jednak choroba została spowodowana przyczynami niepozostającymi w związku z wykonywaną pracą lub, że czynniki szkodliwe występujące w środowisku pracy nie mogły wywołać stwierdzonego u pracownika schorzenia. Zatem zgodna z prawem decyzja o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej – w świetle wytycznych podanych w w/w wyrokach - winna wskazywać w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, że choroba gonad Skarżącego nie została spowodowana czynnikiem zawodowym - promieniowaniem elektromagnetycznym w miejscu pracy oraz że czynniki szkodliwe występujące w środowisku pracy nie mogły wywołać stwierdzonej u S. N. choroby. Z orzeczenia lekarskiego z dnia [...].12.2009 r., wydanego przez Instytut Medycyny Pracy w Łodzi, uzupełniającego orzeczenie lekarskie nr [...], ocenionego przez organy obu instancji w kontekście całości zebranego materiału dowodowego, wynika, że brak jest podstaw do rozpoznania u Skarżącego choroby zawodowej - choroby gonad wywołanej działaniem pól elektromagnetycznych (poz. 19 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983). Konkluzje wynikające z orzeczenia uzupełniającego z [...].12.2009 r., poddane analizie i ocenie prawnej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. P., jak i P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B., w sposób jednoznaczny i dobitny przesądzają, że u Skarżącego nie ma podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – choroby gonad wywołanej działaniem pól elektromagnetycznych. W powołanym orzeczeniu lekarskim stwierdzono, że analizując zgromadzone dane na temat ekspozycji Pana S. N. na PEM należy jednoznacznie stwierdzić, iż pola elektromagnetyczne na jakie są eksponowani pracownicy stosujący zestawy złożone z komputera PSION i drukarki termicznej do wystawiania faktur za energię elektryczną nie mają negatywnego wpływu na ich zdrowie. Jednocześnie w przytoczonym orzeczeniu odniesiono się do zaświadczeń lekarskich: dwóch specjalisty urologa i zaświadczenia Poradni Andrologicznej Szpitala Bielańskiego w Warszawie. Wskazano, że w zaświadczeniu o rozpoznaniu choroby jąder (hipoganadyzm pierwotny), powstałej w wyniku wieloletniego działania pola elektromagnetycznego, nie ma informacji na jakiej podstawie uznano, że przyczyną uszkodzenia gonad jest działanie PEM. Ponadto zauważono, że wskazany w zaświadczeniu specjalisty urologa z 29.01.2002 r. wpis o obniżonym poziomie testosteronu nie znajduje potwierdzenia w wykonanych w tym okresie badaniach poziomu testosteronu, który wyniósł u skarżącego 593,3 ng/dl przy normie dla mężczyzn 241-827 ng/dl. Wskazano także, iż pozostałe wyniki badań hormonalnych (hormon lutenizujący i prolaktyna) były prawidłowe. Ponadto, pomimo polemiki z argumentacją tut. Sądu, wyrażoną w uzasadnieniu wyroku [...], co do zgodności z prawem i ze sztuką lekarską poglądu Sądu, iż w przypadku stwierdzenia braku etiologii zawodowej choroby organy winny wskazać przyczynę tej choroby, w powołanym orzeczeniu wskazano, iż żylaki powrózka nasiennego, - stwierdzone u skarżącego przez specjalistę urologa w zaświadczeniu z listopada 2001 r. - są jedną z najczęstszych przyczyn męskiej niepłodności. W orzeczeniu wskazano także, że przyczyną hipogonadyzmu pierwotnego, rozpoznanego u Skarżącego, według zaświadczenia Poradni Andrologicznej Szpitala Bielańskiego w Warszawie, mogą być: czynniki genetyczne (np. zespół Klinefeltera), poważne schorzenia matki w okresie ciąży, procesy zapalne jąder, urazy mechaniczne, stosowanie używek, powikłania po zabiegach pooperacyjnych. W powołanym orzeczeniu wskazano, że w większości przypadków hipogonadyzmu pierwotnego pojawia się redukcja testosteronu w zakresie około 10 -30 % wartości należnych dla wieku, co nie znalazło potwierdzenia w badaniach wykonanych u Skarżącego. Podniesiono, że brak jest danych naukowych potwierdzających, iż przyczyną hipogonadyzmu pierwotnego może być działanie pól elektromagnetycznych, zatem wyjaśnienie zawarte w zaświadczeniu z dnia 01.12.2008 r. budzi poważne zastrzeżenie co do znajomości skutków zdrowotnych tego rodzaju narażenia. Odnosząc się do wskazanej w wyroku z dnia 21.05.2009 r. kwestii indywidualnej wrażliwości Skarżącego na PEM, stwierdzono iż według badań nie ma jednoznacznych dowodów potwierdzających zjawisko nadwrażliwości.
W świetle stanowiska wyrażonego w orzeczeniu lekarskim, poddanego analizie przez organy obu instancji, konkluzje wynikające z uzasadnienia kwestionowanej decyzji organu odwoławczego nie naruszają prawa, gdyż w toku postępowania administracyjnego w sposób przekonujący wykazano, że zgłoszone przez Skarżącego schorzenie nie może być uznane za chorobą zawodową. Za takim stanowiskiem przesądzają, następujące argumenty, po pierwsze: działanie pól elektromagnetycznych nie może być przyczyną hipogonadyzmu pierwotnego, zdiagnozowanego u skarżącego według zaświadczenia lekarskiego z dnia 01.12.2008 r. przez Szpital Bielański; po wtóre: przyczyną hipogonadyzmu pierwotnego mogą być czynniki genetyczne, takie jak: schorzenia matki w okresie ciąży, urazy mechanicze i inne; po trzecie: w orzeczeniu lekarskim poddano w wątpliwość prawidłowość diagnozy zawartej w zaświadczeniach lekarskich przedłożonych przez Skarżącego - hipogonadyzm pierwotny - gdyż w większości przypadków objawia się on redukcją poziomu testosteronu, czego u Skarżącego nie stwierdzono; po czwarte: w orzeczeniu wskazano na inną wielce prawdopodobną etiologię choroby skarżącego – żylaki powrózka nasiennego i moszny – stanowiące jedną z najczęstszych przyczyn męskiej niepłodności. W świetle powyższego uznać należało za odpowiadający prawu pogląd organu odwoławczego, iż w postępowaniu obalono domniemanie związku choroby Skarżącego ze stanowiskiem pracy, bowiem wykazano, że wytwarzane promieniowanie nie mogło wywołać choroby wskazanej przez Skarżącego a ponadto wskazano na pozazawodową przyczynę choroby – żylaki powrózka i moszny.
W konsekwencji za nietrafny należy uznać zarzut naruszenia art. 153 i art. 170 p.p.s.a., bowiem ponownie rozpoznając sprawę organy zastosowały się do wytycznych zawartych w wyrokach. Niewątpliwie w wyroku [...] tut. Sąd stwierdził, że domniemanie istnienia związku przyczynowego między wykonywaną pracą a chorobą skarżącego nie zostało obalone. Jako podstawę uchylenia kwestionowanych decyzji Sąd wskazał naruszenie prawa procesowego – art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. (strona 13 uzasadnienia) – a zatem nie przesądził o istnieniu bądź nieistnieniu choroby zawodowej, co wynika również z zaleceń zawartych w uzasadnieniu wyroku, nakazujących przeprowadzenie szeregu czynności dowodowych, w tym uzyskanie orzeczenia lekarskiego. Ponowna ocena uzupełnionego przez organy materiału dowodowego, zdaniem Sądu, prawa nie narusza. Tym samym nietrafny jest też zarzut naruszenia § 1 i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wyjaśnić należy, że stwierdzone uchybienia natury procesowej w zakresie zastosowania art. 10 § 1 k.p.a. nie mogły mieć wpływu na poprawność rozstrzygnięcia w kwestionowanej sprawie. Organ odwoławczy w sposób nieuzasadniony wyznaczył zbyt krótki okres do zapoznania z aktami sprawy, jednakże to naruszenie zasady udziału stron w postępowaniu nie rzutowało na prawo do wypowiedzenia się w przedmiocie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Na etapie postępowania przed organem I instancji w dniu 18.01.2010 r. zawiadomiono skarżącego o możliwości zapoznanie się z aktami sprawy, z czego Skarżący skorzystał składając pismo w dniu 21.01.2010 r. Organ odwoławczy nie analizował innych dowodów poza tymi, o które wnosił skarżący. Zatem cały materiał dowodowy był znany skarżącemu w momencie wydawania kwestionowanych decyzji. Nie można uznać za naruszenie prawa przesłania płyty CD Zakładowi Energetycznemu. Skoro skarżący złożył płytę CD na etapie postępowania odwoławczego, to zasadnie umożliwiono zapoznanie się z treścią nagrania stronie przeciwnej. Chybiony jest też zarzut braku odniesienia się do zgłoszonych przez Skarżącego dowodów na etapie postępowania odwoławczego, bowiem z uzasadnienia kwestionowanej decyzji (strona 15 decyzji) wynika, że organ poddał je ocenie. Chybione są również pozostałe zarzuty naruszenia prawa procesowego, bowiem postępowanie dowodowe jest kompletne, a organy nie naruszyły zasady swobodnej oceny dowodów.
Wobec niepotwierdzenia zarzutów skargi należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło