II SA/Bk 457/07
PostanowienieWSA w Białymstoku2007-08-28
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej jest zasadny, gdy wnioskodawca złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzeciw od postanowienia odrzucającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata jest skuteczny. Wnioskodawcy przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej oraz zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jego sytuacja materialna uzasadniała całkowite przyznanie prawa pomocy. Sąd stwierdził, że art. 39 PPSA nie ma zastosowania w sytuacji, gdy skarżący sam składa skargę o wznowienie postępowania, a tym samym nie jest reprezentowany przez pełnomocnika w tej nowej sprawie.Stan faktyczny
M. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, wskazując na trudną sytuację materialną. Postanowieniem referendarza sądowego wniosek został odrzucony w części dotyczącej ustanowienia adwokata, a przyznano jedynie zwolnienie od kosztów sądowych. M. O. złożył sprzeciw od tego postanowienia, domagając się przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej i zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie do kosztów sądowych i ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, na skutek sprzeciwu M. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 lipca 2007 r. w sprawie ze skargi M. O. o wznowienie postępowania sądowego w sprawie II SA/Bk 493/06, zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 stycznia 2007 r. oddalającym skargę na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2006 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie oceny zgodności wybudowanego obiektu budowlanego z pozwoleniem budowlanym p o s t a n a w i a : przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej i zwolnienie od kosztów sądowych.
M. O. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, w uzasadnieniu podając, iż pozostaje sam w gospodarstwie domowym, jest osobą schorowaną, ma [...] lata, nie posiada żadnych oszczędności, utrzymuje się wyłącznie z renty inwalidzkiej w wysokości 1024 zł miesięcznie (k. 39). Majątek wnioskodawcy stanowi mieszkanie spółdzielcze o powierzchni [...] m². Wyszczególnione wydatki miesięczne M. O. stanowią opłaty ponoszone za: czynsz - 315 zł; energię elektryczną i gaz - 160 zł; leczenie i środki pielęgnacyjne - 310 zł; żywność - 179 zł oraz telefon - 60 zł. Wnioskodawca przedstawił kopię wyciągu z rachunku bankowego na dzień [...] września 2006 r. (k. 41).
Postanowieniem z dnia 18 lipca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, w osobie referendarza sądowego odrzucił wniosek w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i przyznał prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Od powyższego postanowienia M. O. złożył sprzeciw, wnosząc o wznowienie postępowania sądowego w sprawie II SA/Bk 493/06. Podkreślił, iż wystosował pismo do Okręgowej Izby Radców Prawnych w B. celem ustanowienia pełnomocnika, ale nie został przyznany mu pełnomocnik.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprzeciw został wniesiony skutecznie, co powoduje utratę mocy postanowienia z dnia 18 lipca 2007 r. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego) lub częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego). Stosownie do regulacji art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo to może być przyznane w zakresie częściowym -
gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy). Na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z tego prawa.
Ze złożonego przez Skarżącego wniosku wynika, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej. Skarżący pozostaje sam w gospodarstwie domowym, jest schorowany a jedynym źródeł jego utrzymania pozostaje renta inwalidzka w wysokości 1024 zł miesięcznie. Na opłacenie czynszu, należności za energię elektryczną i gaz oraz pokrycie kosztów leczenia i wyżywienia skarżący przeznacza cały swój dochód.
W tej sytuacji należy stwierdzić, iż wnioskodawca nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów postępowania sądowo-administracyjnego, w szczególności ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej i uiszczenia kosztów postępowania sądowego.
W ocenie Sądu, odnosząc się do treści sprzeciwu, w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania art. 39 pkt. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten wskazuje, iż pełnomocnictwo ogólne obejmuje z mocy samego prawa umocowanie do wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu, nie wyłączając skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem. Zatem jedynie w sytuacji, w której pełnomocnik złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego jest on umocowany do reprezentowania skarżącego w sprawie, w sytuacji zaś, gdy taką skargę składa osobiście skarżący należy przyjąć, iż nie jest on w tej nowej, wznowieniowej sprawie reprezentowany przez pełnomocnika. To od woli skarżącego zależy, czy w określonym postępowaniu jest reprezentowany przez pełnomocnika i w sytuacji, w której składa wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata zasadnym jest przyjęcie, iż nie jest w tym postępowaniu reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika. Przyjąć zatem należało, że w niniejszej sprawie wniosek o ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej nie jest bezprzedmiotowy i w konsekwencji brak jest podstaw do jego odrzucenia.
Końcowo należy podkreślić, iż Sąd związany jest zakresem wniosku skarżącego, dlatego też przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata jedynie do sporządzenia skargi kasacyjnej a nie w szerszym zakresie.
Wobec powyższego, stosując przepisy art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło