II SA/Bk 461/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. sprawy ze skargi A. D. i T. D. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę - oddala skargę.- Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Starosty A. z dnia [...] kwietnia 2008r. nr [...] odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania A. i T. D. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...], położonej przy ul. M. w A. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna: W dniu 25 lutego 2008r. wpłynął do Starosty A. wniosek A. i T. D. o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę w/w budynku mieszkalnego po granicy z działką nr 3369. Zastrzeżenia do powyższego wniosku wniosły Z. K. i L. M. Podniosły, że nie wyrażają zgody na lokalizację budynku po granicy z ich działką, gdyż taka lokalizacja budynku spowoduje znaczne ograniczenie prawa własności w kwestii swobodnego korzystania z tej nieruchomości i wniosły o zmianę lokalizacji projektowanego budynku zgodnie z §12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Starosta A., po ustaleniu że lokalizacja przedmiotowego budynku mieszkalnego narusza §12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008r., nałożył na inwestorów obowiązek doprowadzenia projektu budowlanego do zgodności z tą regulacją. W odpowiedzi na powyższe A. i T. D. stwierdzili, że przedłożona przez nich dokumentacja jest zgodna z przedmiotową regulacją w zakresie usytuowania budynku względem granic działek. Z uwagi na niedopełnienie przez inwestorów nałożonego obowiązku, decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. organ I instancji, w oparciu o treść art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane, odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. Decyzję tę zakwestionowali inwestorzy i podnieśli, że przedmiotowy budynek mieszkalny został zaprojektowany zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, którego zapis §12 pkt 3 dopuszcza lokalizację budynków mieszkalnych, usługowych, lub budynków mieszkalno – usługowych w granicy działki budowlanej. W odwołaniu zakwestionowano również postanowienie z dnia [...] kwietnia 2008r. i wskazano, że organ nieprawidłowo zacytowała w nim treść §12 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia poprzez zamianę słowa "albo" na "a także". Wojewoda P. decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i zważył co następuje: Przedłożony do zatwierdzenia projekt zagospodarowania działki nie mógł być zatwierdzony, gdyż swoim zasięgiem obejmuje częściowo działkę nr 3369 nie ukazując stanu istniejącego na tej działce, w sytuacji gdy projektowany budynek o długości ściany 16,60m lokalizowany jest po granicy działki. Lokalizacja obiektu po granicy narusza uzasadniony interes osób trzecich, tj. współwłaścicieli działki 3369. Organ nadmienił, że szerokość działki inwestorów 18,40 m i jej powierzchnia 655 m2 pozwala na zaprojektowanie i usytuowanie budynku od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległościach określonych §12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. Zapis w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego mówiący o możliwości usytuowania budynku w granicy działki budowlanej, nie obliguje do takiego lokalizowania obiektów z pominięciem zachowania wymogów określonych w przepisach techniczno- budowlanych. Organ końcowo zaznaczył, że zmiana, w trakcie prowadzonego postępowania, stanu prawnego w stosunku do działki nr 3369 - postanowieniem z dnia [...] lutego 2008r. Sąd Rejonowy w A. zniósł współwłasność działki 3369 poprzez jej podział, w wyniku którego powstały działki nr 3369/1, 3369/2, 3369/3 i działka 3369/4 wydzielona jako droga dojazdowa, a następnie aktem notarialnym z dnia [...] maja 2008r. działkę przy granicy której zlokalizowany jest przedmiotowy budynek mieszkalny, tj działkę nr 3369/3 nabyli inwestorzy, nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Zgodnie bowiem z treścią art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane w razie stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym w ust. 1 właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Jako, że inwestorzy nie wywiązali się z nałożonego na nich obowiązku, odmowa zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę była zasadna. Zaznaczono przy tym, że zarzut inwestorów dotyczący zmiany słowa "albo" na "a także" w postanowieniu Starosty A. z dnia [...] kwietnia 2008r. nie miał wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. zaskarżyli A. i T. D. i zarzucili naruszenie art. 35 pkt 4 ustawy Prawo budowlane. Podnieśli, że przedmiotowy budynek został zaprojektowany zgodnie z obowiązującymi normami prawa budowlanego i warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył co następuje: Skarga jest niezasadna i w związku z tym podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że w zakresie dokonywania kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa materialnego bądź przepisów prawa procesowego i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie opisane wyżej naruszenia prawa nie wystąpiły. Zgodnie z przepisem art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 z późń. zm.) przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz o pozwoleniu na budowę właściwy organ architektoniczno-budowlany sprawdza m.in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1 właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Postanowienie, a następnie decyzja Starosty A. o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę są zgodne z dyspozycją powołanych przepisów, dlatego należy uznać je za zgodne z prawem. Zgodnie z przepisem § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (w brzmieniu ustalonym rozporządzeniem z dnia 7 kwietnia 2004r. – Dz.U. nr 109, poz. 1156), budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Na mocy § 12 ust. 3, sytuowanie ściany budynku dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli: 1) wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo 2) nie jest możliwe zachowanie odległości 3 m ze względu na rozmiary działki. Z treści powołanego przepisu Skarżący wyprowadza wniosek, iż skoro zapis miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dopuszcza możliwość lokalizowania budynku mieszkalnego w granicy działki budowlanej ( § 12 tekstu planu ), to lokalizacja projektowanego budynku mieszkalnego bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki budowlanej nie narusza ustaleń wyżej cytowanego rozporządzenia, ani żadnych innych obowiązujących przepisów prawa (pismo skarżących z 16.04.2008r.). W konsekwencji Skarżący twierdzą, iż usytuowanie budynku mieszkalnego po granicy działki zależy wyłącznie od ich woli. Wniosek taki jest błędny. Wprawdzie obecnie możliwość budowy po granicy działki sąsiedniej nie jest uzależniona od zgody właściciela tej działki, jednakże nie jest również bezwzględnym uprawnieniem inwestora – właściciela działki budowlanej, nawet gdy plan zagospodarowania przestrzennego na to pozwala. O usytuowaniu obiektu budowlanego na działce decyduje organ architektoniczno-budowlany zatwierdzając projekt budowlany, w tym projekt zagospodarowania działki jako integralną część projektu budowlanego (art. 34 ust. 3 pkt 1 oraz ust. 4 prawa budowlanego). Prawdą jest, iż w razie spełnienia wszelkich wymagań określonych prawem właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 prawa budowlanego). Jednakże, gdy chodzi o projekt zagospodarowania działki dzieje się tak wówczas, gdy zachowane są przepisy techniczno-budowlane, w szczególności § 12 ust. 1 rozporządzenia, które mówią, że budynki na działce "sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż" 4 lub 3 m, w zależności od tego czy ściana budynku zwróconego w stronę granicy posiada, czy nie posiada otwory okienne lub drzwiowe. Usytuowanie ściany w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy granicy "dopuszcza się" – o dopuszczeniu decyduje właściwy organ kontrolując czy spełnione są wymagane warunki, oraz rozważając problem ochrony interesów właścicieli działek sąsiednich jako osób trzecich. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, obowiązek zapewnienia poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich dotyczy wszystkich postępowań określonych w ustawie – Prawo budowlane ( wyrok z 27.04.2007r. II OSK 689/06 teza 2, LEX nr 339625). Właśnie głównie ze względu na ochronę interesów właścicieli działek sąsiednich właściwy organ rozstrzyga, czy dopuścić wyjątkowe sytuowanie ściany budynku w odległości 1,5 m od granicy, czy też bezpośrednio przy granicy. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż wobec zastrzeżeń dwóch właścicielek działek sąsiednich co do budowy domu przy granicy z ich działkami, organ zasadnie podjął wątpliwości co do usytuowania działki, zwłaszcza że rozmiary działki (655m2 ) w stosunku do powierzchni zabudowy pozwalają na rozważenie innego usytuowania budynku. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie zachowała aktualność teza wyroku NSA z 18.01.2000r. (IV SA 1756/98), iż w przypadku konfliktu interesów prawnych osób dysponujących prawem własności ustawodawca przewidział odstępstwa od zasady nieograniczonego korzystania z tych praw, aby właściciele sąsiednich nieruchomości mogli ze swoich praw korzystać optymalnie. Ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości w jednakowym stopniu dotyczy skonfliktowanych sąsiadów. Zbudowanie "głuchej" ściany o długości 16.60 m i wysokości 9,25 m po granicy z działką sąsiednią z pewnością ogranicza możliwość wykorzystania tej sąsiedniej działki. Organ I instancji miał zatem prawo – w świetle przepisu art. 35 ust. 3 prawa budowlanego – do wydania postanowienia z dnia [...].04.2008r. Wobec niewykonania postanowienia zasadna była odmowa zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę (decyzja z [...].04.2008r.). Nabycie przez skarżących działki oznaczonej numerem 3369/3 powiększyło o 658 m2 łączną powierzchnię działek budowlanych należących do Skarżących. Powierzchnia ta – przed rozpoznaniem sprawy przez organ odwoławczy – przekroczyła 1300 m2 , co wymaga opracowania nowego projektu zagospodarowania terenu zabudowy. Dlatego też organ odwoławczy zasadnie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd skargę oddalił, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.