II SA/Bk 464/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata U. Z. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi o wznowienie postępowania w sprawie ze skargi I. J. i D. J. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem w sprawie sygn. akt II SA/Bk 1146/13 na postanowienie Wojewody P. z dnia [...] września 2013 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołań od decyzji udzielającej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej p o s t a n a w i a przyznać adwokatowi U. Z. wynagrodzenie za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w zakresie sporządzenia i wniesienia opinii o braku podstaw do złożenia skargi o wznowienie postępowania w wysokości 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden 40/100 złotych). Postanowieniami referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku przyznał I. J. i D. J. w sprawie II SA/Bk 1146/13 prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 02 grudnia 2010 r. w sprawie sygn. akt II GPS 2/10 wskazano, iż "prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub ustanowienia adwokata przyznane stronie w sprawie ze skargi, na podstawie art. 244 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obejmuje postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania w tej sprawie". Stosownie do powyższego, Okręgowa Rada Adwokacka w B. wskazała, że do prowadzenia niniejszej sprawy skarżącej I. J. został wyznaczony adwokat K. B. – K., zaś skarżącej D. J. adwokat U. Z. (k. 21). Adwokat U. Z. sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi o wznowienie postępowania w sprawie sygn. akt II SA/Bk 1146/13. Pełnomocnik wniosła również o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które to nie zostały opłacone ani w całości ani w części (k. 30-38) . Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Na wstępie należy podnieść, iż z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) i z tym dniem rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801) przestało obowiązywać. Jednakże na mocy § 22 nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W związku z powyższym wniosek o wynagrodzenie za czynności dokonane przed dniem wejścia w życie nowego rozporządzenia należy rozpoznać na starych zasadach. Ponadto należy wskazać – mając na uwadze żądanie zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego - że rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801) nie formułuje listy numerus clausus czynności adwokata, a jego przepisy powinny być interpretowane w sposób możliwie najpełniej zapewniający realizację zasad wyrażonych w ustawach na podstawie i w celu wykonania których zostały ustanowione. Zgodnie z § 5 rozporządzenia wysokość opłat minimalnych w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się, przyjmując za podstawę opłatę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. Należy bowiem mieć na uwadze, że pomoc prawna nie wyczerpuje się w spełnionym zastępstwie procesowym, ale również polega na udzielaniu porad prawnych i sporządzaniu opinii prawnych. Powyższe rozporządzenie przewiduje w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b przyznanie opłaty adwokatowi w sytuacji sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, co należy odnieść również do sytuacji, gdy adwokat udziela pomocy prawnej poprzez sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi o wznowienie postępowania i wniosek adwokata rozpoznać odpowiednio, w związku z § 5 rozporządzenia, według zasad określonych w przepisach rozporządzenia w sprawie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, w związku ze sporządzeniem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Tak określoną czynność adwokata należy bowiem uznać za rodzajowo najbardziej zbliżoną do opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Analogiczne stanowisko zaprezentowano w postanowieniu WSA w Krakowie z dnia 27 listopada 2008 r. III SA/Kr 199/04 z glosą aprobującą Grzegorza Karcz (LEX nr 504493) oraz postanowieniu WSA w Szczecinie z dnia 20 października 2015 r. I SAB/Sz 9/15 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie zatem z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801) - w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji opłata maksymalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jeżeli sprawy nie prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji, wynosi 75 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1 (tj. w sprawie niniejszej 480 zł - § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia), nie mniej niż 240 zł. W niniejszej sprawie stosownie do treści § 4 ust. 1 i 2 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy..., a także mając na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter przedmiotowej sprawy (stopień jej zawiłości) należało uznać, że opłata wynagrodzenia w wysokości 180 zł jest adekwatna do jego udziału w niniejszym postępowaniu. Stawkę tę zgodnie z § 4 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności (23 %), co w konsekwencji daje kwotę 221,40 zł. W tej sytuacji, stosując przepisy art. 250 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 4 ust. 1 - 3 w zw. z § 5 cytowanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, a także § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), orzeczono jak w sentencji.