II SA/Bk 475/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Prezydenta Miasta B. w przedmiocie działki p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. J. B. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 11) podając we wniosku, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwójką dzieci. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną i nie posiada żadnego stałego zatrudnienia. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje dochód uzyskiwany z prac dorywczych w wysokości około 1.500 zł miesięcznie. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych. W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny (k.11-12). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 27 lipca 2010 r. skarżący podniósł, iż nie dysponuje żadnym tytułem prawnym do jakiejkolwiek nieruchomości oraz nie pobiera żadnego zasiłku z urzędu pracy, a także nie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej. Nie posiada także samochodu osobowego. Wnioskodawca wyjaśnił, iż podejmuje prace dorywcze w zakresie świadczenia usług budowlanych tj. malowanie, szpachlowanie, układanie glazury i terakoty, układanie suchego tynku oraz paneli. Miesięczne wydatki związane z jego utrzymaniem wynoszą: czynsz – 500 zł oraz rachunki za wodę i prąd – 150 zł (k. 18). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie skarżący J. B. spełnił ustawowe przesłanki do udzielenia mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a mianowicie w odniesieniu do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż w chwili obecnej nie posiada żadnego stałego źródła dochodu i utrzymuje się jedynie ze środków uzyskiwanych z wykonywania prac dorywczych, które miesięcznie średnio wynoszą około 1.500 zł. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych. Nie korzysta również ze świadczeń z pomocy społecznej. Na jego utrzymaniu pozostaje dwójka małoletnich dzieci. Miesięczne wydatki skarżącego wynoszą około 650 zł plus koszty wyżywienia oraz zakupu innych niezbędnych rzeczy związanych z codziennym utrzymanie rodziny. Powyższe okoliczności, a w szczególności brak stałego dochodu trzyosobowej rodziny skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż J. B. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Poza tym skarżący nie posiada żadnego majątku ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby posłużyć do uzyskania dodatkowych środków finansowych. W tym stanie rzeczy należało uznać, iż nie należy obarczać wnioskodawcę kosztami sądowymi, jako osoby pozbawionej środków potrzebnych na ich pokrycie, gdyż spowodowałoby to przekreślenie jego szansy na skorzystanie z dobrodziejstwa prawa do Sądu. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.