II SA/Bk 479/09

WyrokWSA w Białymstoku2009-11-12

Skład orzekający: Mirosław Wincenciak, Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa budynku inwentarskiego o kurnik, wykonana samowolnie po 1995 roku, podlega nakazowi rozbiórki, jeśli jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami technicznymi dotyczącymi usytuowania obiektu od granicy działki?
Ratio decidendi
Rozbudowa budynku inwentarskiego o kurnik, wykonana samowolnie po 1 stycznia 1995 r., podlega nakazowi rozbiórki, jeśli jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami technicznymi dotyczącymi usytuowania obiektu od granicy działki. W przypadku samowoli budowlanej, legalizacja obiektu jest możliwa tylko wtedy, gdy jest on zgodny z planowaniem przestrzennym i przepisami technicznobudowlanymi, co w tej sprawie nie miało miejsca.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki kurnika, który stanowił samowolną rozbudowę istniejącego budynku inwentarskiego. Inwestor twierdził, że budynek został wybudowany w latach 70. lub 1985 r. Organy nadzoru budowlanego ustaliły, że rozbudowa miała miejsce po 1 stycznia 1995 r., a kurnik jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami dotyczącymi usytuowania od granicy działki. Skarżący kwestionował ustalenia organów co do daty budowy i zgodności z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 03 listopada 2009 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 48 ust. 1 w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. nr 156, poz. 1118 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] nakazującą inwestorowi J. O. przymusową rozbiórkę kurnika, zlokalizowanego na działce nr geod. 2709 położonej przy ul. P. [...] w H. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: Postępowanie w sprawie budynku inwentarskiego położonego na przedmiotowej działce zostało wszczęte z urzędu w dniu 10 października 2008 r. Po ustaleniu, że kurnik będący jego częścią wybudowano później niż pozostałą część budynku obejmującą pomieszczenie dla trzody chlewnej i parnik, postanowiono odrębnie rozstrzygnąć sprawę budynku inwentarskiego z kominem i sprawę rozbudowy tego budynku o kurnik (będącą przedmiotem niniejszej decyzji). W trakcie postępowania dowodowego (przede wszystkim na podstawie map geodezyjnych) ustalono, iż rozbudowę budynku inwentarskiego poprzez dobudowanie kurnika wykonano po 1999 r. a zatem pod rządami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Kurnik ma wymiary 2. 95 m x 1.90 m i zlokalizowany jest w odległości około 0,80 m od granicy działki i 2.70 m od własnej studni. Nie posiada utwardzonej posadzki. Mając powyższe ustalenia na uwadze organ I instancji uznał, że powstał on w ramach samowoli budowlanej, która nie może być zalegalizowana bo inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz z przepisami dotyczącymi warunków technicznych. Dlatego też nakazano jego rozbiórkę. Od powyższej decyzji odwołanie złożył J. O., rozstrzygnięciu zarzucając błędne ustalenie daty budowy i wniósł o zalegalizowanie budynku. Wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i podniósł, że podstawową kwestią dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy było ustalenie przybliżonej daty realizacji inwestycji. W tym zakresie organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji i przyjął, że rozbudowa budynku inwentarskiego o kurnik została wykonana po dniu 1 stycznia 1995 r. (około 1999 r. co wynika z map geodezyjnych), a zatem pod rządami ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. Następnie organ II instancji podniósł, że kolejną rzeczą wymagającą wyjaśnienia było ustalenie, czy rozbudowa ta wymagała pozwolenia na budowę, czy też zgłoszenia. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie art. 29 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego nie znajduje zastosowania, gdyż działka nr geod. 2709 nie jest działką siedliskową i nie była nią też w okresie realizacji rozbudowy. Ponadto już w momencie zakupu nieruchomości inwestor wiedział, iż nabywa działkę budowlaną o czym świadczy zapis w akcie notarialnym z dnia [...] kwietnia 1964 r. rep. A nr [...]. Dlatego też w sprawie znajduje zastosowanie art. 48 ust. 2 prawa budowlanego, który dopuszcza legalizację samowolnie wybudowanych obiektów wymagających na swą realizację pozwolenia na budowę, pod warunkiem, iż inwestycja jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (w przypadku braku miejscowego planu) oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W sprawie niniejszej inwestycja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miasta H. z dnia [...] października 2006 r. (Dz. Urz. Woj. Podlaskiego z 2006r. nr 288, poz. 2823), który to plan działkę nr geod. 2709 przeznacza pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Również wcześniejszy miejscowy plan szczegółowy zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr [...] Miejskiej Rady Narodowej w H. z dnia [...] kwietnia 1987 r. (Dz. Urz. Woj. Białostockiej z 1987r. nr 7 poz. 80), na wskazanej lokalizacji nie dopuszczał zabudowy innej niż jednorodzinna. Nadto przedmiotowa inwestycja narusza § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, póz. 690 ze zm.), gdyż budynek usytuowany jest w odległości 0,80 m do granicy z sąsiednią działką. Z decyzją tą nie zgodził się J. O. i zaskarżył ją do sądu administracyjnego. Podniósł, że jest ona niesłuszna i niesprawiedliwa. Wskazał, że wszystkie swoje prace prowadził w latach 1962 – 1971/2. Budowę domu ukończył w 1965 r. a inne budynki ukończył w 1972 r. Natomiast przedmiotowy kurnik został pobudowany wiosną 1985 r. i służy do hodowli na użytek własny domowych kur. Wszystkie budynku są budynkami murowanymi, z posadzką betonową, ze stropami żelbetonowymi, spełniają wszelkie wymogi wykonania i wykończenia zgodnie z prawem i nie stanowią żadnego bezpośredniego zagrożenia dla sąsiadów. Zdaniem skarżącego decyzja narusza prawo, gdyż nie może być tak, że aż po tylu latach od wybudowania budynku komuś się to nie podoba i trzeba go z tego powodu rozebrać. Podniesiono również, że na przedmiotowym terenie w latach prowadzenia budowy nie obowiązywał żaden plan zagospodarowania przestrzennego. Końcowo podano, że wokół wielu sąsiadów ma budynki wybudowane bez pozwolenia i nikt im nie nakazuje rozbiórki. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie kwestionowanej decyzji ewentualnie wniósł o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o podjęcie procedur legalizacyjnych. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga podlega oddaleniu. W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z klasyczną samowolą budowlaną polegającą na rozbudowie budynku inwentarskiego z kominem (wybudowanego także bez pozwolenia na budowę – sprawa rozpoznana pod sygnaturą [...]) o dalszą część – kurnik przeznaczony do domowego chowu kur. Skarżący nie kwestionuje faktu, iż kurnik został wybudowany bez pozwolenia lub zgłoszenia; uważa wszakże, iż jako rolnik mógł taki obiekt wybudować na swojej działce. Mniemanie skarżącego jest błędne, albowiem działka, którą skarżący dysponuje nigdy nie miała charakteru działki siedliskowej. Jak ustaliły organy nadzoru budowlanego, już w momencie zakupu działki skarżący wiedział, że nabywa działkę budowlaną (zapis w akcie notarialnym z dnia [...] kwietnia 1964 r.). Postanowienia kolejnych planów zagospodarowania przestrzennego, określające przeznaczenie terenu, na którym znajduje się działka skarżącego określały je jako teren przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jedno i dwurodzinną oraz szeregową, oznaczony symbolem MN. Tak stanowił miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta H., zatwierdzony uchwałą nr [...] Prezydium WRN w B. z dnia [...] stycznia 1973 r., chociaż plan przewidywał też budownictwo mieszkaniowe typu rolnego oznaczone symbolem MR, to działka skarżącego znajdowała się na terenie oznaczonym symbolem MN. Takie samo przeznaczenie terenu określał plan szczegółowy, zatwierdzony uchwała Miejskiej Rady Narodowej w H. z dnia [...] kwietnia 1987 r. Obecnie obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta H. – Obszar 3 "H. – Wschód" uchwalony dnia [...] października 2006 r. ustala, iż działka nr geod. 2709, na której zlokalizowany jest budynek znajduje się na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. A zatem, ze względu na przeznaczenie działki w planach zagospodarowania przestrzennego skarżący nie mógł, bez pozwolenia lub zgłoszenia wznieść na swojej działce budynku inwentarskiego. Spornym pomiędzy skarżącym a organem jest data popełnienia samowoli budowlanej. Sam skarżący nie jest konsekwentny w określeniu tej daty. W postępowaniu przed organami twierdził, że miało to miejsce w latach 70 – tych, w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze do Sądu skarżący napisał: "budynek inwentarski – kurnik o wymiarach 1,80 x 2,60 m pobudowałem wiosną 1985 r." Wnioskowany przez skarżącego świadek mający potwierdzić datę budowy kurnika p. M. W. zeznała: "Nic mi nie wiadomo o budowie kurnika. Nie wiem też kiedy został wybudowany" (k.34 akt administracyjnych). Na rozprawie sądowej, na pytanie Sądu, skarżący odpowiedział, że kurnik wybudował w latach 70 – tych. Wobec istotnych rozbieżności w oświadczeniach skarżącego co do daty budowy kurnika, uznać należy za trafne i prawidłowe ustalenia organu, poczynione głównie na podstawie materiałów geodezyjnych, iż samowolna rozbudowa budynku inwentarskiego o kolejny element – kurnik miała miejsce po 1 stycznia 1995 r. Okoliczność tę potwierdzają wyjaśnienia sąsiada na rozprawie w dniu 15 stycznia 2009 r. A więc samowolna budowa kurnika miała miejsce pod rządami prawa budowlanego z 1994 r. Dlatego też w rozpoznawanej sprawie trafnie znalazł zastosowanie art. 48 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, który dopuszcza legalizację samowolnie wybudowanych obiektów pod warunkiem, że inwestycja: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno – budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Gdy chodzi o kwestię zgodności z planem, jak wyżej wskazano, organy wykazały, że zrealizowana inwestycja jest niezgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym dnia [...] października 2006 r. Gdy zaś chodzi o zgodność inwestycji z przepisami techniczno – budowlanymi, organy nadzoru ustaliły, że inwestycja narusza § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.), ponieważ przedmiotowy budynek inwentarski usytuowany jest w odległości 0,80 m od granicy z sąsiednią działką. Dodać należy, iż podjęta przez organ I instancji próba ugodowego załatwienia sprawy pomiędzy skarżący, a jego sąsiadami co do usytuowania i sposobu wykorzystania obiektów inwentarskich nie przyniosła rezultatu. Twierdzenia skarżącego, że nie może być tak, aby po tylu latach od wybudowania budynku trzeba go rozebrać z tego powodu, iż się komuś to nie podoba, nie można uznać za zasadne. Rozebranie budynku inwentarskiego zostało nakazane z tego powodu, że został on rozbudowany samowolnie, na terenie nie przeznaczonym po budowę obiektów inwentarskich i sąsiedzi, w braku porozumienia ze skarżącym, maja prawo domagać się aby zabudowa na jego działce została doprowadzona do stanu zgodnego z prawem. Bezzasadne jest również twierdzenie skargi, że na przedmiotowym terenie w latach prowadzenia budowy nie obowiązywał żaden plan zagospodarowania przestrzennego. Skarżący dwukrotnie na piśmie (odwołanie i skarga do Sądu) oświadczył, że rozbudował budynek inwentarski o obiekt kurnika w 1985 r., a więc w czasie obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 1973 r. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło