II SA/Bk 500/04
WyrokWSA w Białymstoku2004-10-19
Skład orzekający: sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Jerzy Bujko, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania zasiłku celowego na zakup leków może zostać utrzymana w mocy, jeśli organy administracji nieprawidłowo ustaliły krąg członków rodziny wnioskodawców i nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności faktycznych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu istotnych wad proceduralnych. Organy nieprawidłowo ustaliły krąg stron postępowania, nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności faktycznych dotyczących składu rodziny wnioskodawców, co miało wpływ na ustalenie kryterium dochodowego, a także nie rozpoznały wszystkich żądań wniosku. Uchybienia te stanowiły naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Z. i W. C. złożyli wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup leków. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, uznając, że dochód małżonków przekracza kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący podnosili, że w skład ich rodziny wchodzą również inne osoby, co wpływa na kryterium dochodowe. Sąd administracyjny uznał decyzje organów za wadliwe proceduralnie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2004 r. oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. z dnia [...] lipca 2004 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Jerzy Bujko, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 19 października 2004 r. sprawy ze skargi Z. i W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zasiłku celowego - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą jej wydanie decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. z dnia [...] lipca 2004 r. o nr [...]-
Decyzją z dn. [...] sierpnia 2004 r. Nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej
w N. z dn. [...] lipca 2004 r. odmawiającą, P. Z. i W. C., przyznania pomocy w postaci zasiłku celowego na zakup leków.
Przebieg postępowania przedstawiał się następująco:
Z. i Władysław małż. C. złożyli wniosek do Ośrodka Pomocy Społecznej
w N. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego, celowego lub jednorazowego celowego na zakup leków.
Decyzją z dn. [...] lipca 2004 r., adresowaną do Z. C., organ I instancji odmówił pomocy w postaci socjalnego zasiłku celowego na zakup leków. Decyzję uzasadnił tym, iż obydwoje małżonkowie posiadają renty inwalidzkie, z których łączny dochód miesięczny – 840,29 zł, przekracza kryterium dochodowe (wynoszące 632,00 zł dla 2-osobowej rodziny),
a więc jest to przesłanka negatywna do przyznania pomocy w świetle art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z dn. 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593). Uznano na podstawie wywiadu środowiskowego, iż rodzina p. C. składa się z 2 osób, tj. Z. i W. C. Organ stwierdził, iż zgodnie z art. 41 w/w ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, pomoc mogłaby być przyznana nawet przy wysokości dochodów przekraczających kryterium dochodowe, lecz wówczas, gdyby Ośrodek Pomocy Społecznej posiadał w budżecie środki finansowe na zasiłki celowe, których jednakże nie posiada.
Od decyzji organu I instancji odwołanie złożyli Z. i W. małż. C.
W uzasadnieniu podali m.in. okoliczność, iż osoba przeprowadzająca wywiad środowiskowy nie uwzględniła trzeciego członka rodziny – M. B. – dorosłego syna Z. C., razem zamieszkującego i bezrobotnego. Twierdzili, że od lipca 2004 r. zamieszkała z nimi też małoletnia wnuczka E. J., półsierota, uczęszczająca do gimnazjum.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie uwzględniło odwołania małż. C. W uzasadnieniu decyzji z dn. [...] sierpnia 2004 r. Kolegium podzieliło argumentację organu I instancji. Posiadając sprawozdanie OPS w N. dotyczące wydatkowania środków finansowych, Kolegium stwierdziło, iż przeznaczona na zadania pomocy społecznej kwota 20.000,00 zł została w całości wydatkowana przez tenże ośrodek.
Z. i W. małż. C. wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Z treści skargi, utrzymanej w tonie nagannie ironicznym, wywieść należy, iż skarżący nadal podnoszą okoliczność zaniżonej liczby członków rodziny przyjętej przez organ, do obliczenia dochodu na jedną osobę w rodzinie. Decyzję uważają za dowolną i krzywdzącą.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., wnosiło
o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek nie tylko z przyczyn podanych przez skarżących. W ocenie Sądu, decyzje organów obydwu instancji są wadliwe z przyczyn proceduralnych.
Wniosek o przyznanie pomocy społecznej z dn. 1 czerwca 2004 r. (data wpływu –
14 czerwca 2004 r.) pochodził od Z. i W. C. i dotyczył prośby o "specjalny zasiłek okresowy celowy lub jednorazowy celowy na dofinansowanie zakupu podstawowych leków i żywności". Tymczasem organ I instancji, wydając decyzję dn. [...] lipca 2004 r. uczynił jej adresatem tylko Z. C., przedmiot decyzji zawęził do "specjalnego zasiłku celowego na zakup leków", zaś pominął w rozstrzygnięciu pozostałe roszczenia i osobę drugiego wnioskodawcy. Z kolei, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przyjęło odwołanie od decyzji organu I instancji od obydwojga małż. C. i je rozpatrzyło, chociaż W. C. nie figurował w decyzji pierwszoinstancyjnej jako strona postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze milczeniem potraktowało zarzut skarżących, twierdzących, iż rodzina ich składa się z trzech (lub czterech) osób, a nie z dwóch osób. Jest to okoliczność istotna, albowiem wpływa na ustalenie kryterium dochodowego na osobę
w rodzinie lub kryterium dochodowe rodziny w myśl art. 8 ust. 1 pkt. 2, 3 ustawy
z dn. 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593). Art. 6 pkt 14 w/w ustawy podaje definicję "rodziny" – są to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające
w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Organy winny wyjaśnić, czy wskazany przez skarżących M. B. i E. J. rzeczywiście zamieszkiwali wspólnie z małż. C. i spełniali ustawowe przesłanki jako członkowie rodziny.
Wywiad środowiskowy, sporządzony dn. 16 czerwca 2004 r. przez pracownika socjalnego, nie zawiera wprawdzie żadnej informacji o innych członkach rodziny poza Z.
i W. C., lecz jako dokument mający stanowić dowód w sprawie – budzi wątpliwości. Otóż z kwestionariusza wywiadu nie wynika, kto faktycznie udzielał informacji pracownikowi socjalnemu. Na pierwszej stronie kwestionariusza wywiadu zostały wpisane personalia W. C., natomiast kwestionariusz wywiadu podpisała dwukrotnie Z. C.
Powyższe uchybienia stanowią o naruszeniu przez organy przepisów art. art. 7, 10, 28, 77 i 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Dlatego też, skarga podlegała uwzględnieniu na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt "c" ustawy z dn. 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).-
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło