II SA/Bk 519/11

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-12-06

Skład orzekający: Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której sprawa dotyczy odmowy przyznania pomocy społecznej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, której sprawa dotyczy odmowy przyznania pomocy społecznej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku spraw z zakresu pomocy społecznej, strona jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, co oznacza, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Jednakże, wniosek o ustanowienie adwokata podlega ocenie na podstawie przesłanki wykazania niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Stan faktyczny
J. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego w sprawie dotyczącej odmowy przyznania jej pomocy społecznej w formie zasiłku celowego. Skarżąca przedstawiła dane dotyczące dochodów i majątku swojej rodziny, wskazując na niskie dochody i posiadanie domu oraz gospodarstwa rolnego, w którym stwierdzono szkodę. Sąd rozpoznał wniosek, przyznając prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ale odmawiając w pozostałym zakresie.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 06 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy społecznej w formie zasiłku celowego p o s t a n a w i a 1. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. J. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z bratem J. K. i siostrą Z. K. Źródło miesięcznego utrzymania rodziny stanowi: renta Z. K. – 800 zł; emerytura J. K. – 645 zł; emerytura wnioskodawczyni – 634 zł. Dochód przeliczeniowy z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego wynosi 1.290,33 zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego). Z. K. cierpi na n., J. M. jest chora na z. m. Wnioskodawczyni nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. (k. 44 – 45 sprawy niniejszej oraz aktualizacja wywiadu osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej z dnia [...] kwietnia 2011 r. akta administracyjne sprawy). Do akt sprawy skarżąca dołączyła opinię Wojewody P. z dnia [...] listopada 2011 r. dotyczącą stwierdzenia szkody w prowadzonym gospodarstwie rolnym (k. 46). Na wstępie należy odnieść się do wniosku J. M. w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych. Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Niniejsza sprawa dotyczy odmowy przyznania pomocy społecznej w formie zasiłku celowego, należy zatem do kategorii spraw wymienionych w powołanym przepisie. W związku z tym, iż skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. nie musi uiszczać tych kosztów w sprawie niniejszej z mocy samej ustawy na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, o czym orzeczono jak w sentencji. Z uwagi na powyższe wniosek złożony przez J. M. podlegał rozpoznaniu w części przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanym przypadku J. M. dowiodła, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Wysokość miesięcznego dochodu trzyosobowej rodziny to 2.079 zł (renta Zdzisławy K., emerytura J. K. i wnioskodawczyni). Dodatkowo skarżąca uzyskuje dochód (przeliczeniowy) z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego - 1.290,33 zł. W roku bieżącym w gospodarstwie rolnym stwierdzono szkodę spowodowaną przez deszcz nawalny w wysokości [...]% średniej rocznej produkcji rolnej, co spowodowało obniżenie dochodu o kwotę 16.345,96 zł (k. 46). Majątek skarżącej stanowi: dom o powierzchni [...] m² oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha ([...] ha przeliczeniowego). Z. K. cierpi na n., J. M. jest chora na z. m. Wnioskodawczyni nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu rodziny (przy uwzględnieniu strat poniesionych w prowadzonym gospodarstwie rolnym w roku bieżącym) w zestawieniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż J. M. nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata w sprawie niniejszej. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło