II SA/Bk 535/10
PostanowienieWSA w Białymstoku2010-09-21
Skład orzekający: Tomasz Oleksicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada stałe źródła dochodu i majątek, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wnioskodawca, mimo posiadania stałych źródeł dochodu i majątku, nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Instytucja prawa pomocy jest zarezerwowana dla osób w bardzo trudnej sytuacji finansowej, a wnioskodawca nie udowodnił zaistnienia takiej okoliczności.Stan faktyczny
G. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał, że jego rodzina składa się z dwóch osób, a miesięczny dochód wynosi łącznie 4.587,71 zł brutto (3.585,58 zł netto). Wykazał miesięczne wydatki na poziomie 2.180,27 zł na opłaty i spłatę pożyczek, a na pozostałe potrzeby rodziny (żywność, eksploatacja samochodu itp.) pozostaje 1.405,31 zł. Wnioskodawca jest inwalidą drugiej grupy i przeznacza 200 zł miesięcznie na leki. Posiada mieszkanie lokatorskie i samochód osobowy. Sąd uznał, że posiadane dochody i majątek pozwalają na pokrycie kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 21 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. S. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 01 grudnia 2009 roku, sygnatura akt II SA/Wa 1206/09 ze skargi G. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2009 roku, numer [...]/2009 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji wygaszającej decyzję o przyznaniu równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.-
G. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką B. S. Źródło miesięcznego dochodu rodziny stanowi: emerytura wnioskodawcy w wysokości 2.523,71 zł (2.084,58 zł netto) oraz zarobki B. S. w kwocie 2.064 zł brutto (1.501 zł netto). Wykazane miesięczne wydatki wynoszą: 494,91 zł – czynsz, gaz, centralne ogrzewanie; 110 zł – woda; 120 zł - telewizja, telefon, Internet; 1.090,36 zł - spłata rat pożyczek wnioskodawcy zaciągniętych w Banku S. w S. i K. Kasie Oszczędnościowo – Pożyczkowej; 365 zł - spłata rat pożyczek zaciągniętych przez B. S. w Kasie Zapomogowo - Pożyczkowej oraz S. Funduszu Oszczędnościowym. Po uiszczeniu wzmiankowanych opłat na pokrycie kosztów żywności, środków czystości, eksploatacji samochodu oraz innych niezbędnych wydatków związanych z funkcjonowaniem rodziny pozostaje 1.405,31 zł. Majątek skarżącego stanowi mieszkanie lokatorskie o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki O. [...] [...], rok prod. [...]. Wnioskodawca jest inwalidą drugiej grupy, na zakup lekarstw przeznacza 200 zł miesięcznie. G. S. nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych.
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592).
W tym miejscu należy wskazać, iż na obecnym etapie postępowania koszty sądowe ograniczają się do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł (k. 23).
W złożonym oświadczeniu skarżący wykazał, iż wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej rodziny wynosi łącznie 4.587,71 zł brutto (3.585,58 zł netto) – emerytura wnioskodawcy i pobory B. S. Wyszczególnione wydatki związane z utrzymaniem bieżącym wnioskodawcy (niezbędne opłaty i spłata rat zaciągniętych pożyczek) wynoszą 2.180,27 zł. Koszty zakupu żywności i środków czystości eksploatacja samochodu osobowego i inne wydatki wynoszą 1.405,31 zł. Łącznie wykazane wydatki rodziny są równe osiąganemu przez nią dochodowi. W skład majątku G. S. wchodzi: mieszkanie lokatorskie o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki O. [...] [...], rok prod. [...]. Wnioskodawca jest inwalidą [...] grupy, nie posiada zgromadzonych oszczędności.
Mając na uwadze powyższe okoliczności należało stwierdzić, iż posiadanie przez małż. B. i G. S. stałych źródeł dochodu w połączeniu z wykazanym majątkiem i miesięcznymi kosztami utrzymania rodziny, pozwalają na uznanie, iż G. S. jest w stanie pokryć koszty sądowe w sprawie niniejszej.
Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych stanowi fakt posiadania przez małż. S. stałych źródeł dochodu. Z rozliczenia kosztów miesięcznego utrzymania wynika bowiem, że stałe wydatki rodziny wynoszą łącznie 2.180,27 zł (niezbędne opłaty i spłata rat zaciągniętych pożyczek). Na pokrycie kosztów żywności, eksploatacji posiadanego pojazdu i innych wydatków pozostaje skarżącemu 1.405,31 zł. Z tej ostatniej kwoty wnioskodawca powinien wygospodarować środki niezbędne do pokrycia kosztów postępowania sądowego w sprawie niniejszej zwłaszcza, że obejmuje ona inne (nieprzewidziane w zestawieniu) wydatki. Do tych właśnie wydatków należy zaliczyć koszty sądowe wymagane w sprawie niniejszej.
Niewątpliwie koszty postępowania sądowoadministracyjnego – w tym koszty sądowe nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych środków powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawca natomiast nie udowodnił zaistnienia takiej okoliczności.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw.
z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło