II SA/Bk 539/11
PostanowienieWSA w Białymstoku2011-11-09
Skład orzekający: sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu opłaty legalizacyjnej w wysokości 50.000 zł jest uzasadnione ze względu na potencjalne trudne do odwrócenia skutki finansowe dla skarżącego prowadzącego gospodarstwo rolne?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu opłaty legalizacyjnej został uwzględniony, ponieważ skarżący uprawdopodobnił istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Kwota 50.000 zł stanowi znaczną sumę, która mogłaby istotnie uszczuplić budżet skarżącego i negatywnie wpłynąć na płynność finansową prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, co jest trudne do naprawienia.Stan faktyczny
Skarżący S. B. złożył skargę na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalające S. B. opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł z tytułu samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego. Skarżący złożył również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 09 listopada 2011 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi S. B. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie opłat legalizacyjnej p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia
Postanowieniem z [...].06.2011 r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. z [...].05.2011 r. nr [...] ustalające S. B. opłatę legalizacyjną w wysokości 50.000 zł z tytułu samowolnej rozbudowy budynku mieszkalnego na działce nr [...] w miejscowości R. gm. R. - T.
Skargę na powyższe postanowienie organu odwoławczego, wraz z wnioskiem o wstrzymanie jego wykonania, złożył do sądu administracyjnego S. B.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu administracyjnego aktu następuje na wniosek skarżącego, który powinien uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wstrzymanie tj. istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków - art. 61 § 3 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
W powyższym przepisie chodzi o taką szkodę, która nie mogłaby być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie oraz by zachodziła przesłanka istotnych trudności w przywróceniu rzeczy do stanu pierwotnego (vide post. NSA z 20.12.2004 r., GZ 138/04, Lex 281811). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide postan. WSA w Białymstoku z 03.08.2006 r., II SA/Bk 352/06, Lex nr 192964).
Nadto akt, którego wykonanie ma być wstrzymane, powinien kwalifikować się do wykonania.
Uprawdopodobnienie szkody lub trudnych do odwrócenia skutków nie oznacza udowodnienia, ale wskazanie okoliczności, która pozwalają z dużym prawdopodobieństwem przypuszczać, że szkoda lub negatywne skutki mogą wystąpić.
W ocenie sądu powyższe przesłanki należało uznać w sprawie za spełnione.
Niewątpliwie postanowienie o nałożeniu opłaty legalizacyjnej posiada przymiot wykonalności, bowiem na jego podstawie może być prowadzona egzekucja administracyjna.
Natomiast w związku z lakoniczną treścią wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia mogły powstać wątpliwości co do tego, czy skarżący
w sposób wystarczający uprawdopodobnił żądanie. W ocenie składu orzekającego wątpliwości w tym przedmiocie należy jednak rozstrzygnąć na korzyść wnioskodawcy, do czego uprawnia analiza całokształtu okoliczności sprawy.
Istotnie skarżący nie uzasadnił wprost wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej, natomiast fakty mogące stanowić to brakujące uzasadnienie wynikają
z treści skargi, argumentacji podanej do wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również ze sposobu rozpoznania tego wniosku oraz z faktu wysokości opłaty legalizacyjnej.
Niewątpliwie kwota 50.000 zł spornej opłaty może być uznana za znaczną, a jej uiszczenie może być ocenione jako jednorazowy wydatek w sposób istotny uszczuplający budżet skarżącego, o ile nie uniemożliwiający mu w ogóle kontynuowania działalności rolniczej. Jak wynika z dokumentów finansowych skarżącego, przedstawionych przy wniosku o przyznanie prawa pomocy
i przeanalizowanych na potrzeby jego rozpoznania, skarżący posiada co prawda obroty sięgające rzędu nawet kilkunastu tysięcy złotych, a na koncie posiada średnio od tysiąca do kilku, kilkunastu tysięcy złotych, to jednak nawet jego najwyższe jednorazowe dochody (z tytułu dopłat obszarowych), czy najwyższa kwota środków pieniężnych posiadanych na koncie w latach 2009-2011 nie wynosiły nigdy 50.000 zł, a około 23.000 zł, a zatem zaledwie połowę wysokości ustalonej w postępowaniu legalizacyjnym opłaty i to w najkorzystniejszym okresie finansowym. Ponadto tutejszy sąd na początku października 2011 r. ocenił, że skarżący bez znacznego obciążenia mógłby ponieść koszty sądowe zaledwie w połowie ustalonego wpisu, bo kwotę 750 zł. Wówczas też ustalono, że nie posiada on żadnych oszczędności czy wartościowych przedmiotów majątkowych, a jedyny jego majątek to maszyny służące prowadzeniu gospodarstwa rolnego i kilkunastoletni samochód. W tych okolicznościach zasady doświadczenia życiowego nakazują przyjąć, że uiszczenie spornej opłaty mogłoby negatywnie wpłynąć na płynność finansową i kondycję prowadzonego przez skarżącego gospodarstwa. Odpowiada to w ocenie sądu przesłance wystąpienia trudnej do naprawienia szkody, bowiem trzeba mieć na uwadze, że potencjał gospodarstwa rolnego budowany jest często latami przy znacznym nakładzie sił i środków. W ocenie sądu obowiązek uiszczenia kwoty 50.000 zł może znacznie nadwerężyć potencjał gospodarstwa rolnego skarżącego, co wynika z analizy dokumentów charakteryzujących sytuację finansową strony, wskazujących na brak możliwości niezwłocznego zgromadzenia jej wyłącznie z własnych dochodów, przy braku oszczędności. Mając na uwadze wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia trudnej do odwrócenia szkody – skład orzekający stwierdził konieczność udzielenia ochrony tymczasowej w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło