II SA/Bk 540/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński,, sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 08 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi E. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie o umorzenie spłaty części pożyczki oddala skargę. Wnioskiem z dnia 19.03.2009 r. Pan E. O. (dalej powoływany również jako skarżący) zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczna decyzją Kolegium z dnia [...].07.2003 r. ([...]). Jako podstawę wznowienia Skarżący podał art. 145 §1 pkt 1 k.p.a. - dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. W uzupełnieniu wniosku, Skarżący powołał się na nakaz zapłaty Sądu Rejonowego w B. w sprawie [...]., w której powód (Miasto B.) rzekomo zataił okoliczności faktyczne (tj. fałszywie stwierdził, że decyzją z dnia [...].04.2003 r. odmówił umorzenia pożyczki). Decyzją z dnia [...].05.2009 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. odmówiło uchylenia własnej decyzji ostatecznej z dnia [...].07.2003 r. Organ nie dopatrzył się żadnej przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. W szczególności podkreślono, że aby mówić o uchyleniu decyzji na podstawie art. 145 §1 pkt 1 k.p.a., należy wykazać, że organ administracji dokonał ustaleń faktycznych w oparciu o sfałszowane dowody i że ustalenia w ten sposób dokonane miały wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie. Jako że postępowanie przed sądem powszechnym w sprawie [...] zostało zainicjowane już po wydaniu ostatecznej decyzji z dnia [...].07.2003 r. Kolegium nie mogło dokonać jakichkolwiek ustaleń w oparciu o dowody przeprowadzone w postępowaniu w sprawie [...]. Skarżący, w piśmie z dnia 11.05.2009 r. zwrócił się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując że nie domaga się uchylenia ostatecznej decyzji Kolegium z [...].07.2003 r., lecz jej uzupełnienia, tj. o "umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu niespłaconej części pożyczki z odsetkami, na podstawie umowy pożyczki z dnia [...].06.2002 r." Decyzją z dnia [...].06.2009 r. Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję z dnia [...].05.2009 r., Nr [...] wydaną w wyniku wznowionego postępowania administracyjnego w sprawie [...]. Organ podkreślił, że aby można było mówić o wzruszeniu decyzji kończącej postępowanie należy w pierwszej kolejności zbadać istnienie którejkolwiek z przesłanek wskazanych w art. 145 § 1 k.p.a., a taka sytuacja w sprawie nie miała miejsca. Decyzji [...] nie wydano w oparciu o żadna inną decyzje lub orzeczenie sądu (które następnie byłoby uchylone lub zmienione), podczas jej wydawania nie było wymagane rozstrzygnięcie żadnego zagadnienia wstępnego ani stanowisko innego organu, nie wyszły żadne nowe okoliczności lub dowody istotne dla sprawy (a nie znane organowi administracji w dniu wydania decyzji), strona brała udział w postępowaniu i w sprawie żaden pracownik (ani organ) nie podlegał wyłączeniu. Organ zaznaczył, że decyzji [...], wbrew twierdzeniom Skarżącego, nie wydano w oparciu o żadne ustalenia faktyczne dokonane na podstawie fałszywych dowodów. Zaznaczył, że rzekome fałszywe stwierdzenia powoda w sprawie [...] nie mogły być brane pod uwagę, albowiem sprawa przed sądem powszechnym toczyła się po wydaniu decyzji [...]. Organ stwierdził również, że wniosek Skarżącego o uzupełnienie decyzji z dnia [...].07.2003 r. nie może być przedmiotem rozpatrzenia w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego. Na powyższą decyzję Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, wskazując, że w jego ocenie w sprawie zostało naruszone prawo, w zakresie odmowy sprostowania pierwszej decyzji SKO z dnia [...].07.2003 r. Skarżący zaznaczył, że w dniu [...].07.2003 r. SKO w B. wydało także decyzję Nr [...], którą uchyliło decyzje odmowną Prezydenta B. i umorzyło postępowanie administracyjne "o zwrot nie spłaconej części pożyczki w kwocie 26 460 zł". Ta decyzja została początkowo uchylona częściowo decyzją z dnia [...].10.2003 r. i całkowicie unieważniona decyzją z dnia [...].06.2005 r. W świetle powyższego zachodzi potrzeba skorygowania decyzji SKO w B. z dnia [...].07.2003 r. W odpowiedzi na skargę, SKO w B., podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie. W licznych pismach procesowych, m.in. z dnia 14 grudnia 2009 r., (k. 37 akt), 9 lutego 2010 r. (k. 75 akt), 24 września 2010 r. (k. 160 akt) i 3 listopada 2010 r. (k. 1876 akt), Skarżący opisał przebieg postępowań administracyjnych w przedmiocie rozpoznania jego wniosków o umorzenie zaciągniętej ze środków PEFRON pożyczki na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Pismem z dnia 20 października 2010 r. (k. 178 akt) Skarżący wystąpił z wnioskiem o zawieszenie postępowania sądowego w sprawie, wskazując że złożył zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa urzędniczego w Urzędzie Miasta B., w związku z rozpatrywaniem jego wniosku o umorzenie pożyczki ze środków PEFRON na rozpoczęcie działalności gospodarczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się wskazanych naruszeń prawa przez organ, dających podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważność w całości lub w części zaskarżonej decyzji. Na wstępie Sąd chciałby się odnieść do wniosku Skarżącego o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, z uwagi na wszczęcie, z jego wniosku, śledztwa w sprawie żądania korzyści majątkowej przez pracowników Urzędu Miasta w B. w zamian za pozytywne rozpatrzenie sprawy Skarżącego. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Wszczęte z wniosku Skarżącego przez Prokuraturę Rejonową w B. śledztwo dotyczy ewentualnego żądania korzyści majątkowej przez pracowników Urzędu Miasta w B. w zamian za pozytywne rozpatrzenie sprawy Skarżącego. Podkreślić należy, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy (art. 134 § 1 p.p.s.a.), a zatem nie może wyjść poza jej granice. W doktrynie przyjmuje się, że to badany przez organ administracji stosunek administracyjny wyznacza przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego i ramy tego postępowania - T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2008, s. 486. Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest ocena legalności decyzji SKO w B. wydanych w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonych decyzją z [...].07.2003 r. uchylającą decyzję organu I instancji i umarzającą postępowanie w sprawie, a zatem wynik toczącego się postępowania karnego, w ocenie Sądu, nie ma wpływu na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne. Podkreślić należy, iż także pełnomocnik Skarżącego na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r. nie był w stanie określić, jaki wpływ może mieć toczące się postępowanie karne na wynik niniejszej sprawy. Przechodząc do zasadniczej kwestii w sprawie wskazać należy, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego (por. W. Dawidowicz, Ogólne postępowanie administracyjne, str. 230). W postępowaniu administracyjnym, wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną możliwe jest, jeżeli zachodzą przyczyny enumeratywnie wyliczone w art. 145 § 1 k.p.a., to znaczy przynajmniej jedna z przyczyn w tym przepisie wskazanych. Postępowanie "wznowieniowe" toczy się w bardzo zawężonych ramach i na co należy zwrócić szczególne uwagę, przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 145 § 1 k.p.a. Jedną z przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1k.p.a., na którą powoływał się Skarżący we wniosku z dnia 19 marca 2009 r. jest przyjęcie, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Skarżący wskazał przy tym na wydany w sprawie [...] nakaz zapłaty, w którym powód (Miasto B.) rzekomo zataiło okoliczności faktyczne, tj. fałszywie stwierdził, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. odmówił umorzenia pożyczki. Zgodzić się należy z SKO w B., że wskazane we wniosku okoliczności nie mogą być uznane za przesłankę wznowienia postępowania, wskazaną w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ słusznie wskazał, że postępowanie przed sądem powszechnym w sprawie [...] zostało zainicjowane już po wydaniu ostatecznej decyzji z dnia [...].07.2003 r. [...], a zatem brak było podstaw do dokonywania ustaleń faktycznych w sprawie w oparciu o dowody czy twierdzenia stron w sprawie [...]. Dodatkowo należy wskazać, iż z treści art. 145 § 2 i 3 k.p.a. wynika, że co do zasady sfałszowanie dowodu musi znaleźć potwierdzenie w orzeczeniu sądu lub innego organu, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. W ocenie Sądu organ słusznie także przyjął, że żadna z innych przesłanek wskazanych w art. 145 § 1 k.p.a. nie zachodziła w sprawie. Zaznaczyć wręcz należy, iż legalność decyzji SKO w B. z dnia [...].07.2003 r. [...] była przedmiotem kontroli sądów administracyjnych, które to sądy (zarówno WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 14 października 2004 r., sygn. akt SA/Bk 961/03, jak i NSA w wyroku z 9 lutego 2005 r., sygn. akt GSK 1412/04) oddaliły odpowiednio skargę i skargę kasacyjną Skarżącego, uznając że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Odnosząc się do twierdzeń pełnomocnika Skarżącego złożonych na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r., jakoby Skarżący w piśmie z dnia 11 maja 2009 r. nie domagał się uchylenia decyzji lecz jej uzupełnienia, należy wskazać, że ramy sprawy administracyjnej będącej przedmiotem rozpoznania przez organ administracji publicznej wyznaczył wniosek Skarżącego z dnia 19 marca 2009 r. zatytułowany "skarga o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2003 r. (...)". A zatem przedmiotem sprawy administracyjnej, jak słusznie uznało SKO w B., było wznowienie zakończonego ostateczną decyzją postępowania w sprawie umorzenia spłaty części pożyczki udzielonej Skarżącemu ze środków PEFRON, zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2003 r., a nie uzupełnienie decyzji. Składanie przez Skarżącego wniosku o uzupełnienie ostatecznej decyzji bąk jej sprostowanie, w postępowaniu dotyczącym wznowienia postępowania, nie mogło odnieść oczekiwanych skutków. Zaznaczyć jedynie należy, iż z żądaniem uzupełnienia decyzji Skarżący, stosownie do treści art. 111 k.p.a., mógł wystąpić w terminie 14 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, a nie jak uczynił to w niniejszej sprawie, po upływie blisko 6 lat od jej doręczenia. Podobnie należało ocenić także zarzut nieuwzględnienie przez SKO w B. treści art. 13 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2003 r., Nr 7, poz. 79). Jak wskazano na wstępie, niniejsze postępowanie toczące się przed organem, z uwagi na jego wznowieniowy charakter, ma ograniczone ramy i dotyczy jedynie zbadania zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 145 § 1 k.p.a. i ocenie, czy ich zaistnienie miało wpływ na wynik sprawy. Powyższe postępowanie nie służy ponownemu rozpoznaniu sprawy, a jedynie zbadaniu, czy przy wydawaniu pierwotnej decyzji nie naruszono określonych zasad postępowania administracyjnego. Tym samym podniesiony zarzut naruszenia art. 13 powołanej wyżej ustawy nie mógł skutecznie wpłynąć na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Tym niemniej, Sąd pragnie wskazać, iż pełnomocnik Skarżącego, dokonał błędnej wykładni art. 13 twierdząc, że przepis ten nie przeniósł kompetencji do rozpoznania wniosku Skarżącego o umorzenie części pożyczki pochodzącej ze środków PEFRON z dniem 1 stycznia 2003 r. do właściwości Prezydenta Miasta B. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.