II SA/Bk 541/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki po rozpoznaniu w dniu 19 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...]czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich postanawia - oddalić wniosek J. P. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze współmałżonką L. K. (k. 16). Źródło utrzymania rodziny stanowią świadczenia emerytalne uzyskiwane przez: wnioskodawcę (4380 zł) oraz L. K. (1621 zł). W skład majątku skarżącego wchodzi: mieszkanie o powierzchni około [...] m², działka rekreacyjna o powierzchni [...] m², garaż o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki O. [...] z [...] r. J. P. K. posiada zgromadzone zasoby pieniężne w kwocie 30.000 zł. Małż. K. są osobami schorowanymi (orzeczona [...] grupa inwalidzka), pomagają w utrzymaniu rodzinie córki (k. 16-17). Pismem z dnia 26 sierpnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wezwał J. P. K. do złożenia oświadczenia, w którym należało wskazać: ponoszone miesięczne wydatki związane z bieżącym utrzymaniem rodziny, z jednoczesnym podaniem ich wysokości (np. opłaty ponoszone za prąd, wodę, telefon, czynsz, zakup żywności, lekarstwa, opiekę medyczną oraz utrzymanie posiadanego samochodu osobowego); czy wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości rolnej należało określić jej powierzchnię w hektarach; czy skarżący jest właścicielem domu należało określić jego powierzchnię w m². Dodatkowo zobowiązano skarżącego do nadesłania: dokumentów poświadczających wysokość emerytur otrzymywanej przez małż. K. oraz rachunków (faktur) dokumentujących wysokość ponoszonych miesięcznie wydatków (k. 18). W odpowiedzi na powyższe wezwanie J. P. K. wywiódł, iż posiada mieszkanie o powierzchni około [...] m², działkę rekreacyjną o powierzchni [...] m², garaż o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki O. [...] z [...] r. Wnioskodawca przekazuje kwotę 800 zł miesięcznie tytułem pomocy finansowej rodzinie córki. W konkluzji J. P. K. stwierdził, że miesięczne wydatki związane z utrzymaniem domu i zakupem żywności przekraczają kwotę 4.500 zł (k. 21). Do akt sprawy skarżący dołączył: odcinki emerytur swojej i współmałżonki L. K. (k. 22-23); wykaz wydatków na lekarstwa za 2007 r. (k. 26); rachunki (k. 24-25 i k. 27). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu J. P. K. wykazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze współmałżonką L. K. Wysokość miesięcznego dochodu rodziny wynosi 5534,95 zł brutto (4838,10 zł netto) - uzyskiwane przez małż. K. z tytułu przyznanych świadczeń emerytalnych (k. 22 - 23). Wnioskodawca posiada zgromadzone oszczędności w kwocie 30.000 zł. Ponoszone miesięczne wydatki stanowią: czynsz – 491,51 zł; telefon – 187,60 zł ([...] 2008 r.); gaz za dwa miesiące – 92,15 zł; energia elektryczna – 67,61 zł ([...] 2008 r.); energia elektryczna w garażu - 8,54 zł ([...] 2008 r.); opłata za eksploatację garażu – 63,64 zł ([...] 2008 r.) – k. 24 - 25 i k. 27. Dodatkowo skarżący ponosi wydatki na lekarstwa, które 2007 r. wyniosły łącznie 3075,27 zł, co w przeliczeniu na poszczególne miesiące roku stanowi 256,27 zł. Wnioskodawca podkreślił również, iż w pierwszym półroczu bieżącego roku wydatki te uległy podwojeniu. Małż. K. udzielają pomocy finansowej córce (800 zł miesięcznie). W konsekwencji łączna kwota miesięcznych wydatków rodziny wynosi około 2180 zł (czynsz; telefon; gaz; energia elektryczna; energia elektryczna w garażu; opłata za eksploatację garażu, pomoc finansowa udzielona córce, zwiększone opłaty za lekarstwa). Majątek skarżącego stanowi: mieszkanie o powierzchni około [...] m², działka rekreacyjna o powierzchni [...] m², garaż o powierzchni [...] m² oraz samochód osobowy marki O. [...] z [...] r. Małż. K. są osobami schorowanymi (orzeczone [...] grupy inwalidzkie). Rozpatrując przedmiotowy wniosek w zakresie prawa pomocy wzięto pod uwagę, iż wyszczególnione wydatki miesięczne wnioskodawcy nie obejmują kosztów zakupu żywności i środków czystości. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało stwierdzić, iż posiadanie przez małż. K. stałych źródeł dochodu (emerytury) w łącznej wysokości wynosi 5534,95 zł brutto (4838,10 zł netto) oraz poczynione oszczędności w kwocie 30.000 zł pozwalają na uznanie, iż J. P. K. jest w stanie pokryć koszty postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej. Negatywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata stanowi fakt posiadania przez rodzinę J. P. K. stałych źródeł dochodów (emerytur) oraz zgromadzonych środków pieniężnych w wysokości 30.000 zł. Podkreślenia wymaga, iż wykazany dochód miesięczny wnioskodawcy i pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym L. K. wystarcza do pokrycia wykazanych wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem oraz pomocy finansowej udzielanej rodzinie córki - przy jednoczesnym braku zadłużenia wnioskodawcy w tym zakresie, jak również i poczynienia oszczędności. Zgromadzone środki pieniężne powinny być przynajmniej w części przeznaczone na pokrycie kosztów prowadzonego postępowania sądowoadministracyjnego, zwłaszcza, gdy ich wysokość wielokrotnie je przewyższa. Niewątpliwie koszty postępowania sądowoadministracyjnego nie mogą być stawiane na ostatnim miejscu pod względem kolejności ich zaspokajania, dlatego też część uzyskiwanych i zgromadzonych środków pieniężnych powinna być przeznaczona na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję szczególną, zarezerwowaną wyłącznie dla podmiotów znajdujących się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, uniemożliwiającej pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Wnioskodawca natomiast jak wykazano nie udowodnił zaistnienia takiej okoliczności. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji