II SA/Bk 545/16

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-02-14

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, wydane na wniosek osoby niebędącej stroną postępowania, podlega utrzymaniu w mocy?
Ratio decidendi
Postanowienie referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, wydane na wniosek osoby niebędącej stroną postępowania, podlega utrzymaniu w mocy. Prawo pomocy może być przyznane wyłącznie stronie postępowania, a wniosek złożony przez podmiot nieposiadający tego przymiotu nie może zostać pozytywnie rozpatrzony.
Stan faktyczny
Referendarz sądowy umorzył postępowanie wywołane wnioskiem R. K. o przyznanie prawa pomocy, wskazując, że wnioskodawca nie jest stroną postępowania. R. K. złożył sprzeciw od tego postanowienia. Sąd administracyjny rozpoznał sprzeciw, biorąc pod uwagę przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące przyznawania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2017 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 20 grudnia 2016 r. w przedmiocie umorzenia postępowania wywołanego wnioskiem R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi Stowarzyszenia zwykłego F. Z. w B., Stowarzyszenia zwykłego Z. B. w B., Stowarzyszenia F. Z. w B. w likwidacji oraz Fundacji T. U. Ś. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2016 r. znak [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia p o s t a n a w i a: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2016 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie wywołane wnioskiem R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata (k. 154). Referendarz sądowy wskazał, że R. K. nie jest stroną postępowania, zatem rozpoznanie jego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest zbędne, zaś postępowanie wpadkowe wywołane tym wnioskiem podlega umorzeniu na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Sprzeciw od tego postanowienia złożył w dniu 3 stycznia 2017 r. R. K. (k. 187). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postanowienie referendarza sądowego podlegało utrzymaniu w mocy. Sprawa niniejsza została zainicjowana skargą z sierpnia 2016 r., zatem mają do niej zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi regulujące zasady przyznawania prawa pomocy - w brzmieniu obowiązującym od dnia 14 sierpnia 2015 r. (art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658 ze zm.). Zgodnie z art. 260 § 1 p.p.s.a. (w nowym brzmieniu) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawie niniejszej referendarz sądowy ustalił prawidłowo, że Wnioskodawca nie był i nie jest samodzielnym uczestnikiem niniejszego postępowania. Natomiast wniosek o prawo pomocy złożył w imieniu własnym. Zgodnie z art. 243 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z przepisu tego wynika, że o prawo pomocy wnioskować może wyłącznie strona postępowania, a nie może tego skutecznie uczynić podmiot, który tego przymiotu nie posiada (vide np. postanowienie z dnia 14 sierpnia 2014 r., II SA/Bk 655/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z przypadkiem braku przymiotu strony u osoby wnioskującej o przyznanie prawa pomocy mamy do czynienia w sprawie niniejszej. R. K. złożył bowiem wniosek (wnioski) o przyznanie prawa pomocy (k. 22, 39, 43-46, 72, 79, 122, 129) w imieniu własnym, nie będąc stroną postępowania ani jej samodzielnym uczestnikiem. W takiej sytuacji nie mogły one zostać pozytywnie rozpatrzone, gdyż nie pochodzą od strony. Stąd też prawidłowo referendarz sądowy orzekł o umorzeniu postępowaniu wywołanego tymi wnioskami. Postanowienie to podlegało utrzymaniu w mocy, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło