II SA/Bk 552/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2008 r. sprawy ze skargi A. I. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku oddala skargę Zaskarżoną decyzją, wydaną dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 48 ust. 1 w związku z art. 49 ust. 3, a także art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 z późń. zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. I. od decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. w sprawie nakazania A. I. (w związku z nieuiszczeniem opłaty legalizacyjnej) rozbiórki murowanego budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 8,07 x 5,25 m., zlokalizowanego na działce o nr geodezyjnym [...] przy ulicy K. [...] w B. w miejscu wcześniej istniejącego drewnianego budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 7,70 x 5,10 m, a także uporządkowania terenu po wykonaniu nakazanej rozbiórki i niezwłocznego powiadomienia organu I instancji o wykonaniu rozbiórki, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Decyzja została wydana na podstawie następującego stanu faktycznego. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r., wydaną na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. – Prawo budowlane oraz art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. nakazał państwu M. i A. I., w terminie do dnia 31 grudnia 2001 r. wykonanie określonych czynności celem doprowadzenia do zgodności z przepisami wybudowanego samowolnie drewnianego budynku gospodarczego, zlokalizowanego na nieruchomości przy ulicy K. [...] w B. Decyzja ta stała się ostateczna, gdyż strony postępowania administracyjnego nie skorzystały z możliwości odwołania się od decyzji. W decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. stwierdził wygaśnięcie w/w decyzji ostatecznej. Organ I instancji wskazał, iż inwestor nie wywiązał się z wykonania nałożonych obowiązków, a w ramach posiadanej decyzji dokonał wyburzenia drewnianego budynku, wykonując w miejscu jego dotychczasowej lokalizacji nowy obiekt o zmienionych parametrach technicznych, zmienionej konstrukcji z drewnianej na murowaną oraz nowej konstrukcji dachowej. Powołana decyzja stała się ostateczna, gdyż strony nie złożyły od niej odwołania. Postępowanie administracyjne zmierzające do uregulowania stanu prawnego nowozrealizowanego budynku murowanego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. zainicjował postanowieniem z dnia [...] października 2004 r., w którym – na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego z dnia 07 lipca 1994 r. wstrzymał roboty budowlane związane z przedmiotowym budynkiem i zobowiązał inwestora do przedłożenia określonych dokumentów, co strona wykonała. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...] zobowiązał A. I. do wniesienia opłaty legalizacyjnej w wysokości 15.000,00 zł za wybudowany samowolnie budynek murowany na działce przy ulicy K. [...]. Działający w trybie odwoławczym P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem ostatecznym z dnia [...] lipca 2005 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Wyrokiem z dnia [...] lutego 2006 r. sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. oddalił skargę A. I. na w/w ostatecznie postanowienie. W związku z nieuiszczeniem opłaty legalizacyjnej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] nakazał A. I. rozbiórkę murowanego budynku gospodarczego o wymiarach w rzucie poziomym 8,07 x 5.25 m, zlokalizowanego na działce o nr geod. [...] przy ulicy K. [...] w B. Pomiędzy datą wydania decyzji organu I instancji nakazującej rozbiórkę budynku murowanego ([...] sierpnia 2005 r.), a decyzją ostateczną organu II instancji z dnia [...] czerwca 2008 r. upłynęło prawie 3 lata, w czasie których skarżący podejmował starania o podważeniu wcześniejszych decyzji ostatecznych w trybie nadzwyczajnym. Skarżący domagał się m.in. stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r.; zarówno P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (ostateczna decyzja z dnia [...] listopada 2005 r.) odmówili stwierdzenia nieważności tej decyzji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia [...] czerwca 2006 r. sygn. akt [...] oddalił skargę A. I. Również Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem prawomocnym z dnia [...] stycznia 2008 r. sygn. akt [...] oddalił skargę kasacyjną strony. Skarżący składał również wniosek o uchylenie decyzji z dnia [...] sierpnia 2004 r. w trybie art. 154 kodeksu postępowania administracyjnego. W dniu [...] marca 2008 r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wydał decyzję nr [...], którą odmówił w trybie art. 154 kodeksu postępowania administracyjnego – uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B., w której organ I instancji stwierdził wygaśnięcie własnej decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. nakazującej M. i A. I., w terminie do dnia 31 grudnia 2001 r., wykonanie czynności celem doprowadzenia do zgodności z przepisami wybudowanego samowolnie drewnianego budynku gospodarczego. Decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2008 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] marca 2008 r. Otworzyło to P. Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. drogę do zajęcia się rozpatrzeniem odwołania A. I. od decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. w sprawie nakazania rozbiórki murowanego budynku gospodarczego w wymiarach w rzucie poziomym 8,07 x 5,25 m zlokalizowanego na działce o nr geod. [...] przy ulicy K. [...] w B. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę podkreślając, iż Inspektor Powiatowy prawidłowo zastosował przepisy procedury legalizacyjnej. Skarżący A. I. uzyskał możliwość legalizacji dokonanej samowoli budowlanej, stosownie do regulacji zawartej w art. 48 i n. Prawa budowlanego z 1994 r., jednakże z niej nie skorzystał w całości. Jednym z elementów procedury legalizacyjnej jest obowiązek poniesienia przez inwestora samowoli budowlanej kosztów legalizacji, w tym opłaty legalizacyjnej. Niewykonanie tego obowiązku w określonym terminie, powoduje wydanie nakazu rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego lub jego części, co wynika wprost z brzmienia przepisu art. 49 ust. 3 zd. 2 Prawa budowlanego. A. I. nie uiścił opłaty legalizacyjnej nałożonej w niniejszej sprawie ostatecznym i prawomocnym postanowieniem organów nadzoru budowlanego. W zaistniałym stanie faktycznym i prawnym organy nadzoru budowlanego są zobligowane do nakazania rozbiórki. Organ podkreślił również, że kwestie opłaty legalizacyjnej zostały rozstrzygnięte na poprzednich etapach postępowań. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. I. wniósł o uchylenie w/w decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Budowlanego w B. W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi (9 stron maszynopisu) skarżący nie formułuje zarzutów pod adresem skarżonej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku. Przedstawił natomiast przebieg całej sprawy koncentrując się w swych rozważaniach na wykazaniu, iż wznosząc obiekt murowany nie popełnił samowoli budowlanej. Przeciwnie, musi ponosić konsekwencje ewentualnie błędnej, niewykonanej, wewnętrznie sprzecznej, wręcz absurdalnej decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. (strona 7 skargi). W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż przedmiotem rozpoznania i rozstrzygnięcia Sądu w niniejszej sprawie jest ocena legalności decyzji zaskarżonej tzn. decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Wbrew stanowisku i wnioskom skarżącego Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest kompetentny do orzekania w kwestiach już rozstrzygniętych prawomocnymi orzeczeniami sądowymi. Zgodnie bowiem z przepisem art. 170 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który jest wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Na tej podstawie skład orzekający w niniejszej sprawie związany jest prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2008 r. sygn. akt [...] odmawiającym stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. z dnia [...] sierpnia 2004 r. stwierdzającej wygaśnięcie decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. Nie można zatem podważać prawomocnej oceny, iż działania skarżącego (budowa budynku murowanego) miała charakter samowoli budowlanej. Prawidłowość wyliczenia opłaty legalizacyjnej została również potwierdzona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia [...] lutego 2006 r. sygn. akt [...]. Jeżeli zatem skarżący opłaty nie uiścił, to naraził się na konsekwencje w postaci obowiązku rozebrania budynku samowolnie wzniesionego. Stwierdzić bowiem należy, iż nakazanie rozbiórki obiektu samowolnie wzniesionego ma charakter obligatoryjny; przepis art. 49 ust. 3 zd. 2 Prawa budowlanego nie pozostawia organom nadzoru budowlanego możliwości działania w ramach swobodnego uznania. Odnosząc się do zarzutu skargi, iż początek zaistniałej sytuacji wywołała "ewidentnie błędna, niewykonalna, wewnętrznie sprzeczna, wręcz absurdalna decyzja z dnia 2001-08-[...]" (str. 7 skargi), stwierdzić należy, iż skarżący mógł zwrócić się o wykładnię tej decyzji, zaskarżyć w drodze odwołania, czy wystąpić o stwierdzenie jej nieważności z powodu niewykonalności. Nie mógł wszakże – w ramach wykonania decyzji – dopuścić się ewidentnej samowoli budowlanej. Wniosków skarżącego o zawieszenie postępowania przed sądem, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Sąd nie uwzględnił, albowiem ich celem było przedłużenie toczącego się postępowania. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami).-