II SA/Bk 552/08
PostanowienieWSA w Białymstoku2009-02-03
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które zostały już uiszczone, podlega umorzeniu?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które zostały już uiszczone, jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie pozostałych kosztów, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść ich bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.Stan faktyczny
A. I. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę budynku. Wnioskodawca wykazał swoje dochody i wydatki, wskazując na trudną sytuację materialną. Wniosek dotyczył zwolnienia od opłat, które jednak zostały już uiszczone przez skarżącego przed złożeniem wniosku. Sąd rozpoznał wniosek w zakresie pozostałych kosztów.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie wywołane wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem. 2. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. I. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. I. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku p o s t a n a w i a 1. umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.
A. I. w dniu 4 grudnia 2008 roku wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 85) podając, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką. Dochód rodziny stanowi emerytura otrzymywania przez skarżącego w wysokości 2.334,83 zł i wynagrodzenie za pracę uzyskiwane przez córkę w wysokości 1.126,00 zł (k. 87). Wnioskodawca poza nieruchomością, na której znajduje się dom o powierzchni 86 m2 i dwa budynki gospodarcze oraz samochodem marki F. P., rok produkcji [...] (wygranym
w loterii) nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności czy też innych przedmiotów wartościowych (k. 85-87).
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 stycznia 2009 roku (k. 95) wnioskodawca wskazał, iż do miesięczne wydatków jego rodziny należy zaliczyć: wyżywienie – 800 zł, opiekę medyczną – 90 zł, opłacenie opiekunki – 450 zł, lekarstwa – 150 zł, środki czystości i higieny – 100 zł, wodę – 25 zł, energię elektryczną – 128 zł, telefon – 103,48 zł, wywóz śmieci – 48,69 zł, wywóz nieczystości – 17 zł, podatek od nieruchomości – 23,42 zł, ubezpieczenie budynków i mienia w PZU – 49,83 zł, ubezpieczenie wnioskodawcy i córki – 103,23 zł, ubezpieczenie pojazdu w PZU – 38 zł, koszt naprawy samochodu w 2008 roku przeliczony na 1 miesiąc – 60 zł.
Ponadto wnioskodawca dodał, iż samochód F. P. służy równocześnie, jako środek transportu (narzędzie pracy córki), jak i środek transportu dla skarżącego na wyjazdy do lekarzy i na zabiegi rehabilitacyjne z uwagi na schorzenia nóg (dna moczanowa) oraz bardzo słabą spirometrię płuc i pogarszający się wzrok (k. 97).
Na tej podstawie skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć pozostałych
w sprawie kosztów sądowych. Do wniosku A. I. dołączył kopie dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego dochodu i ponoszonych wydatków (k. 99-116).
Na wstępnie należy podnieść, iż w dniu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący jednocześnie uiścił należną w sprawie opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem (k. 82).
Mając zatem na uwadze fakt, że skarżący uiścił w niniejszej sprawie opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem postępowanie dotyczące rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie należało uznać za bezprzedmiotowe i na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) podlegało ono umorzeniu, o czym orzeczono w sentencji. Nie moża bowiem rozstrzygać o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które zostały uiszczone.
Rozpoznaniu podlega natomiast wniosek o przyznanie prawa pomocy
w zakresie zwolnienia od pozostałych kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania.
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna A. I. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowo - administracyjnego.
Należy bowiem stwierdzić, iż w złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym jedynie z córką. W tych okolicznościach należy uznać, iż jedynym źródłem utrzymana rodziny skarżącego są emerytura uzyskiwana przez wnioskodawcę oraz wynagrodzenie za pracę córki,
w sumie w wysokości 3.460,83 zł (k. 87, 99-101). Wnioskodawca poza nieruchomością, na której posadowiony jest dom i dwa budynki gospodarcze oraz samochodem córki, nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Ponadto jest osobą schorowaną, a w związku
z tym ponosi dodatkowo koszty leczenia.
Powyższe okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu dwuosobowej rodziny skarżącego, który kształtuje się na poziomie 3.460,83 zł, a także zestawienie stałych wydatków skarżącego, który wynoszą około 2.599,15 zł miesięcznie plus eksploatacja samochodu oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż A. I. nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, które mogą powstać na obecnym etapie postępowania. Podkreślenia wymaga również to, iż skarżący w sprawie niniejszej uiścił wcześniej również wpis sądowy w sprawie w wysokości 500 zł.
Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło