II SA/Bk 555/09

WyrokWSA w Białymstoku2009-12-14

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Grażyna Gryglaszewska, Mirosław Wincenciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma podstawy prawne do nakazania rozbiórki słupa energetycznego, który jest w nieodpowiednim stanie technicznym, ale został legalnie wybudowany i stanowi element istniejącej linii energetycznej?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego mają obowiązek ingerować, gdy obiekt budowlany może zagrażać życiu, zdrowiu, bezpieczeństwu mienia lub środowiska, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. W sytuacji, gdy słup energetyczny został legalnie wybudowany, a jego stan techniczny stwarza zagrożenie, właściwym działaniem jest nakazanie jego naprawy lub wzmocnienia, a nie rozbiórki. Roszczenia dotyczące usunięcia słupa, który jest nieczynny lub niepotrzebny, powinny być dochodzone na drodze postępowania cywilnego.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się rozbiórki słupa energetycznego znajdującego się na ich działce, wskazując na codzienne utrudnienia, jego zły stan techniczny i potencjalne zagrożenie. Organy nadzoru budowlanego, po wcześniejszym uchyleniu przez WSA decyzji odmawiającej nakazania rozbiórki, nakazały właścicielowi linii energetycznej usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego słupa poprzez jego wymianę lub wzmocnienie. Skarżący wnieśli skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 03 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi E.N. i F.N. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] w przedmiocie usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego słupa energetycznego 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokatowi J.C. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 343,80 (trzysta czterdzieści trzy złote osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżących wykonane na zasadzie prawa pomocy.- P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wskutek odwołania F. N. decyzją z dnia [...].07.2009 r. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. P. z dnia [...].06.2009 r. nakazująca PGE Dystrybucja sp. z o.o. usunięcie nieodpowiedniego stanu technicznego słupa energetycznego nr 14 linii linii NN na działce o nr geodezyjnym [...] we wsi B., powodującego stan zagrożenia życia i zdrowia ludzi oraz mienia poprzez jego wymianę lub wykonanie wzmocnienia zapewniającego odpowiednią sztywność uszkodzonej żerdzi żelbetowej. Decyzja została podjęta na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.). Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco: Na działce o nr[...]we wsi B. P. E. i F. N. znajduje się słup energetyczny nr 14 będący elementem linii energetycznej NN. Właściciele działki wystąpili o zdemontowanie słupa wnioskiem z dnia 2.06.2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. P. ustalił, że słup ten stanowi ciąg linii energetycznej NN, wybudowanej w ramach powszechnej elektryfikacji wsi na podstawie decyzji z dnia [...].08.1969 r. o lokalizacji szczegółowej nr [...] wydanej przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w B. P. Protokół odbioru technicznego tej linii z dnia [...].12.1971r. nie zawierał uwag, by wykonywane roboty nie były zgodne z dokumentacją techniczną bądź przepisami. Decyzją z dnia [...].07.2008 r. PINB w B. P. odmówił nakazania rozbiórki spornego słupa, zaś WINB w B. utrzymał tę decyzję w mocy decyzją z dnia [...].09.2008 r. Obydwie decyzje uchylił WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia 27.01.2009 r. w sprawie o sygnaturze IISA/Bk 746/08. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd zalecił organom budowlanym rozpatrzenie sprawy pod kątem zaniedbań w utrzymaniu należytego stanu technicznego słupa. Natomiast za przesądzoną (wcześniej w innej sprawie o sygn. SA/Bk 1619/03) uznał kwestię legalności wzniesienia linii energetycznej na działce nr [...] we wsi B. Ponownie rozpoznając sprawę po przeprowadzeniu oględzin na okoliczność stanu technicznego słupa nr 14 organ I instancji wydał decyzję z dnia [...].06.2009r. nakazującą właścicielowi linii usunięcie stanu zagrożenia istniejącego słupa. Stwierdzono bowiem podczas oględzin, że w słupie na wysokości 0,6 m – 1,6 m od poziomu gruntu występują ubytki betonu i widoczne jest zbrojenie słupa, a to może stwarzać zagrożenie dla otoczenia. Organ II instancji podzielił stanowisko Powiatowego Inspektora, utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Odpowiadając na zarzuty odwołania organ wyjaśnił, że nie istnieją podstawy do nakazania usunięcia spornego słupa z działki P. N., zaś mogą oni dochodzić swoich roszczeń na drodze postępowania cywilnego. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku P. F. i E. N. podnieśli zarzuty, podobnie jak w odwołaniu, opisując utrudnienia codzienne, związane z istniejącym słupem nr 14 na ich działce. Zdaniem skarżących słup ten powinien być rozebrany, ponieważ: znajduje się na środku siedliska, utrudnia wyjazd maszynami rolniczymi na drogę publiczną oraz swobodne poruszanie się po działce nr [...], jest stary i bezużyteczny, stanowi zagrożenie dla dzieci. Skarżący twierdzą, iż słup nr [...] jest nieczynny, gdyż zostało wykonane nowe przyłącze energetyczne podziemne i powinien być zdemontowany. Uważając, że organy budowlane i zakład energetyczny swoim postępowaniem lekceważą problem skarżących, wnieśli o uchylenie decyzji. W odpowiedzi na skargę WINB w B. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Treść skargi oraz pisma procesowego z 18.11.2009 r. nie pozostawia wątpliwości, że jedyną decyzją satysfakcjonującą skarżących byłaby decyzja nakazująca rozbiórkę słupa nr 14 znajdującego się na ich działce. W aspekcie rozbiórki było prowadzone postępowanie – także sądowe, zakończone wyrokiem w sprawie o sygn. IISA/Bk 7746/08. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd stwierdził, że linia energetyczna, do której należy sporny słup, została pobudowana zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej nr [...] i zgodnie z protokołem odbioru robót. Sąd zalecił organom zbadanie ewentualnych odstępstw od pozwolenia na budowę oraz zagrożeń wynikających ze stanu technicznego słupa. Z mocy art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi organy budowlane były związane wyrokiem zapadłym w sprawie IISA/Bk 746/08. Należy stwierdzić, że ponownie rozpoznając sprawę organy wykonały zalecenia Sądu wynikające z uzasadnienia w/w wyroku. Nie ulega wątpliwości, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo z zachowaniem przepisów art. 7, 77 i 80 kpa. Organy budowlane nie dopatrzyły się odstępstw od pozwolenia na budowę linii energetycznej w zakres której wchodzi słup nr 14. w sytuacji, gdy inwestor wykonał roboty budowlane zgodnie z wymogami decyzji nr [...] w sposób nie odbiegający od dokumentacji technicznej, co potwierdzono protokołem odbioru z dnia [...].12.1971r. (na tę okoliczność Sąd dopuścił dowód z akt o sygn. SA/Bk 1619/09 gdzie znajdują się stosowne kserokopie dokumentów), to brak było podstaw do uwzględnienia żądania skarżących nakazania rozbiórki spornego słupa. Natomiast została wydana słuszna decyzja w oparciu o treść art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. – Prawo budowlane, który nakłada na właściwy organ obowiązek ingerencji poprzez nakazanie usunięcia nieprawidłowości, jeżeli obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. W sprawie niniejszej nie była sporna okoliczność, że słup nr 14 był w nieodpowiednim stanie technicznym. Wynikało to z treści protokołu oględzin, jak też z przyznania przedstawiciela właściciela sieci energetycznej. PGE Dystrybucja B. Sp. z o.o. – Zakład Sieci B. P. wyraził gotowość niezwłocznego wykonania decyzji organu I instancji, lecz skarżący nie udostępnili wejścia pracownikom zakładu na swoją działkę. Sąd nie kwestionuje okoliczności opisanych w skardze, a dotyczących istniejących codziennych utrudnień skarżących spowodowanych niefortunnym posadowieniem słupa nr 14 na ich siedlisku. Jednak wyjaśnić skarżącym należy, że organy państwowe mogą podejmować działania tylko na podstawie konkretnych przepisów prawnych, a nie na podstawie własnej oceny np. braku celowości czy bezużyteczności istniejącego słupa. Sąd administracyjny kontroluje decyzje pod względem ich zgodności z prawem, a decyzja zaskarżona prawa nie narusza. Jeżeli, jak twierdzą skarżący, sporny słup jest wyłączony z czynnego przepływu energii, gdyż została położona nowa linia energetyczna, to skarżący mogą dochodzić swoich roszczeń na drodze postępowania cywilnego wobec właściciela sieci. Wobec niezasadności zarzutów, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). O wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, przyznanych ustanowionemu z urzędu adwokatowi, Sąd orzekł na podstawie przepisu 250 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz przepisów § 2 ust. 3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Obejmują one opłatę za czynności adwokata w kwocie 240 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług oraz poniesione opłaty skarbowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło