II SA/Bk 556/06
WyrokWSA w Białymstoku2006-11-09
Skład orzekający: Danuta Tryniszewska-Bytys, Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania zasiłku celowego na zakup żywności z programu "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania" oraz przyznającą częściową pomoc w formie zasiłku celowego i okresowego, biorąc pod uwagę zarzuty strony dotyczące naruszenia przepisów ustawy o pomocy społecznej, dyskryminacji i niehumanitarnego traktowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Zasiłek celowy jest świadczeniem fakultatywnym, a jego przyznanie i wysokość zależą od uznania administracyjnego organu, przy uwzględnieniu jego możliwości finansowych oraz potrzeb wnioskodawcy. Odmowa przyznania zasiłku na żywność z programu "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania" była uzasadniona, gdyż program ten jest skierowany do określonych grup potrzebujących, do których skarżący nie należał. Zarzuty dotyczące dyskryminacji i naruszenia przepisów proceduralnych nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym.Stan faktyczny
Skarżący J. M. złożył wniosek o przyznanie pomocy społecznej, w tym zasiłku celowego na żywność z programu "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania", na środki czystości, energię elektryczną, leki, odzież i obuwie, a także zasiłku okresowego. Organ I instancji przyznał częściową pomoc, ale odmówił przyznania zasiłku na żywność z programu "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania". Skarżący odwołał się, zarzucając rażące naruszenie przepisów ustawy o pomocy społecznej, dyskryminację i niehumanitarne traktowanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje zarzuty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis, asesor WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 09 listopada 2006 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie pomocy społecznej - oddala skargę.-
U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.
Decyzją Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z.
z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] przyznano J. M. pomoc w formie zasiłku celowego na częściowe pokrycie wydatków na żywność, środki czystości, energię elektryczną, leki, odzież i obuwie wiosenno-letnie w wysokości 100 zł oraz pomoc w formie zasiłku okresowego od maja do sierpnia 2006r. w wysokości 112,50 zł. W tej samej decyzji Dyrektor MOPS w Z. odmówił natomiast przyznania zasiłku celowego na zakup żywności z programu "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania".
Nie godząc się z tą decyzją J. M. odwołał się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wnosząc o jej uchylenie, jako wydanej z rażącym naruszeniem przepisów art. 106 ust. 3, art. 38 i art. 39 ustawy o pomocy społecznej.
Skarżący podniósł, iż kwestionowana decyzja jest samowolą administracyjną
i dowolnością organu, rażąco narusza ustawę o pomocy społecznej oraz dopuszcza się dyskryminacji i niehumanitarnego traktowania jego osoby, a także narusza słuszny interes strony. Wysokość przyznanego zasiłku celowego – 100 zł, jak
i zasiłku okresowego – 112,50 zł nie zaspokaja podstawowych (niezbędnych) potrzeb życiowych, umożliwiających bytowanie w warunkach odpowiadających godności człowieka. W szczególności kwota zasiłku celowego uniemożliwia realizację podstawowych potrzeb, takich jak zakup niezbędnej odzieży, żywności, opłacenie energii elektrycznej. W jego odczuciu obligatoryjnym obowiązkiem organu pomocy społecznej jest zapewnienie niezbędnej odzieży osobie jej pozbawionej, a zatem przyznanie tylko częściowej pomocy jest rażąco sprzeczne z ustawą o pomocy społecznej.
Nadto kwestionowana decyzja nie zawiera rzetelnego rozpatrzenia złożonych wniosków zgodnie z art. 107 kpa, gdyż nie rozstrzyga w całości o żądaniu dotyczącym udzielenia pomocy z programu "Posiłek dla potrzebujących, czy też
z programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", tj. zasiłku celowego na zakup żywności. Skarżący podkreślił, iż przepisy kpa jak i ustawy o pomocy społecznej nakładają obowiązek pełnego faktycznego i prawnego wyjaśnienia rozstrzygnięcia decyzji.
Końcowo skarżący wskazał również na nie zapewnienie mu czynnego udziału w postępowaniu oraz nie podanie kryteriów, którymi kierował się organ
w przyznawaniu zasiłków, a także sposobów rozdysponowania posiadanych środków. Nadto podniósł, iż wypłata zasiłku powinna następować w miesiącu złożenia wniosku, w przeciwnym razie przyznana pomoc staje się bezcelowa.
W dniu [...] lipca 2006r. organ I instancji przesłał do organu odwoławczego pismo informacyjne, iż J. M. w okresie od [...] czerwca 2006r. do
[...] czerwca 2006r. wykonywał czynności księgowego w [...] na podstawie zawartej umowy zlecenia. Dyrektor MOPS w Z. podniósł, iż odwołujący figurował w Powiatowym Urzędzie Pracy w Z. od [...] lipca 2003r. do
[...] czerwca 2006r. jako osoba bezrobotna, natomiast z dniem [...] czerwca 2006r. został wyłączony z ewidencji z powodu podjęcia pracy. Ponowne zarejestrowanie w/w nastąpiło w dniu [...] czerwca 2006r. i nadal pozostaje on w ewidencji PUP. Ponadto wskazano, iż J. M. w dniu [...] czerwca 2006r. otrzymał z PUP dodatek szkoleniowy z tytułu udziału w szkoleniu "Księgowy-bilansista" za miesiąc maj w wysokości 59,20 zł.
Do powyższego pisma dołączono poświadczone kopie: decyzji Starosty Powiatu Z. z dnia [...] maja 2006r. (nr [...]); zaświadczenia z Powiatowego Urzędu Pracy w Z. z dnia [...] czerwca 2006r.; oświadczenia J. M. z dnia [...] czerwca 2006r.; umowy zlecenia nr [...] z dnia [...] czerwca 2006r.; pisma Powiatowego Urzędu Pracy w Z. z dnia [...] czerwca 2006r. (nr [...]).
W piśmie zaś z dnia [...] lipca 2006r. J. M. wniósł
o przeprowadzenie w przedmiotowej sprawie postępowania administracyjnego oraz zarzucił organowi I instancji fałszowanie i manipulację aktami sprawy, nie zapoznanie go z pełnym materiałem sprawy, nieudzielanie informacji, w jakim celu dołączono do akt dodatkowe dokumenty.
W wyniku rozpatrzenia powyższego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie podzieliło zarzutów w nim podniesionych i decyzją z dnia [...] lipca 2006r. nr [...] orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu podjętej decyzji stwierdzono, iż zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004r. Nr 64, poz. 593 ze zm.) prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 461 zł. W myśl zaś art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004r.
o pomocy społecznej za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, (...). Stąd, aby osoba samotnie gospodarująca mogła nabyć prawo do świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej, jej dochód nie może przekroczyć powyższej kwoty a ponadto musi wystąpić, co najmniej jeden z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 ustawy
o pomocy społecznej (np. bezdomność, bezrobocie czy też niepełnosprawność) lub inna okoliczność uzasadniająca udzielenie pomocy społecznej. Następnie powołując się na treść art. 38 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, art. 39 ust. 1 i 2 oraz art. 3 ust. 1, 3, i 4 ustawy wyjaśniono stan prawny mający zastosowanie w niniejszej sprawie.
Po przeanalizowaniu akt sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w Ł. uznało, że zaskarżona decyzja została wydana w sposób prawidłowy i jest zgodna z obowiązującymi przepisami w tym zakresie. Zarzuty zaś skarżącego kierowane pod adresem skarżonej decyzji uznano za całkowicie nieuzasadnione.
Przede wszystkim podkreślono, iż ustalone w ustawie o pomocy społecznej kryterium dochodowe nie może być rozumiane jako minimalna kwota niezbędna na zaspokojenie potrzeb bytowych człowieka, gdyż ustawa w art. 8 ust. 1 określa kwoty dochodu uprawniające do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej a nie kwoty niezbędne do zaspokojenia potrzeb bytowych człowieka.
Kolegium nie zgodziło się również z zarzutem, iż zaskarżona decyzja nie rozstrzyga w całości złożonego wniosku oraz jest samowolą administracyjną, a także twierdzeniem, iż organ przyznał zasiłek na zakup żywności na postawie
art. 39 ustawy o pomocy społecznej, a odmówił go z programu rządowego. Podkreślono, iż cele na które może być przyznany zasiłek celowy zostały określone w art. 39 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej. Skarżący natomiast we wniosku z dnia [...] maja 2006r. o przyznanie mu zasiłku celowego i okresowego nie podał na pokrycie, jakich kosztów ma być przyznane świadczenie celowe, w trakcie zaś wywiadu środowiskowego sprecyzował, iż "oczekuje zasiłku celowego na zakup żywności z programu "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania", środki czystości, energię elektryczną, odzież
i obuwie wiosenno – letnie oraz zasiłku okresowego (...) i zasiłku celowego na zakup leków". W tym stanie rzeczy zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja zgodna jest z wyżej powołanym przepisem, gdyż zasiłek celowy przyznany został na cele tam wymienione, a ponadto zgodnie z wnioskiem skarżącego.
W ocenie organu odwoławczego zasadnie odmówiono przyznania stronie pomocy przewidzianej w ustawie z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu wieloletniego programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 267. poz. 2259). Pomoc przewidziana w tej ustawie jest bowiem adresowana głównie do dzieci i młodzieży a także osób i rodzin, które z powodu różnych zdarzeń losowych, wieku, choroby lub niepełnosprawności nie są w stanie same zapewnić sobie przygotowania posiłku. Skarżący nie należy do takich osób, co więcej jako współwłaściciel gospodarstwa rolnego ma możliwości pozyskania z tego gospodarstwa niezbędnych produktów do przygotowania posiłku, posiada też sprzęt gospodarstwa domowego.
Zarzuty niehumanitarnego i nierównego traktowania osoby skarżącego oraz dyskryminacji jego osoby nie zostały poparte żadnymi dowodami, stąd uznane zostały za całkowicie nieuzasadnione.
Końcowo wyjaśniono, iż kopie dokumentów nadesłanych przez organ
I instancji wraz z pismem z dnia [...] lipca 2006r. prawidłowo zostały dołączone do akt niniejszej sprawy i nie jest to fałszowanie czy też manipulacja aktami sprawy. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ odwoławczy jako organ o charakterze reformacyjnym, zobowiązany jest uwzględnić zmiany stanu faktycznego i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji (vide: NSA w wyroku z dnia 23.04.2001r., IV S A 396/99. LEX nr 54143). W konkretnej sprawie po wydaniu kwestionowanej decyzji nastąpiła zmiana stanu faktycznego dotycząca sytuacji majątkowej strony. Nadesłane dokumenty nie mają jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia w postępowaniu odwoławczym, gdyż z brzmienia art. 139 kpa wynika zakaz orzekania na niekorzyść strony odwołującej się z wyjątkiem sytuacji, gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.
Organ odwoławczy podkreślił, iż rozpatrzenie wniesionego odwołania nie wymaga przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, gdyż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 89 § 1 i 2 kpa obligujących organ do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej.
Nie godząc się z powyższym stanowiskiem J. M. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc o uchylenie przedmiotowej decyzji. Na poparcie skargi przytoczono te same argumenty,
co w odwołaniu od decyzji I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 3 ustawy z dn. 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w sprawie.
Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji zostało naruszone prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego obowiązujące w chwili jej wydawania.
Przede wszystkim wskazać należy, że zasady udzielania świadczeń
z publicznych środków pomocy społecznej regulują przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) – zwanej dalej ustawą, zaś tryb rozpatrywania tych spraw - Kodeks postępowania administracyjnego
z pewnymi modyfikacjami wynikającymi z przepisów ustawy o pomocy społecznej.
W myśl art. 2 ust. 1 ustawy, celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Według zaś art. 3 - pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej.
Zgodnie z treścią art. 39 ust. 1 ustawy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zauważyć jednak należy, iż powołany przepis stwarza jedynie możliwość przyznania zasiłku celowego, a zatem jest to świadczenie fakultatywne, uzależnione wyłącznie od uznania administracyjnego. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w ugruntowanej już linii orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym np. w wyroku NSA z dn. 5.03.1998r. sygn. akt
I SA 984/97, Lex nr 45812, w którym podkreślono, iż decyzja o przyznaniu zasiłku celowego wydawana jest w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, iż organ nie jest obowiązany, lecz może przyznać to świadczenie. Rozstrzygnięcie w sprawie zasiłku celowego ma charakter uznaniowy zarówno w zakresie przyznania świadczenia, jak też w części odnoszącej się do jego wysokości. Wyznacznikami ustalenia tej wysokości są – z jednej strony – rozmiar potrzeb wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony – możliwości finansowe organów pomocy społecznej (vide: NSA w Gdańsku z dn. 28.02.1996r. sygn. akt
SA/Gd 1472/0, Lex nr 44079). Także wynikający z treści art. 7 kpa obowiązek załatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem obywatela nie powinien być odczytywany jako bezwzględny nakaz, skoro należy badać czy nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków.
W tym stanie prawnym wywieść należy, iż uznanie administracyjne ponad wszelką wątpliwość nie pozwala organowi na dowolność w załatwianiu sprawy, ale i nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 26 września 2000 roku, sygn. akt I SA 945/00, opubl. LEX
nr 79608). Dodać przy tym należy, że przyznanie zasiłku celowego nie jest obligatoryjne nawet wówczas, gdy zostaną spełnione wszystkie przesłanki warunkujące udzielenie tej pomocy.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż mając na uwadze interes wszystkich osób ubiegających się o pomoc, nie tylko skarżącego oraz ograniczone (w stosunku do potrzeb) możliwości finansowe, MOPS w Z. przyznał skarżącemu zasiłek celowy w wysokości i zakresie odpowiadającym granicom uznania administracyjnego. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia w sposób wyczerpujący i przekonujący organ uzasadnił swoje stanowisko, łącznie z podaniem rozdziału kwot, jakimi dysponuje na tego rodzaju pomoc. Powołując się na pismo Burmistrza Miasta Z. z dn. [...]01.2006r. nr [...] wskazano, iż łączna kwota wydatków budżetowych miasta na rok 2006 przeznaczonych do rozdysponowania na zasiłki celowe wynosiła 280.000 zł, zaś środki finansowe przeznaczone na świadczenia z zakresu pomocy społecznej były grupowane zgodnie z harmonogramem rozdziału na poszczególne miesiące. W maju 2006r. MOPS w Z. miał do rozdysponowania kwotę 20.000 zł, która pozwoliła tylko na częściowe zaspokojenie potrzeb zgłaszanych przez podopiecznych ośrodka. W miesiącu tym wpłynęło 297 wniosków, które zostały rozpatrzone według kolejności zgłoszeń, z preferencją rodzin z dziećmi, które nie mają dochodów lub są one bardzo niskie, a następnie pozostałe rodziny. Z terminem płatności na maj rozpoznano jedynie 135 wniosków spośród złożonych w tym miesiącu, pozostałe zaś rozpoznano z terminem płatności na czerwiec.
Nie budzi zatem wątpliwości stanowisko Kolegium, że udzielenie skarżącemu zasiłku celowego w większym rozmiarze nie było możliwe z uwagi na ograniczone środki pozostające do dyspozycji MOPS w Z., przeznaczane także na pomoc społeczną innym osobom. Przytoczone zaś dane liczbowe nie potwierdzają okoliczności dyskryminowania skarżącego.
Jednocześnie zauważyć należy, iż z ustawowych zasad świadczeń pomocy społecznej wynika, że osoba występująca o przyznanie pomocy społecznej powinna także pokrywać wydatki związane z utrzymaniem z własnych dostępnych jej środków. Z woli art. 4 ustawy osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej, w tym do poszukiwania źródeł dochodu. Z akt sprawy wynika, iż skarżący jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego, którego dochód od lat jest symboliczny
i nie zmienia tej sytuacji licząc na pełne pokrywanie jego potrzeb przez MOPS. Podkreśleniu wymaga, iż J. M. jest osobą w pełni sił fizycznych, nie ma więc żadnych przeszkód, by przynajmniej część środków żywnościowych wypracował z gospodarstwa rolnego.
W niniejszej sprawie nie może być również mowy o naruszeniu w zaskarżonej decyzji art. 38 ust. 3 oraz braku kryteriów ustalania wysokości zasiłku okresowego Organ I instancji w podjętym rozstrzygnięciu określił czasokres przyznania przedmiotowego świadczenia, prawidłowo też – w oparciu o treść przepisu
art. 38 ust. 3 w zw. z art. 147 ust. 3 - wyliczył kwotę tego zasiłku. Jednocześnie organ
I instancji w uzasadnieniu skarżonej decyzji wskazał, iż w budżecie miasta Z. na rok 2006 brak jest środków na wypłatę zasiłków okresowych, a wypłata tych świadczeń możliwa jest dzięki dotacji celowej z budżetu państwa.
.Wychodząc naprzeciw postulatom skarżącego złożonym na rozprawie w dniu [...] listopada 2006r. w zakresie wskazania wzajemnej relacji między art. 38 i art. 147 ustawy o pomocy społecznej Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnia, iż zgodnie z treścią art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy zasiłek okresowy ustala się w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł. Ustęp 3 pkt. 1 wskazanego artykułu stanowi, iż kwota zasiłku okresowego ustalona zgodnie z ust. 2 pkt 1 nie może być niższa niż 50 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby.
Wyżej omówiony przepis stanowi jednak o docelowej wysokości minimalnego zasiłku okresowego, która ma zostać osiągnięta w 2008r. Zgodnie z treścią art. 147 ust. 3 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej (stanowiącego przepis przejściowy wobec cytowanego art. 38 ust. 3 oraz określającego sposób ustalenia minimalnej wysokości przedmiotowego świadczenia w okresie przejściowym tj. w latach 2004 – 2007) w 2006r. minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi w przypadku osoby samotnie gospodarującej - 35 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby. W kolejnych latach wartości procentowe określone w tym przepisie zakładają stopniowy wzrost kwoty minimalnego zasiłku okresowego do poziomu wskazanego treścią omówionego art. 38 ust. 3 pkt 1
(por. Ł. Borkowski, R. Krajewski, S. Szymański; Komentarz do nowej ustawy o pomocy społecznej, Wyd. Prawnicze Leges, Kutno 2005r., s. 230-231).
Analizując ponadto wzajemną relację art. 38 ust. 3 pkt. 1 i art. 147 należy zauważyć, że przepis art. 147 ustawy o pomocy społecznej jest przepisem lex specialis (szczególnym) w stosunku do art. 38 ustawy o pomocy społecznej (lex generalis) i dookreśla szczegółowo wysokość świadczenia w okresach przejściowych tj. w latach 2004 – 2007. Organ pomocy społecznej może, zatem stosować tylko przepis szczególny we wskazanych latach i na jego podstawie określać wysokość zasiłku okresowego. O takim rozumieniu wzajemnej relacji obu przepisów świadczy nie tylko wykładnia językowa ich treści, ale również systematyka danej ustawy i umiejscowienie regulacji art. 147 ustawy o pomocy społecznej w rozdziale "przepisy przejściowe i końcowe".
Sąd podziela również argumentację Kolegium dotyczącą interpretacji art. 106 ust. 3 ustawy. Przepis ten zawiera regułę, iż świadczenia z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego. Należy jednak pamiętać, że komentowany przepis odnosi się do świadczeń okresowych. Nie ma więc w szczególności zastosowania do zasiłku celowego, który ze swej istoty nie jest świadczeniem okresowym (vide: wyrok SA z dn. 13.03.1998r. sygn. akt
I SA 1853/97, Lex nr 45800).
Odnośnie świadczenia określonego w ustawie z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu wieloletniego programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania"
(Dz. U. z 2005r., Nr 267, poz. 2259) stwierdzić należy, iż podjęte w tej mierze orzeczenie odpowiada prawu. Przede wszystkim podnieść należy, iż pomoc przewidziana w tej ustawie kierowana jest głównie do dzieci i młodzieży, a także osób i rodzin, które z powodu różnych zdarzeń losowych, wieku, choroby lub niepełnosprawności nie są w stanie same zapewnić sobie przygotowania posiłku. W związku z powyższym adresatami tej pomocy nie są wszyscy, lecz określona grupa potrzebujących, którzy nie są w stanie samodzielnie przygotować sobie posiłku. Tymczasem w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego skarżący nie kwalifikuje się do żadnej kategorii osób wskazanych w tych przepisach. Błędne jest także twierdzenie skarżącego, iż przyczyną odmowy przyznania tej formy pomocy spowodowane było "dublowaniem się pomocy w postaci zasiłku na żywność". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu pierwszej instancji wyraźnie wskazano skarżącemu, że podstawą odmowy świadczenia była możliwość przygotowania przez niego posiłków we własnym zakresie.
Całkowicie gołosłowne pozostają także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Wbrew twierdzeniom skarżącego wydana decyzja zawiera obszerne i należycie uargumentowane uzasadnienie, nie budzi również wątpliwości stanowisko organu odwoławczego odnośnie braku podstaw do przeprowadzenia w konkretnej sprawie postępowania administracyjnego stosownie do treści art. 89 § 1 i 2 kpa. Brak jest również powodów do twierdzenia, iż skarżący nie miał możliwości czynnego uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym. Przeciwnie z akt administracyjnych sprawy wynika, iż skarżący w trakcie prowadzonego postępowania miał możliwość składania wniosków oraz zapoznania się z aktami sprawy (k. 12 i k. 17 akt sprawy).
Reasumując stwierdzić należy, że organ odwoławczy prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, właściwie zinterpretował obowiązujące przepisy, nie przekroczył również granic uznania administracyjnego. Wskazane okoliczności, które wpłynęły na zakres udzielonej pomocy, a w szczególności, względy rzutujące na ograniczony jej charakter pozostają w zgodzie z obowiązującym prawem, specyfiką świadczeń z opieki społecznej i ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych. W tej sytuacji skarga nie mogła zostać uwzględniona.
Wobec stwierdzenia bezzasadności zarzutów skargi, podlegała ona oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o czym orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło