II SA/Bk 563/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 września 2012 r. sprzeciwu N. P. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 21 sierpnia 2012 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi I. S. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. N. P. - pełnomocnik I. S. - wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W dniu 8 sierpnia 2012 r. referendarz tutejszego Sądu wezwał pełnomocnika do przedłożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu wypełnionym z uwzględnieniem sytuacji rodzinnej i materialnej skarżącej I. S. - w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy pełnomocnikowi Skarżącej. Jednocześnie referendarz zaznaczył, że złożony formularz dotyczy sytuacji rodzinnej i materialnej pełnomocnika Skarżącej, która nie podlega ocenie przy rozpoznawaniu wniosku Skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie referendarza w dniu 16.08.2012 r. pełnomocnik Skarżącej uiściła wpis sądowy w sprawie (k.21). Postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2012 r. referendarz sądowy WSA w Białymstoku odmówił N. P. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Referendarz podał, że w związku z tym, że wnioskodawca wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych z dnia 7 sierpnia 2012 r. – N. P.- nie jest stroną ani uczestnikiem postępowania nie może zostać jej przyznane prawo pomocy. Od powyższego postanowienia sprzeciw złożyła N. P., w którym wniosła o udzielenie jej nieodpłatnie pomocy prawnej. Podała, że sprawa jest skomplikowana oraz, że jej sytuacja finansowa jest bardzo ciężka. Wskazała, że uiściła wpis od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Wniosek podlegał oddaleniu. Zgodnie z art. 260 zd. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony sprzeciw, traci moc, a sąd we własnym zakresie rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 243 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zatem o przyznanie prawa pomocy może się ubiegać osoba, która jest stroną postępowania toczącego się przed sądem administracyjnym. Z art. 32 p.p.s.a. wynika, że w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Natomiast w art. 33 p.p.s.a. wyróżniono dwa rodzaje uczestników postępowania-uczestnika na prawach strony, tj. osobę, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego oraz osobę, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 25 września 2008 r. (sygn. akt I OZ 709/08, opubl. LEX nr 493783) stwierdził, że cyt. "nie zasługuje na uwzględnienie wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w imieniu własnym przez pełnomocnika skarżącego, jeżeli pełnomocnik nie jest stroną postępowania". Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, Sąd stwierdził, że N. P. nie korzysta w sprawie ze statusu strony ani uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego. Jest ona jedynie pełnomocnikiem Skarżącej I. S. (k. 7 akt administracyjnych). W związku z tym, że wnioskodawca nie jest stroną ani uczestnikiem postępowania nie może jej zostać przyznane prawo pomocy. Należy zaznaczyć, że w niniejszej sprawie N. P. może wystąpić jedynie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy dla Skarżącej. W przedmiotowym wniosku pełnomocnik powinna wykazać sytuację majątkową i rodzinną Skarżącej-I. S., nie zaś swoją. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 243 w zw. z art. 12, 32, 33 i 35 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.