II SA/Bk 571/08

WyrokWSA w Białymstoku2009-01-29

Skład orzekający: Elżbieta Trykoszko, Stanisław Prutis, Danuta Tryniszewska-Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej za wydanie zaświadczenia o wyrejestrowaniu stowarzyszenia zwykłego powstaje, gdy wnioskodawca odmawia jej zapłaty, powołując się na brak opłat przy rejestracji stowarzyszenia lub jego zwolnienia z kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Obowiązek zapłaty opłaty skarbowej za wydanie zaświadczenia na wniosek powstaje z chwilą złożenia wniosku. Odmowa uiszczenia tej opłaty skutkuje zwrotem podania. Zwolnienie z opłaty skarbowej dotyczy organizacji pożytku publicznego składających wnioski wyłącznie w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Osoba fizyczna może być zwolniona z opłaty skarbowej za wydanie zaświadczenia jedynie w przypadku przedstawienia zaświadczenia o korzystaniu ze świadczeń pomocy społecznej z powodu ubóstwa.
Stan faktyczny
J. F. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego wyrejestrowanie stowarzyszenia zwykłego. Organ wezwał do uiszczenia opłaty skarbowej, jednak wnioskodawca odmówił jej zapłaty, powołując się na brak opłat przy rejestracji stowarzyszenia i jego zwolnienia z kosztów sądowych. Organ I instancji zwrócił podania, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało to postanowienie w mocy. J. F. złożył skargę do WSA, kwestionując zasadność żądania opłaty.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis (spr.),, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi J. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania o wydanie zaświadczenia potwierdzającego wyrejestrowanie stowarzyszenia z rejestru stowarzyszeń zwykłych oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 w zw. z art. 261 § 1 i 2 kpa w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 6 ust. 1 i 2 w zw. z art. 7 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. nr 225, poz. 1635 ze zm.) w zw. z § 3 ust. 1 i § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 września 2007 r. w sprawie zapłaty opłaty skarbowej (Dz.U. nr 187, poz. 1330), utrzymało w mocy postanowienie Starosty B. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] wydane w przedmiocie zwrotu J. F. podań o wydanie zaświadczenia. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i ocena prawna: Wnioskiem z dnia 30 kwietnia 2008 r. J. F. wystąpił do Starosty B. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego wyrejestrowanie Stowarzyszenia I. S. w S. z rejestru stowarzyszeń zwykłych z dniem 20 maja 2007 r. Wezwaniem z tego samego dnia zobowiązano wnioskodawcę do uiszczenia opłaty skarbowej w wysokości 17 zł za wydanie zaświadczenia, w terminie 7 dni. W odpowiedzi na wezwanie J. F. podaniem z dnia 6 maja 2008 r. odmówił wniesienia opłaty skarbowej, uzasadniając że przy rejestracji Stowarzyszenia w 2001 r. nie wnosił opłaty skarbowej oraz, że Stowarzyszenie było zwolnione z kosztów sądowych i procesów w sądach. Organ I instancji zwrócił J. F. podania z dnia 30 kwietnia 2008 r. i 6 maja 2008 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazując na treść art. 7, art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 6 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy o opłacie skarbowej i §3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zapłaty opłaty skarbowej, organ wywiódł, że wnioskodawca był zobowiązany do uiszczenia opłaty skarbowej w wyznaczonym terminie. Nie uiszczenie wymaganej opłaty skutkowało zwrotem podań na podstawie art. 261 § 2 kpa. Zażalenie od powyższego postanowienia wywiódł J. F. i podniósł, że nieuzasadnione jest żądanie uiszczenia opłaty od nieistniejącej organizacji społecznej, przy rejestracji której organ nie pobierał żadnej opłaty. Organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygniecie I – instancyjne i wskazał, że prawidłowo zastosowano w sprawie przepisy odnoszące do materii sprawy. Wskazana przez Starosta B. treść przepisów jest jednoznaczna i nie wymaga jakichkolwiek zabiegów interpretacyjnych, zaś przepisy te – jako przepisy podatkowe – podlegają wykładni ścisłej. Bez znaczenia w sprawie pozostają zarzuty poniesione w zażaleniu, gdyż wymóg uiszczenia opłaty skarbowej i jej przyjęcie za wydanie żądanego zaświadczenia jest obowiązkiem ustawowym nałożonym zarówno na wnioskodawcę jak i na właściwy w sprawie organ. J. F. nie godząc się z powyższym postanowieniem złożył skargę do sądu administracyjnego. W uzasadnieniu skargi podniósł, że złożył w imieniu zarządu stowarzyszenia stosowne dokumenty o likwidacji organizacji z jednoczesną prośbą o poświadczenie wyrejestrowania, lecz niekoniecznie w formie zaświadczenia. Podkreślił, że organ I instancji domagał się opłaty za wydanie zaświadczenia, którego on nie żądał, twierdząc że każde stwierdzenie organu nawet bez nagłówka - tytułu zaświadczenie ma moc prawną urzędowego potwierdzenia likwidacji organizacji społecznej. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 §1 w zw. z art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje tylko w takim przypadku, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a zarzuty i argumenty skargi nie podważają jego legalności, dlatego też skarga podlegała oddaleniu. Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. nr 225 poz. 1635 ze zm.), opłacie skarbowej, w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej, podlega wydanie zaświadczenia na wniosek. Obowiązek zapłaty opłaty skarbowej od wydania zaświadczenia powstaje z chwilą złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia, a opłatę skarbową wpłaca się z chwilą powstania obowiązku jej zapłaty (art. 6 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 ustawy). W niniejszej sprawie skarżący J. F. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o wyrejestrowaniu z dniem 20 maja 2007 r., Stowarzyszenia I. S., mającego charakter stowarzyszenia zwykłego. Na podstawie w/w przepisów organ wezwał skarżącego do uiszczenia opłaty skarbowej w kwocie 17,00 zł. Wezwanie to było zgodne z prawem. Wbrew mniemaniu skarżącego nie było to żądanie "jakiejkolwiek opłaty, od nieistniejącej organizacji społecznej za potwierdzenie jej wyrejestrowania", lecz żądanie opłaty od skarżącego jako osoby fizycznej, wnioskującej o wydanie konkretnego zaświadczenia. Błędne jest również mniemanie skarżącego, wyrażone w skardze do Sądu, że organ mógł nie pobierając opłaty wydać dokument "bez nagłówka – tytułu zaświadczenie". Dokument bez nagłówka "zaświadczenie" pozostaje zaświadczeniem, jeżeli stanowi urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego od takiego zaświadczenia, jeżeli jest wydawane "na wniosek" organy je wydające mają obowiązek pobrania opłaty skarbowej". Błędne są także sugestie skarżącego, iż w sprawie zachodzą podstawy, do zwolnienia od opłaty skarbowej na mocy art. 7 pkt 4 ustawy o opłacie skarbowej. Wprawdzie, na mocy art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. nr 96, poz. 873), stowarzyszenia, w tym stowarzyszenia zwykłe jako organizacje pozarządowe mogą prowadzić działalność pożytku publicznego, jednakże organizacje pożytku publicznego zwalnia się od opłaty skarbowej, jeżeli składają wniosek o wydanie zaświadczenia lub zezwolenia - "wyłącznie w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie" (art. 7 pkt 4 ustawy o opłacie skarbowej). Wniosek skarżącego J. F. nie odpowiada tym przesłankom, albowiem nie jest wnioskiem organizacji pożytku publicznego pozostającym w związku z nieodpłatną działalnością pożytku publicznego. Przedłożone przez skarżącego, na rozprawie zaświadczenia potwierdzające wpisanie Stowarzyszenia I. S. w S. do ewidencji stowarzyszeń zwykłych, pochodzące z lat 2002, 2004 i 2006, nie mają istotnego znaczenia dla oceny legalności postanowienia wydanego w rozpoznawanej sprawie. Z treści tych zaświadczeń nie wynika, czy była pobierana opłata za ich wydanie. Opłata mogła być nie pobierana, gdy zaświadczenia były wydawane z urzędu i dotyczyły funkcjonującego Stowarzyszenia. Wyjaśnienie tych kwestii wykracza poza przedmiot niniejszej sprawy. W rozpoznanej sprawie zaświadczenie miało być wydane na wniosek osoby fizycznej, stąd nieuiszczenie wymaganej opłaty skutkowało zwrotem podań na podstawie art. 261 § 2 k.p.a. Osoba fizyczna jest zwolniona od opłaty skarbowej za wydanie zaświadczenia, jeżeli przedstawi zaświadczenie o korzystaniu ze świadczeń pomocy społecznej powodu ubóstwa (art. 7 pkt 5 ustawy o opłacie skarbowej). Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem i orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami).-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło