II SA/Bk 574/17

PostanowienieWSA w Białymstoku2017-08-23

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, prowadzącej samodzielnie gospodarstwo domowe i posiadającej dom oraz nieruchomość, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli jej miesięczny dochód wynosi około 1800 zł, a wydatki około 813 zł, przy czym wpis sądowy wynosi 500 zł?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 zł, a odmówiono w pozostałym zakresie. Sąd uznał, że choć wnioskodawczyni posiada majątek (dom i nieruchomość) oraz stały dochód, to poniesienie pełnych kosztów sądowych (500 zł) stanowiłoby zbyt duże obciążenie finansowe i mogłoby spowodować uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Zwolnienie częściowe pozwoli na skorzystanie z prawa do rozpoznania sprawy przez sąd, a uiszczenie 200 zł mieści się w jej możliwościach płatniczych.
Stan faktyczny
E. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, jej miesięczny dochód wynosi około 1800 zł, a wydatki około 813 zł. Posiada dom o wartości 200 000 zł i nieruchomość pod nim o wartości 50 000 zł. Wpis sądowy w sprawie wynosi 500 zł. Wnioskodawczyni choruje na nadciśnienie i dom wymaga napraw.
Rozstrzygnięcie
1. przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 zł (dwustu złotych), 2. odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. K. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania zamurowania otworów okiennych p o s t a n a w i a 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 zł (dwustu złotych), 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w pozostałym zakresie. , E. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podając, iż jest osobą prowadzącą samodzielnie gospodarstwo domowe. Dochód miesięczny wnioskodawczyni stanowi około 1.800 zł, uzyskiwane z tytułu umowy o pracę w księgowości. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącej przedstawiają się następująco: energia elektryczna – 115 zł, woda – 50 zł, Internet i TV – 50 zł, abonament RTV – 22 zł, gaz – średnio około 418 zł, odpady komunalne – 58 zł oraz koszt lekarstw – 100 zł. Wnioskodawczyni posiada dom o powierzchni około [...] m² (wartości 200.000 zł) oraz nieruchomość pod tym domem o powierzchni [...] m2 (wartości około 50.000 zł). Poza tym skarżąca nie posiada żadnych oszczędności i innych przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż jej dom jest stary i wymaga ciągłych napraw, zaś ona choruje na nadciśnienie. Po odliczeniu bieżących wydatków i leczenia na życie skarżącej zostaje kwota 980 zł (k. 7-8). Do wniosku skarżąca dołączyła dokumenty potwierdzające uzyskiwane dochody i ponoszone wydatki (k. 9-16). Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 j.t.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa, zatem ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu wnioskodawczyni wykazała, iż jest osobą samodzielnie prowadzącą gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania wnioskodawczyni pozostaje około 1.800 zł, uzyskiwane z tytułu wynagrodzenia za pracę. Wyszczególnione wydatki miesięczne skarżącej wynoszą łącznie około 813 zł. Majątek skarżącej stanowi dom o powierzchni około [...] m² (wartości 200.000 zł) oraz nieruchomość pod tym domem o powierzchni [...] m2 (wartości około 50.000 zł). Poza tym skarżąca nie posiada żadnych oszczędności i innych przedmiotów wartościowych. Na obecnym etapie postępowania wpis sądowy w niniejszej sprawie wynosi 500 zł. W tym miejscu należało zatem skonstatować, iż skarżąca prowadząc samodzielnie gospodarstwo domowe uzyskuje stałe dochody – 1.800 zł, ponadto po odliczeniu wykazanych wydatków (około 800 zł) pozostaje jej jeszcze wolna kwota środków finansowych, nawet doliczając koszty zakupu żywności. Powyższe okoliczności a w szczególności wysokość osiąganego dochodu, w zestawieniu z wykazanym majątkiem, wyszczególnionymi wydatkami oraz kwotą należnych opłat sądowych pozwalają na przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w kwocie powyżej 200 zł. Sytuacja materialna wnioskodawczyni uzasadnia stwierdzenie, że poniesienie przez nią pełnych kosztów sądowych, stanowi zbyt duże obciążenie finansowe i może spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym. Przyznane zwolnienie umożliwi natomiast skarżącej skorzystanie z prawa do rozpoznania niniejszej sprawy przez sąd administracyjny. W tym stanie rzeczy uiszczenie przez skarżącą kwoty 200 zł tytułem kosztów sądowych w sprawie niniejszej, przy jednoczesnym zwolnieniu z obowiązku ich uiszczenia w pozostałym zakresie, nie doprowadzi do powstania niedostatku w jej utrzymaniu, przeciwnie mieści się w możliwościach płatniczych wnioskodawczyni. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 3 i 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło