II SA/Bk 576/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor WSA Małgorzata Roleder, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 09 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi I. H. i J. H. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do przedłożenia oceny technicznej 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. P. z dnia [...] czerwca 2008 roku numer [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżących kwotę 392,80 zł (słownie: trzysta dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.- W dniu 1 sierpnia 2007 roku (data wpływu pisma do organu) W. i M. H. zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. P. o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie samowolnego wykonania przez J. H. robót budowlanych w budynku gospodarczym, położonym na działce nr geod. [...] w B. P. przy ulicy C.– stanowiącej ich własność. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. P., po dokonaniu oględzin w dniu 24 sierpnia 2007 roku, wydał postanowienie, nr [....], w dniu [...] października 2007 roku, w którym na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. nr 156, poz. 1118 z 2006 roku ze zmianami,) zobowiązał J. H. do przedłożenia do dnia 15 stycznia 2008 roku oceny technicznej (wykonanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno – budowlanej) o zgodności wykonanych robót budowlanych ze sztuką budowlaną i przepisami techniczno budowlanymi, polegających na wykonaniu dwóch otworów drzwiowych w ścianie działowej budynku gospodarczym na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w B. P. Na skutek zażalenia I. i J. H. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 roku numer [...] – uchylił wyżej wymienione postanowienie organu I – wszej instancji, uznając, iż w sytuacji kiedy nie nastąpiła ingerencja w konstrukcję budynku i brak jest materiałów dowodowych uzasadniających wątpliwości co do wykonanych otworów drzwiowych w ścianach działowych przedmiotowego budynku gospodarczego – organ I instancji winien ponownie rozważyć zasadność nałożenia obowiązku określonego w sentencji zaskarżonego postanowienia. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie odniósł się do zagadnienia dotyczącego samowolnej rozbiórki części wejściowej do budynku gospodarczego oraz do wykonanego samowolnie przyłącza energetycznego z budynku mieszkalnego do budynku gospodarczego jak również do kwestii wykonanej samowolnie instalacji elektrycznej wewnątrz budynku gospodarczego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego w B. P. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 roku, nr [...], na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. nr 156, poz. 1118 z 2006 roku ze zmianami) zobowiązał J. H. do przedłożenia w terminie do 31 lipca 2008 roku oceny technicznej (wykonanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych), o zgodności wykonania przyłącza energetycznego z budynku mieszkalnego do budynku gospodarczego i wykonanej instalacji elektrycznej w przedmiotowym budynku gospodarczym na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w B. P. przy ulicy C. Organ I instancji zobowiązał także I. i J. H. i W. i M. H. do przedłożenia w terminie do 31 lipca 2008 roku oceny technicznej (wykonanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno – budowlanej) o zgodności wykonania ze sztuką budowlaną i przepisami techniczno – budowlanymi, budynku gospodarczego na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w B. P. przy ulicy C. Na skutek zażalenia I. i J. H. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 roku, nr[...] – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I – wszej instancji, uznając że jest ono zgodne z prawem z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do prawidłowości wykonania przyłącza energetycznego z budynku mieszkalnego do budynku gospodarczego oraz wykonanej instalacji elektrycznej w budynku gospodarczym. Organ odwoławczy podkreślił także, iż w sytuacji, gdy obiekt budowlany powstał w warunkach samowoli budowlanej ponad 30 lat temu – to właściwym było również zobowiązanie właścicieli budynku do przedłożenia oceny technicznej tej budowli. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wywiedli I. i J. H. zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 81 c ust. 2 – Prawa budowlanego oraz naruszenie prawa procesowego tj. art. 7, 8, 9 i 107 § 1 i 3 kpa. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego skarżący podniósł brak podstaw do zastosowania art. 81 c ust. 2 – Prawa budowlanego w sytuacji, gdy budynek gospodarczy, przyłącze energetyczne i instalacja energetyczna są samowolą budowlaną. Uzasadniając zaś zarzut naruszenia prawa procesowego skarżący wskazywali na fakt, iż organ nie zastosował się do dyspozycji przepisu art. 107 § 1 i § 3 kpa albowiem uzasadnienie nie zawiera w pełni uzasadnienia faktycznego i prawnego, co narusza również art. 7, 8 i 9 kpa. W odpowiedzi na skargę P. wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego w B., wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. W konkretnej sprawie materialnoprawną podstawą zaskarżonego postanowienia stanowi art. 81 c ust. 2 ustawy – z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. nr 156, poz. 1118 z 2006 roku ze zmianami). Dyspozycja tego przepisu przewiduje nałożenie przewidzianych w nim środków dowodowych (oceny technicznej lub ekspertyzy) w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego oraz urządzeń budowlanych. Postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej prowadzone jest w przedmiocie zgłoszonej samowoli budowlanej. Dlatego też organy nie powinny badać prawidłowości wykonania robót budowlanych i stanu technicznego obiektu budowlanego i związanych z tymi obiektami urządzeń budowlanych w trybie art. 81 c ust. 2 – ustawy Prawo budowlane, bowiem zadaniem organów administracji publicznej w tego rodzaju sprawach powinno być ustalenie czy skarżący wybudowali obiekt budowlany, w jakim czasie czy też zakresie wykonali roboty budowlane i towarzyszące im urządzenia budowlane bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia. Trzeba zauważyć, że powyższe stanowisko Sądu znajduje potwierdzenie w rozstrzygnięciach zapadłych przed innymi Sądami administracyjnymi (m.im. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2005 roku w sprawie VII SA//Wa 827/05). Ponadto należy podkreślić także, że stwierdzenia organu administracyjnego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia dotyczące wątpliwości co do prawidłowości wykonania przyłącza energetycznego i wykonanej instalacji energetycznej – nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym materialne dowodowym w trakcie postępowania administracyjnego. Nie ma bowiem żadnych dowodów w tym przedmiocie. Nie potwierdzają ich również ustalenia organu zawarte w protokołach kilku oględzin przeprowadzonych w tej sprawie. Tak więc zaskarżone postanowienie i poprzedzające jego wydanie postanowienie organu I instancji naruszało zasady wyżej wymienione i tym samym art. 81 c ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. W świetle wyżej wymienionych rozważań Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające jego wydanie postanowienie organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami). Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien mieć na uwadze przedstawione naruszenia przepisów prawa i wyszczególnione w uzasadnieniu zalecenia Sądu, zmierzające do prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Konsekwencją uwzględnienia skargi było także orzeczenie z urzędu o wstrzymaniu wykonania postanowień do czasu uprawomocnienia się wyroku (art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). O obowiązku zwrotu kosztów postępowania skarżącym, w tym kosztów zastępstwa procesowego Sąd orzekł zgodnie z art. 200 cytowanej wyżej ustawy.