II SA/Bk 576/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 października 2019 r. sprawy ze skargi K. K. na pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nowego świadectwa służby uchyla zaskarżony akt W dniu [...] maja 2019 r. K. K. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. o wydanie nowego świadectwa służby z informacją o wysokości i składnikach uposażenia. Wnioskodawca stwierdził, że wydane mu świadectwo służby z dnia [...] czerwca 2002 r. nie zawiera takich informacji. Jako podstawę wniosku wskazał § 25 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów. Pismem datowanym na [...] maja 2019 r. o nr [...], (doręczonym Skarżącemu w drodze elektronicznej [...] lipca 2019 r.) Komendant Wojewódzki Policji w B. poinformował Skarżącego, że jego wniosek złożony po kilkunastu latach zwolnienia ze służby należy uznać za złożony z uchybieniem terminu. Komendant wskazał, że zgodnie z § 25 ust. 4 rozporządzenia, w świadectwie służby zamieszcza się także informacje o wysokości i składnikach uposażenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach, jeżeli policjant złożył w tej sprawie pisemny wniosek co najmniej 7 dni przed zwolnieniem ze służby. W razie złożenia wniosku już po zwolnieniu ze służby wydaje się nowe świadectwo służby w terminie 7 dni od dnia złożenia tego wniosku. Zdaniem Komendanta uprawnienie takie po zwolnieniu ze służby nie przysługuje w każdym czasie, a jedynie w granicach przewidzianych na sprostowanie świadectwa służby, tj. w terminie 7 dni od dnia otrzymania świadectwa służby po zwolnieniu z niej. Uzupełnienie świadectwa służby o informacje o wysokości i składnikach uposażenia jest niejako jego sprostowaniem, które skutkuje wydaniem nowego świadectwa służby. Po tym czasie możliwe jest jedynie uzyskanie w uzasadnionych przypadkach odpisu świadectwa służby. Komendant zwrócił uwagę, że przepisy obowiązujące w dniu zwolnienia Skarżącego ze służby nie regulowały wprost możliwości uzupełnienia świadectwa o informację o wysokości i składnikach uposażenia po zwolnieniu ze służby. We wniosku o sprostowanie świadectwa służby złożonym [...] czerwca 2002 r. Skarżący nie zwracał się natomiast o zamieszczenie takich informacji. Jednocześnie Komendant poinformował Skarżącego, że w każdym czasie może zwrócić się o wydanie zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu na druku ERP-7, które to zaświadczenie zawiera szczegółowe informacje dotyczące wypłacanego w okresie służby uposażenia. W dniu [...] lipca 2019 r. K. K. złożył do tut. Sądu skargę na odmowę wydania nowego świadectwa służby w trybie § 25 ust. 4 rozporządzenia. Skarżący wniósł o stwierdzenie, że odmowa wydania nowego świadectwa służby wyrażona na piśmie z dnia [...] maja 2019 r. jest nieważna i została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o stwierdzenie bezzasadności i braku podstawy prawnej do takiej odmowy oraz o wyznaczenie organowi terminu do wydania nowego świadectwa służby w trybie § 25 ust. 4 rozporządzenia. Zdaniem Skarżącego przepis § 25 ust. 4 rozporządzenia jest przepisem szczególnym i przewidzianym tylko dla czynności w zakresie informacji dotyczących zdobytych uprawnień i wysokości oraz składników uposażenia. Nie odsyła on do trybu sprostowania świadectwa tj. § 28 rozporządzenia i wyłącza wręcz postępowanie w sprawach tam uregulowanych spod trybu sprostowania. Ustawodawca nie wprowadził ustawowego terminu do składaniu wniosku po zwolnieniu ze służby o wydanie świadectwa służby zawierającego informacje o wysokości i składnikach uposażenia. Zakreślił jednak termin 7 dni gdy wniosek składany jest przed zwolnieniem ze służby i wprowadził termin załatwienia sprawy przez organ – 7 dni. Za chybioną Skarżący uznał ponadto odmowę wydania nowego świadectwa z powodu możliwości wystąpienia w każdym czasie o wydanie dokumentu ERP-7. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik Komendanta wskazał, że zarówno w aktualnym rozporządzeniu, jak i poprzednim rozporządzeniu z 2002 r. brak jest jakichkolwiek zapisów nakładających obowiązek uzupełnienia świadectw służby wydanych w przeszłości. Dodał, że świadectwo służby jest dokumentem mającym charakter ściśle informacyjny, którego treść zawiera wyłącznie elementy będące powtórzeniem elementów wynikających z dokumentu statuującego zwolnienie funkcjonariusza ze służby. Oznacza to, iż świadectwo służby nie może i nie zawiera żadnych elementów kształtujących sytuację prawną zwolnionego funkcjonariusza. Dane zamieszczone w świadectwie służby mogą ulec zmianie, modyfikacji wyłącznie w przypadku zmiany, modyfikacji dokumentu źródłowego, z którego pochodzą. W ocenie pełnomocnika w omawianym przypadku nie doszło do konieczności zmiany, modyfikacji świadectwa służby. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zakres kontroli sądowoadministracyjnej określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. - dalej: "p.p.s.a.") wskazuje, że we właściwości sądu administracyjnego pozostają przede wszystkim: (-) decyzje administracyjne; (-) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (-) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; (-) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest wyrażona w piśmie datowanym na [...] maja 2019 r. odmowa wydania Skarżącemu nowego świadectwa służby zawierającego informację o wysokości i składnikach uposażenia. Z przedstawionych Sądowi akt wynika, że świadectwo służby Skarżącego zostało sporządzone [...] czerwca 2002 r. Następnie toczyło się zainicjowane przez Skarżącego postępowanie w przedmiocie wydania świadectwa służby o żądanej treści (postanowienia KWP z dnia [...] lipca 2002 r. i KGP z dnia [...] października 2002 r. oraz postanowienia KWP z dnia [...] listopada 2018 r. i KGP z dnia [...] stycznia 2019 r.). Sądowi również z urzędu wiadomym jest, że Skarżący kwestionował ww. świadectwo służby składając w dniu [...] lutego 2019 r. skargę do tut. Sądu. Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2019 r. w sprawie II SA/Bk 221/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił tę skargę jako niedopuszczalną. W związku z powyższym przypomnieć należy, że świadectwo służby nie jest decyzją administracyjną, nie jest postanowieniem, jak również nie jest czynnością materialno-techniczną. Stanowi jedynie informację, która może być zmieniona w drodze sprostowania (zob. bliżej orzecznictwo przywołane w przywołanym postanowieniu WSA w Białymstoku z dnia 29 kwietnia 2019 r.). Jakkolwiek jednak samo świadectwo służby nie stanowi aktu, czy też czynności materialno-technicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., o tyle – zdaniem Sądu – takim aktem będzie pisemna odmowa wydania nowego świadectwa służby w trybie § 25 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 644 ze zm.). Podobnie jak w przypadku odmowy sprostowania świadectwa służby należy przyjąć, że odmowa wydania nowego świadectwa służby zawierającego informacje o wysokości i składnikach uposażenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach, dotyczy uprawnienia określonego przepisami prawa administracyjnego. W konsekwencji sądy administracyjne są właściwe rzeczowo w sprawie ze skargi na odmowę wydania nowego świadectwa służby zawierającego tego typu informacje (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2015 r. sygn. I OSK 341/14, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Analizując zatem zaskarżone pismo, stanowiące w istocie akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., Sąd doszedł do wniosku, że narusza on obowiązujące przepisy prawa. Na wstępie wskazać trzeba, że w dacie sporządzenia przedmiotowego świadectwa służby obowiązywało zarządzenie nr 29 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 czerwca 1997 r. w sprawie przebiegu służby, praw i obowiązków policjantów, zawieszenia w czynnościach służbowych oraz zaliczania okresów służby i pracy do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego (Dz. Urz. MSWiA z 1997 r. nr 5, poz. 49). W § 18 ust. 3 tego zarządzenia przewidziano jakie informacje należy podać w świadectwie służby. Zgodnie natomiast z treścią § 18 ust. 4 postanowiono, że na żądanie policjanta w świadectwie służby należy podać także informacje o wysokości i składnikach uposażenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach. Poza tym w § 20 dopuszczono tryb sprostowania świadectwa służby oraz jego uzupełnienia w razie zmiany rozkazu personalnego wpływającego na treść świadectwa służby (§ 21). Okoliczność, że Skarżący nie zażądał w trybie § 18 ust. 4 ww. zarządzenia podania w świadectwie służby również informacji o wysokości i składnikach uposażenia, nie oznacza, że nie może tego uczynić pod rządami aktualnie obowiązujących przepisów w tym zakresie. Przepis ten nie uzależniał złożenia takiego żądania od jakiegokolwiek terminu. Również aktualnie obowiązujące przepisy nie wykluczają możliwości uzupełnienia świadectw służby wydanych w przeszłości o informacje dotyczące wysokości i składnikach uposażenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach. Obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz. U. z 2013 r. poz. 644 ze zm.) w § 25 ust. 3 zawiera obowiązkowe elementy, jakie powinno zawierać świadectwo służby oraz przewiduje w § 25 ust. 4, że w świadectwie służby zamieszcza się także informacje o wysokości i składnikach uposażenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach, jeżeli policjant złożył w tej sprawie pisemny wniosek co najmniej 7 dni przed zwolnieniem ze służby. W razie złożenia wniosku już po zwolnieniu ze służby prawodawca postanowił, że wydaje się nowe świadectwo służby w terminie 7 dni od dnia złożenia tego wniosku. Podobnie jak i w poprzednio obowiązujących aktach, rozporządzenie z 2013 r. reguluje również tryb uzupełnienia, w sytuacji zmiany rozkazu personalnego wpływającego na treść świadectwa służby (§ 30). Zdaniem Sądu, przepis § 25 ust. 4 rozporządzenia z 2013 r. nie ogranicza żadnym terminem prawa byłego policjanta do żądania zamieszczenia w świadectwie służby informacji o wysokości i składnikach uposażenia. W przypadku takiego wniosku należy wydać nowe świadectwo służby w terminie 7 dni od dnia jego złożenia, o czym jednoznacznie stanowi zdanie drugie tego przepisu. Odmowa uwzględnienia wniosku Skarżącego uzasadniona uchybieniem terminu do jego złożenia jest zatem bezpodstawna. Organ błędnie identyfikuje żądanie w zakresie zamieszczenia w świadectwie służby informacji o wysokości i składnikach uposażenia jako sprostowanie takiego świadectwa. Instytucja sprostowania świadectwa służby uregulowana została odrębnie w przepisie § 28 tego aktu, a przepis § 25 ust. 4 rozporządzenia nie wskazuje, aby w przypadku wniosku o zamieszczenie informacji o wysokości i składnikach uposażenia złożonego po ustaniu służby termin ów wynosił – podobnie jak w przypadku wniosku o sprostowanie świadectwa służby - 7 dni od dnia jego otrzymania. Niewątpliwie świadectwo służby nie może zawierać żadnych elementów kształtujących sytuację prawną zwolnionego funkcjonariusza. Natomiast dane zamieszczone w świadectwie służby mogą ulec zmianie, modyfikacji wyłącznie w przypadku zmiany, modyfikacji dokumentu źródłowego, z którego pochodzą. Te poglądy są Sądowi znane i skład orzekający je akceptuje. Żądanie zamieszczenia w świadectwie służby informacji o wysokości i składnikach uposażenia nie dotyczy jednak sprostowania świadectwa służby, ani nie prowadzi do niedopuszczalnej modyfikacji danych w nim zawartych bez wyraźnej ku temu podstawy. Domaganie się umieszczenia w świadectwie służby tego typu informacji zmierza niejako do jego uzupełnienia i to właśnie o te ściśle wymienione w § 25 ust. 4 dane. Sprostowanie świadectwa służby jest odmiennym trybem i dotyczy przykładowo sytuacji, gdy nie zwarto w nim informacji szczegółowo wymienionych w § 25 ust. 3 rozporządzenia (w dacie wydania przedmiotowego świadectwa w § 18 ust. 3 cyt. zarządzenia). Możliwość żądania sprostowania jest przy tym jednoznacznie ograniczona terminem. Natomiast dane o tym, jakie uposażenie było wypłacane funkcjonariuszowi, jeżeli znajdują się w dyspozycji organu, powinny zostać zamieszczone w świadectwie służby, o ile wnosi o to policjant, nawet po zakończeniu służby. Powyższe wprost wynika z przywołanego § 25 ust. 4 rozporządzenia. Dlatego też Sąd uznał, że bezpodstawna jest odmowa uwzględnienia wniosku Skarżącego motywowana uchybieniem terminu, ale też możliwością wystąpienia o wydanie zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu na druku ERP-7 przekazywanym do ZUS. W związku z powyższym Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonego aktu, a podstawę ku temu stanowi art. 146 § 1 p.p.s.a.