II SA/Bk 582/20
WyrokWSA w Białymstoku2020-10-08
Skład orzekający: Marek Leszczyński, Grażyna Gryglaszewska, Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pełniąca funkcję Prezesa Zarządu spółki prawa handlowego, nawet nieodpłatnie, może być uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, jeśli jednocześnie posiadała zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy w innej firmie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracyjne przedwcześnie odmówiły skarżącemu statusu osoby bezrobotnej jedynie na podstawie faktu pełnienia funkcji Prezesa Zarządu spółki. Pełnienie tej funkcji samo w sobie nie wyklucza możliwości posiadania statusu bezrobotnego, jeśli nie koliduje to z zatrudnieniem w pełnym wymiarze czasu pracy w innej firmie. Organy miały obowiązek przeprowadzić szczegółowe postępowanie dowodowe, w tym ustalić rozmiar działalności spółki i faktyczny zakres obowiązków skarżącego, aby ocenić jego zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania skarżącemu statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Organy administracyjne uznały, że skarżący, będący Prezesem Zarządu spółki prawa handlowego, nie spełniał warunku gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Skarżący kwestionował to stanowisko, wskazując na swoje wcześniejsze zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy oraz na fakt, że spółka, której był prezesem, miała ograniczone możliwości prowadzenia działalności i nie generowała znaczących obowiązków dla zarządu. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty o odmowie przyznania statusu bezrobotnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody P. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu B.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 października 2020 r. sprawy ze skargi Z. J. J. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji, po wznowieniu postępowania, o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku, uchylenie decyzji o utracie prawa do zasiłku, uchylenie decyzji o utracie statusu osoby bezrobotnej i odmowie uznania za osobę bezrobotną uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Starosty Powiatu B. z dnia [...] marca 2020 roku numer [...]
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] Wojewoda P. po rozpatrzeniu odwołania Z. J. od decyzji Starosty Powiatu B. z dnia [...].03.2020 r. nr [...] orzekającej o:
1. uchyleniu decyzji Starosty Powiatu B. Nr [...] z dnia [...].04.2016r. o uznaniu ww. z dniem [...].03.2016r. za osobę bezrobotną i o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia [...].03.2016r. w wysokości 997,40 zł miesięcznie w okresie pierwszych 90 dni posiadania prawa do zasiłku, a następnie 783,20 zł miesięcznie w okresie kolejnych dni posiadania prawa do zasiłku;
2. uchyleniu decyzji Starosty Powiatu B. Nr [...] z dnia [...].03.2017r. o utracie przez ww. prawa do zasiłku od dnia [...].03.2017r.;
3. uchyleniu decyzji Starosty Powiatu B. Nr [...] z dnia [...].05.2017r. o utracie przez ww. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...].05.2017r.;
4. odmowie uznania ww. za osobę bezrobotną z dniem [...].03.2016r.
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
Starosta Powiatu B. postanowieniem z dnia [...].02.2020r. nr [...] wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatu B. z dnia [...].04.2016r. nr [...] w przedmiotowym zakresie. W następstwie wznowionego postępowania decyzją z dnia [...].03.2020r. nr [...], wydaną na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 71, art. 72 ust. 3, art. 73 i art, 9 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2019, poz. 1482 ze zm., zwanej dalej ustawą o promocji zatrudnienia) organ I instancji orzekł o uchyleniu wcześniejszej decyzji i odmowie uznania za osobę bezrobotną.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia powołał się na okoliczność uzyskania w dniu [...].02.2020 r. informacji z ZUS Oddział w B., z której wynika, iż Z. J., cyt. "jest jednym ze współudziałowców firmy "N." Sp. z o.o. w B. i w związku z tym jest we władzach ww. spółki (...), w powyższej spółce pełni nieodpłatnie funkcję Prezesa Zarządu od [...].12.2012r.". Organ zatrudnienia nadmienił ponadto, iż zainteresowany w dniu [...].02.2020r. w PUP oświadczył, iż jest we władzach spółki od dnia założenia [...].12.2012r. do chwili obecnej i pełni funkcję Prezesa Zarządu. Do oświadczenia dołączył aktualny odpis z Rejestru Przedsiębiorców, z którego wynikało, że wpisu ww. spółki do Krajowego Rejestru Sądowego dokonano w dniu [...].12.2012r.". Organ I instancji powołują się na treść art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia uznał, że zainteresowany w dniu rejestracji w PUP ([...].03.2016r.) nie spełniał warunków do uznania za osobę bezrobotną.
Od powyższej decyzji Z. J. wniósł w dniu [...].05.2020r. odwołanie do Wojewody P. W odwołaniu m.in. podniósł, że Spółka "N." Sp. z o.o. w B. od samego jej powstania była spółką posiadającą dwuosobowy zarząd oraz prokurenta uprawnionego do jej reprezentacji. Z uwagi na to obowiązki w zakresie zarządzania spółką oraz jej bieżącą działalnością nigdy nie spoczywały jedynie na jego osobie. Pełniona przeze niego funkcja Prezesa Zarządu spółki zasadniczo sprowadzała się jedynie do bieżącej kontroli ponoszonych kosztów i uzyskiwanych przychodów Spółki. Pozostałe czynności związane z zarządzaniem spółką były wykonywane przez pozostałe osoby reprezentujące Spółkę, uwidocznione w KRS Spółki. Dodatkowo wskazał, że "N." Sp. z o.o. w B. jest małą spółką, która od momentu jej utworzenia starała się rozwinąć na rynku i w początkowym okresie, to jest od [...] grudnia 2012r. zatrudniała okresowo pracowników na umowy cywilnoprawne. W związku z powyższym cały czas aktywnie poszukiwał pracy i od dnia [...] lutego 2015r. podjął pracę w firmie S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na stanowisku "dyrektor techniczny"', w pełnym wymiarze czasu pracy (...). W firmie S. pracował do dnia [...] lutego 2016r., czyli ponad jeden rok. Potwierdza to jego stanowisko, iż jako członek zarządu spółki mógł wykonywać pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, co jest podstawowym wymogiem posiadania statusu osoby bezrobotnej. Następnie, kiedy z uwagi na rozwój "N." Sp. z o.o. w B. nastąpiła możliwość zatrudnienia podjął pracę na stanowisku "specjalisty ds. rozliczeń i sprzedaży" z dniem [...] maja 2017r. i pracę tę wykonywał do dnia [...] czerwca 2019 r. na pełen etat, czyli ponad dwa lata (...). W połowie 2019 roku "N.." Sp. z o.o. w B. utraciła głównego kontrahenta i w związku z powyższym znalazła się w niekorzystnej sytuacji ekonomicznej, niepozwalającej na zatrudnienie w niej. Sytuacja spółki nie poprawiła się do dnia dzisiejszego, aktualnie nie zatrudnia żadnych pracowników i będą podejmowane dalsze czynności zmierzające do jej likwidacji. Sprawowana przez niego funkcja Prezesa Zarządu Spółki nigdy nie kolidowała z jego zatrudnieniem w innej firmie, w pełnym wymiarze czasu pracy. Podkreślił, iż pomimo pełnienia funkcji w Zarządzie Spółki, w czasie figurowania w ewidencji PUP w B. stawiał się do urzędu na każde wezwanie i był gotowy w każdym czasie do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy.
Rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] Wojewoda P. orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji odniósł się do ustalonego stanu faktycznego sprawy i zastosowanych przepisów dotyczących także wznowienia postępowania i wskazał, iż na dzień wydania decyzji ([...].04.2016r.) o uznaniu ww. z dniem [...].03.2016r. za osobę bezrobotną i o przyznaniu prawa do zasiłku od tej daty, organowi zatrudnienia nie była znana okoliczność pełnienia przez Pana Z. J. funkcji Prezesa Zarządu N. Sp. z o.o. w B. "od dnia założenia – [...] grudnia 2012 r. do chwili obecnej, przy czym skarżący był jednym z dwóch wspólników ww. spółki.
Organ podniósł cytując definicję bezrobotnego określoną w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i podkreślił, że jak wynika z informacji z KRS uprawnionym do reprezentacji "N." Sp. z o.o. był Zarząd tj. Prezes Zarządu – skarżący - samodzielnie lub Członkowie Zarządu łącznie z prokurentem. Tam też został określony przedmiot działalności spółki. Z kolei wpis (Dział 3, Rubryka 2) zawiera informację o złożonych rocznych sprawozdaniach finansowych firmy, m.in. w dn. [...].07.2019r. za okres od 01.01.2018r. do 31.12.2018r.
Rozpatrując całokształt okoliczności faktycznych i prawnych niniejszej sprawy - organ odwoławczy zauważył, iż wspomniana powyżej definicja osoby bezrobotnej wymienia w odniesieniu do osób pełnosprawnych, jako jeden z warunków dla jej wypełnienia, zdolność i gotowość podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, albo innej pracy zarobkowej. Dla uzyskania, jak i kontynuowania statusu bezrobotnego nieodzownym jest, by warunek ten był spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez dalszy okres korzystania z tego statusu. Według poglądów doktryny wyrażonych na tle powyższego przepisu przez "zdolność'' rozumieć należy zdolność psychofizyczną do podjęcia zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej, zaś weryfikatorem "gotowości’" jest rzeczywista wola pracowania i znajdowanie się w sytuacji umożliwiającej rozpoczęcie pracy w ramach stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą lub innej umowy cywilnoprawnej (por. Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - komentarz pod red. Z Górala, Warszawa 2011, s. 50-51). Ponadto organ II instancji wskazał, że orzecznictwo sądowo-administracyjne "gotowość" odnosi do sytuacji, gdy dana osoba ma zamiar, chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2010r., sygn. akt I OSK1008/10, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11).
Organ odwoławczy ponadto wskazał, że spółka - w organie, której skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu prowadziła (od dn. rejestracji w KRS - [...].12.2012r.) i aktualnie prowadzi działalność. Zarówno w dacie aktualnej rejestracji zainteresowanego w PUP w B. w dn. [...].04.2016r. - co potwierdza załączony do akt sprawy wydruk z Centralnej Informacji Krajowego Rejestru Sądowego, nr KRS [...] z dnia [...].06.2020r.), jak i na chwilę podejmowania niniejszego rozstrzygnięcia - spółka z o.o. jest wpisana do KRS pod ww. numerem, a przedmiot działalności ma bardzo szeroki, sięgający 48 różnych pozycji.
Zakres natomiast obowiązków i praw członków zarządu spółki wynika wprost z art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2019r. poz. 505 z późn. zm.) zgodnie z którym "zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę". Należy także zwrócić uwagę, że w przypadku osób pełniących funkcję w zarządach spółek prawa handlowego, istotne znaczenie ma nie to, czy czynności związane z pełnieniem funkcji są wykonywane odpłatnie lecz to, że na każdej z osób pełniących omawiane funkcje ciążą określone, ustawowo przypisane zadania. Reasumując, organ odwoławczy uznał, że ustalenia w niniejszej sprawie bezsprzecznie wskazują, że na dzień (rejestracji w PUP jako osoba bezrobotna) - [...].07.2019r. oraz na dzień orzekania przez organ odwoławczy w niniejszej sprawie zainteresowany pełnił funkcję Prezesa Zarządu, przy czym był osobą uprawnioną do reprezentowania spółki. Organ odwoławczy końcowo zaakcentował, iż pełniąc funkcję prezesa zarządu spółki istotne znaczenie ma nie to, czy takie czynności są wykonywane odpłatnie lecz to, że na osobie pełniącej omawianą funkcję ciążą określone zadania, które muszą być wykonywane, co do zasady osobiście. Z tego względu nie można przyjąć, iż taka osoba jest osobą zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie Wojewody P. wniósł Z. J. zarzucając naruszenie art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, oparcie rozstrzygnięcia jedynie na niektórych dowodach oraz brak wyjaśnienia powodów odmowy mocy dowodowej innym dowodom zaoferowanym przez skarżącego. Zasygnalizowane uchybienia polegały na:
a. oparciu się przez organ przy dokonywaniu oceny gotowości oraz zdolności skarżącego do podjęcia zatrudnienia jedynie na dowodzie w postaci wypisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego dotyczącego spółki, w której skarżący pełni funkcję prezesa zarządu przy jednoczesnym pominięciu innych dowodów zgromadzonych w sprawie, w szczególności świadectw pracy z dnia [...] marca 2016 r. oraz [...] lipca 2019 r., a także oświadczenia skarżącego z dnia [...] lutego 2020 r.;
b. niewyjaśnieniu przez organ stanu faktycznego sprawy w zakresie istotnym dla jej prawidłowego załatwienia, tj. ustalenia stopnia rzeczywistego zaangażowania skarżącego w działalność spółki, której pozostaje prezesem oraz zakresu jego obowiązków, co rzutowało na możliwość prawidłowego ustalenia zdolności do podjęcia przez Skarżącego zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, a w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego pozbawienia go statusu bezrobotnego;
c. błędnym uznaniu przez organ, iż pełnienie funkcji prezesa w zarządzie spółki prawa handlowego a priori wyklucza posiadanie zdolności i gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, podczas gdy zgromadzone dowody potwierdzają, że skarżący w przeszłości z powodzeniem łączył zatrudnienie w pełnym wymiarze z pełnieniem funkcji Prezesa Zarządu N. Sp. z o.o.
Skarżący zaakcentował, iż prawidłowa analiza całości materiału dowodowego, ze szczególnym uwzględnieniem przedłożonych przez skarżącego świadectw pracy, musiałaby doprowadzić organ do konkluzji, że po stronie skarżącego nie zachodzą przeszkody uniemożliwiające mu podjęcie zatrudnienia w pełnym wymiarze, a zatem nie zaistniały przesłanki, by odmawiać mu statusu bezrobotnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
Wobec powyższego wniósł o uchylenie w całości skarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty Powiatu B..
W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo wskazał, że stwierdzenie wykonywania przez stronę obowiązków prezesa zarządu - jak ustalono - działającej spółki z ograniczona odpowiedzialnością stanowi dostateczną podstawę do uznania, że skarżący nie spełnił przesłanki gotowości do podjęcia pracy - nawet bez konieczności badania rzeczywistego zakresu dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej - takie stanowisko w opisywanej kwestii zajął m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14.05.2019r. (I OSK 4159/18). Dodatkowo należało także mieć na uwadze zakaz podejmowania wszelkich konkurencyjnych interesów wynikających z art. 211 § 1 Kodeksu spółek handlowych, w myśl którego osoby wchodzące w skład zarządu spółki nie mogą bez zgody spółki zajmować się interesami konkurencyjnymi ani też uczestniczyć w spółce konkurencyjnej jako wspólnik spółki cywilnej, spółki osobowej lub jako członek organu spółki kapitałowej bądź uczestniczyć w innej konkurencyjnej osobie prawnej jako członek zarządu. Prowadzenie przez zarząd spraw spółki nie pozwala zatem na przyznanie jej prezesowi posiadania przymiotu pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia zwłaszcza, że z przytoczonego art. 211 § 1 Ksh wynika zakaz podejmowania wszelkich konkurencyjnych interesów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że decyzja Wojewody P. została wydana z istotnym naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Przyjęto w niej bowiem, jako podstawę orzekania stan faktyczny nie wynikający w żaden sposób z akt sprawy, a jedynie ze znajdującego się w aktach wydruku z Krajowego Rejestru Sądowego oraz z informacji z ZUS Oddział w B. wskazującej, że skarżący Z. J. jest jednym ze współudziałowców firmy "N." Sp. z o.o. w B. i w związku z tym jest we władzach w/w spółki. Ponadto w spółce tej pełnił nieodpłatnie funkcję Prezesa Zarządu od dnia założenia [...].12.2012 r. do daty rozpoznawania sprawy przez organy. Ani jednak organ odwoławczy, ani organ pierwszej instancji nie starały się wyjaśnić konkretnej sytuacji faktycznej, w jakiej znajdował się skarżący jako prezes spółki i dokonać jej oceny pod względem zdolności i gotowości do zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Warunek ten musi być przy tym spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu.
W związku z pozyskaniem przez Urząd Pracy informacji z Krajowego Rejestru Sądowego o tym, że skarżący jest wspólnikiem spółki i od daty jej powstania tj. [...].12.2012 r. pełnił również funkcję Prezesa Zarządu tej spółki, organ wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przyjmując iż nie spełniał podstawowej przesłanki do uzyskania statusu bezrobotnego tj. "pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia". Następnie uchylił decyzję z dnia [...] kwietnia 2016 r. o uznaniu go za osobę bezrobotną i odmówił przyznania mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2019, poz. 1482 ze zm. obowiązująca w dacie orzekania przez organy, zwana dalej ustawą o promocji zatrudnienia) w art. 2 ust. 1 pkt 2 wskazywała, iż podstawowym warunkiem, który musi być spełniony jest to, że "bezrobotnym jest osoba, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g, lit.i, j, l (...), która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie przez okres co najmniej 6 m-cy (...) zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy". Przepis ten nie wyjaśnia wprost pojęcia "gotowości do pracy". Kierując się zasadami wykładni językowej, celowościowej i systemowej, nie można takiego zapisu utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy. Niewątpliwie taka deklaracja także jest niezbędna. Nie ulega bowiem wątpliwości, że osoba dążąca do uzyskania statusu bezrobotnego w chwili rejestracji musi wprost i w konkretnej formie uzewnętrznić wolę świadczenia pracy. Jednakże gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych istniejących po stronie zainteresowanego. Gotowość do pracy winna być oceniana w kategoriach obiektywnych i oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy, ponieważ z tą kwestią wiąże się nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych (wyroki NSA sygn. akt I OSK 2732/15, I OSK 3283/15, baza CBOSA).
Podkreślić należy, że skarżący dwukrotnie podejmował zatrudnienie tj. od dnia 1 lutego 2015r. podjął pracę w firmie S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na stanowisku "dyrektor techniczny"', w pełnym wymiarze czasu pracy, gdzie pracował do dnia [...] lutego 2016r., czyli ponad jeden rok. Następnie, jak wskazał z uwagi na rozwój "N." Sp. z o.o. w B. nastąpiła możliwość jego zatrudnienia w tej spółce na stanowisku "specjalisty ds. rozliczeń i sprzedaży" z dniem [...] maja 2017r., gdzie pracę tę wykonywał do dnia [...] czerwca 2019 r. na pełen etat, czyli ponad dwa lata. Okoliczności te są niekwestionowane i wynikają ze świadectw pracy.
Ponadto skarżący podkreślił, iż w połowie 2019 roku "N." Sp. z o.o. w B. utraciła głównego kontrahenta i w związku z powyższym znalazła się w niekorzystnej sytuacji ekonomicznej, niepozwalającej na zatrudnienie w niej. Sytuacja Spółki nie poprawiła się do dnia dzisiejszego, aktualnie nie zatrudnia żadnych pracowników i będą podejmowane dalsze czynności zmierzające do jej likwidacji, co znalazło swoje potwierdzenie na rozprawie w dniu [...] października 2020 r., w trakcie której skarżący potwierdził, że spółka obecnie jest w likwidacji od dnia [...].06.2020 r., a likwidatorem jest jej były prokurent (k. 46).
W związku z powyższym organy obu instancji powinny były ustalić, czy sprawowana przez niego funkcja Prezesa Zarządu Spółki nie kolidowała z jego zatrudnieniem w innej firmie, w pełnym wymiarze czasu pracy. W przypadku pełnienia funkcji członka zarządu spółki istotne znaczenie ma nie to, czy takie czynności są wykonywane odpłatnie, lecz to, że na każdej z osób pełniących omawianą funkcję ciążą określone zadania, które muszą one wykonywać, co do zasady osobiście. W art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2019r. poz. 505 z późn. zm.) wskazuje się, że "zarząd prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę". Oznacza to, że w zakresie działalności gospodarczej jest on jedynym upoważnionym do prowadzenia tej działalności. W niniejszej sprawie te uprawnienia i zarazem obowiązki dotyczą również skarżącego, jako że został on wybrany do pełnienia funkcji prezesa. Co do zasady pełnienie funkcji prezesa spółki prawa handlowego, nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia. Mając jednak na uwadze oświadczenia skarżącego o gotowości do pojęcia zatrudnienia oraz przedłożone dokumenty (świadectwa pracy) organ I instancji winien był wyjaśnić, jaka jest konkretna przyczyna takiego stanu rzeczy, a w tym także, w jakim zakresie spółka prowadziła działalność gospodarczą, a następnie dokonać oceny tych ustaleń na dzień rejestracji. Aby natomiast ustalić rozmiar prowadzonej działalności gospodarczej przez spółkę "N." należało prześledzić uzyskiwane przychody i dochody, co zapewne przekładało się na ilość obowiązków skarżącego pełniącego funkcję prezesa tej spółki. Mając zatem na uwadze oświadczenia skarżącego o gotowości do podjęcia zatrudnienia oraz przedłożone dokumenty organ I instancji winien był wyjaśnić rozmiar prowadzonej działalności, czyli na podstawie zeznań podatkowych ustalić wysokość dochodów, wezwać skarżącego do przedłożenia bilansów, sprawozdań i uchwał w sprawie podziałów dywidendy (skoro skarżący był również współudziałowcem), tym bardziej, że obecnie spółka nie prowadzi działalności gospodarczej, a następnie dokonać oceny tych ustaleń na dzień rejestracji.
Mając powyższe na uwadze podnieść zatem należy, iż organy przedwcześnie uznały, iż skarżący pełniąc funkcję Prezesa spółki nie był zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, albo innej pracy zarobkowej. Ustalenia organów obu instancji wynikające jedynie z danych KRS, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, a przed wszystkim bez ustalenia rozmiaru prowadzonej działalności gospodarczej były niewystarczające. Hipotetyczne rozważania odnośnie zakresu obowiązków i praw członków zarządu spółki, są zatem w okolicznościach niniejszej sprawy nie poparte zgromadzonym materiałem dowodowym.
Rzeczywiście zaakcentować należy, że pełniąc funkcję Prezesa Zarządu spółki istotne znaczenie ma nie to, czy takie czynności są wykonywane odpłatnie lecz to, że na osobie pełniącą omawianą funkcję ciążą określone zadania, które muszą być wykonywane, co do zasady osobiście. Z tego względu co do zasady nie może przyjąć, iż taka osoba jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy w obowiązujący w danym zawodzie, ale musi to wynikać ze zgromadzonego materiału dowodowego.
Stwierdzenie organu II instancji w odpowiedzi na skargę, iż wykonywanie przez stronę obowiązków Prezesa Zarządu spółki z o.o. stanowi dostateczną podstawę do uznania, że skarżący nie spełnił przesłanki gotowości do podjęcia pracy – nawet bez konieczności badania rzeczywistego zakresu dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej – powołując się m.in. na wyrok NSA z dnia 14.05.2019 r. (sygn. akt I OSK 4159/18, baza CBOSA) jest nie do końca obiektywne, bowiem właśnie w tym stanie faktycznym, rozpoznając po raz pierwszy skargę w tożsamym zakresie sąd I instancji uchylił zaskarżone decyzji wskazując, że należy wyjaśnić szereg okoliczności. Dopiero zaś po wyjaśnieniu tych okoliczności i wydaniu ponownej decyzji NSA oddalił skargę i sformułował w/w tezę.
Ponieważ organy nie wyjaśniły sprawy w pełnym zakresie oraz nie dokonały właściwej oceny poczynionych ustaleń, sąd uznał, że wydane decyzje naruszają art. 7 i 77 § 1 K.p.a., a także art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji także art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, poprzez zastosowanie tego przepisu pomimo braku ustalenia, że skarżący nie spełnia wszystkich przesłanek gotowości do podjęcia zatrudnienia.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło