II SA/Bk 588/15
WyrokWSA w Białymstoku2015-11-10
Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Marek Leszczyński, Mieczysław Markowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, wydając pozwolenie na budowę, jest związany wnioskiem inwestora w zakresie lokalizacji budynku bezpośrednio przy granicy działki, nawet jeśli taka lokalizacja może naruszać interesy osób trzecich i istnieją inne możliwości usytuowania budynku?Ratio decidendi
Sąd podzielił zarzuty skarżących, uznając, że samo powołanie się na wąską działkę inwestora i uzyskanie pozwolenia na lokalizację budynku przy granicy nie jest wystarczające do oceny prawidłowości zastosowania przepisów dotyczących warunków technicznych. Organ nie rozważył możliwości usytuowania budynku zgodnie z ogólnymi zasadami lub w odległości 1,5 m od granicy, co mogło naruszyć interesy osób trzecich i rodzić przyszłe konflikty. W związku z tym, uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbiórkę budynku i budowę nowego budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących usytuowania budynku przy granicy działki, twierdząc, że spowoduje to zakłócenie korzystania z ich nieruchomości i ograniczenie dopływu światła. Organy uznały, że lokalizacja przy granicy jest dopuszczalna ze względu na wąską działkę inwestorów i zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody P. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty M. i zasądził od Wojewody P. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 listopada 2015 r. sprawy ze skargi B. K. i G. A. K. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku i budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Starosty M. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr[...]; 2. zasądza od Wojewody P. na rzecz skarżących G. A. K. i B. K. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...].07.2015r. znak [...]Wojewoda P.utrzymał w mocy decyzję Starosty M. Nr [...]z dnia [...].06.2015r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą państwu Z. i A. R. zam. w M. przy ul. W. [...] pozwolenie na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego i budowę budynku mieszkalnego na działce Nr [...]położonej w G. przy ul. W. [...] wskazując jako podstawę prawną art. 138 § 1 ust. 2 kpa.
Decyzję tę organ podjął w następującym stanie faktycznym i procesowym.
Na wniosek państwa Z. i A. R. Starosta M. wszczął postępowanie o wydanie pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku mieszkalnego i budowę budynku mieszkalnego na działce nr [...]położonej w G. przy ul. W. [...]. Po uzupełnieniu projektu budowlanego o opinię dotyczącą dopływu światła dziennego do pomieszczeń mieszkalnych, organ nie uwzględnił zastrzeżeń państwa G.A. i B. K. co do lokalizacji budynku po granicy z ich działką i udzielił inwestorom pozwolenia na budowę w/w inwestycji.
W odwołaniu od tej decyzji państwo G. A.i B. K. zarzucili naruszenie art. 7, 77 § 1 i 107 kpa przez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego, przez pominięcie faktu, że inwestorzy są również właścicielami działki nr [...] i odsunięcie budynku na 1,5 m od granicy byłoby zasadne. Usytuowanie budynku po granicy spowoduje zakłócenie korzystania z ich nieruchomości, a działka inwestorów umożliwia zachowanie odległości, o których mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Rozpoznając odwołanie organ II instancji uznał, że zarzuty podniesione w odwołaniu są niezasadne.
Organ stwierdził, że postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami. Starosta M. zezwolił na lokalizację budynku po granicy ze względu na rozmiary działki. Działka inwestorów jest wąska, ma szerokość 11,5 m wraz z działką NR [...] ma 15,5 m. Przepis § 12 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stanowi, że dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2 (tj. 4 i 3 m), lecz nie mniejszej niż 1,5 m na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m. Przedłożony projekt budowlany spełnia warunki zawarte w § 13, 60 i 271-275 w/w rozporządzenia. Poza tym aktualnie obowiązujący Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta G. zatwierdzony Uchwałą Nr XIX/75/04 Rady Miejskiej w Goniądzu z dnia 28.04.2004r. zmieniony Uchwałą Nr XXXVII 163/08 z dnia 12.11.2008r. dopuszcza sytuowanie budynków bezpośrednio przy granicy działki. Projekt budowlany przewiduje budynek parterowy z poddaszem użytkowym. Wody opadowe będą odprowadzane na działkę inwestorów, od strony skarżących zaprojektowana jest ściana oddzielenia pożarowego. Projektowana inwestycja nie będzie stanowiła utrudnienia w zagospodarowaniu działki sąsiedniej. Analiza przeprowadzona w zakresie lokalizacji budynku w ocenie organu odwoławczego jest prawidłowa. Organ nie mógł uwzględnić propozycji skarżących o odsunięcie usytuowania budynku 1,5 m od granicy, ponieważ jest związany wnioskiem inwestora, a w postępowaniu bada jedynie czy przedłożony projekt nie narusza obowiązujących przepisów. Organ odwoławczy nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu dotyczącego ograniczenia dostępu światła do pomieszczeń mieszkalnych powołując się w tym przedmiocie na analizę złożoną do akt sprawy. W tych warunkach organ I instancji w ocenie organu odwoławczego nie miał podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę od powyższej decyzji wnieśli G. A. K. i B. K. zarzucając:
- naruszenie prawa materialnego art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 35, art. 36 ustawy prawo budowlane (Dz.U. z 2013, poz. 1409 z późn. zm.) oraz § 12 ust. 2 i § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w związku z przepisami Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Goniądz zatwierdzonego Uchwałą Nr XIX/75/04 Rady Miejskiej w Goniądzu z dnia 28.04.2004r. zmienionego Uchwałą Nr XXXVII/163/08 z dnia 12.11.2008r. przez dokonanie błędnej ich wykładni polegającej na przyjęciu, że przepisy § 12 ust. 2 i § 12 ust. 3 pkt 1 w/w rozporządzenia wprowadzają regułę dopuszczającą w każdym przypadku lokalizację budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy granicy działki, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego lub jeżeli działka budowlana jest o szerokości mniejszej niż 16 m oraz, że wiążący dla organu jest wniosek inwestorów o pozwolenie na budowę podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że zasadą jest sytuowanie określone w § 12 ust. 1, a § 12 ust. 2 jest wyjątkiem od reguły określonej w ust. 1 tego przepisu. Treść tych przepisów wskazuje, iż nie ma zakazu budowy przy granicy nieruchomości sąsiedniej, jak też warunku uzyskania na taką budowę zgody sąsiada, jednakże nie oznacza to, że orzekający w sprawie organ administracji publicznej w sposób dowolny rozstrzyga o pozwoleniu na budowę, albo jest związany wyłącznie przepisami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz tylko od woli inwestora zależy określenie usytuowania obiektu i jest ono wiążąca dla organu. Nadto za budową budynku przez inwestora po granicy działek nie przemawia istniejąca lub planowana zabudowa na działce sąsiedniej Nr [...]. Skarżący, wbrew ustaleniom organów, nie planują rozbudowy do granicy działki Nr[...],
- mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 5 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 7.07.1994r. prawo budowlane (tj. z 2013r. poz. 1409 z późń. zm.) poprzez dokonanie błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, że budynek jest zaprojektowany z poszanowaniem występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, także wówczas gdy inwestycja ogranicza prawo własności nieruchomości sąsiednich tj. wyłącza dopływ światła dziennego do pomieszczenia w budynku skarżących oraz prowadzi de facto do wyłączenia pasa gruntu ze swobody rozporządzeń skarżących tuż przy granicy działek aby umożliwić inwestorom na grunt skarżących celem przeprowadzenia w przyszłości wymaganych remontów ścian projektowanego budynku,
- mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie § 13 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75 poz. 690 ze zm.) z uwagi na fakt, że projektowany budynek będzie przesłaniał pomieszczenia w budynku skarżących, posadowionym na działce Nr [...], a w konsekwencji ograniczał dopływ światła dziennego do pomieszczenia od strony działki inwestora,
- mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie przepisu art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 1 i 3 kpa w zw. z art. 140 kpa przez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego sprawy na skutek pominięcia argumentacji skarżących podniesionej w piśmie z dnia 3.06.2015r. za odsunięciem planowanego budynku o co najmniej 1,5 m od granicy działek oraz zasadności i konieczności w okolicznościach sprawy wykorzystania do zabudowy własnej działki Nr [...], a także wyczerpującego uzasadnienia konieczności usytuowania obiektu przy granicy nieruchomości oraz niezażądania od inwestorów wyjaśnień, czym uzasadniają potrzebę budowy po granicy działek, zamiast zabudowy swojej działki oznaczonej Nr [...], a powyższe uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy na skutek błędnego przyjęcia przez organ II instancji, że ze względu na niewielką szerokość działek [...] i [...] (15,5 m) lokalizację budynku po granicy działek należy uznać za uzasadnioną, że organ jest związany wnioskiem inwestorów o pozwolenie na budowę, że projektowana inwestycja nie będzie stanowiła utrudnienia w prawidłowym zagospodarowaniu działki sąsiedniej i stanowiącej własność skarżących, jak również, że projektowany budynek nie ogranicza dostępu światła dziennego do pomieszczeń mieszkalnych.
Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty M. Nr [...]z [...].06.2015r. oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył, co następuje:
W ustalonym przez organy stanie faktycznym spornym pozostaje kwestia dopuszczalności usytuowania przedmiotowego budynku po granicy z działką skarżących. W ocenie skarżących kwestionujących stanowisko organu, uzasadniających dopuszczalność takiego usytuowania faktem, iż szerokość działki inwestorów, na której ma być wzniesiony budynek łącznie z działką [...] pozostającą w wieczystym użytkowaniu inwestorów nie przekracza 16 m, naruszyło ich interesy przez nierozważenie konsekwencji takiego usytuowania oraz możliwości usytuowania budynku w odległości co najmniej 1,5 m od granicy działek. Sąd podziela te zarzuty.
Istotnie, odstępstwo od ogólnej zasady lokowania budynków, o którym mowa w § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wymaga zaistnienia nie tylko szczególnych okoliczności, o których mowa w tym przepisie, na które powołują się organy, ale także rozważenia czy istnieją możliwości posadowienia budynku w odległości wskazanej w § 12 ust. 1 pkt 1, 2 rozporządzenia i dopiero jeżeli taka możliwość nie istnieje rozważenia możliwości jego usytuowania w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio po granicy.
Samo powołanie się na fakt, iż obie działki inwestora nie przekraczają 16 m szerokości i uzyskanie pozwolenia Starosty M. na taką lokalizację nie jest wystarczające do oceny, że prawidłowo zostały zastosowane przepisy § 12 ust. 2 powołanego powyżej rozporządzenia. W szczególności organ nie rozważył czy projektowana szerokość budynku w porównaniu do szerokości obu działek inwestora daje możliwość jego usytuowania zgodnie z zasadą określoną w § 12 ust. 1 pkt 1, 2 rozporządzenia, a w przypadku, gdyby istniały istotne przeszkody w takim usytuowaniu, rozważenia w pierwszej kolejności usytuowania przedmiotowego budynku w odległości 1,5 m od granicy, jak wskazują skarżący. Nie można bowiem odmówić słuszności ich zastrzeżeniom, że usytuowanie budynku po granicy działek będzie w przyszłości rodziło konflikty na tle dostępu do działki skarżących celem prowadzenia ewentualnych remontów przez inwestorów jak też korzystania z części działki bezpośrednio przylegającej do ściany budynku w przypadku usytuowania go po granicy działek. Te okoliczności nie były przedmiotem rozważań organów, co w ocenie Sądu daje podstawę do uznania za trafny zarzutu naruszenia § 12 ust. 2 cytowanego powyżej rozporządzenia.
Sąd nie znalazł podstaw do uznania za trafny zarzutu naruszenia § 13 ust. 1 rozporządzenia. Ustaleń dotyczących ewentualnego ograniczenia dostępu światła do pomieszczeń mieszkalnych organy dokonały na podstawie analizy zawartej w projekcie budowlanym, z której wynika, że projektowana inwestycja nie narusza przepisu § 13 określającego warunki, jakie muszą być spełnione, aby zachowane zostały warunki umożliwiające naturalne oświetlenie pomieszczeń. Skarżący nie wykazali, aby obliczenia, na podstawie których dokonano ustalenia w zakresie dostępu do światła, były wadliwe.
Z powyższych względów na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę uwzględnił, orzekając jednocześnie o kosztach postępowania stosownie do art. 200 powyższej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło