II SA/Bk 590/08

PostanowienieWSA w Białymstoku2009-02-16

Skład orzekający: Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna wnioskodawczyni, obejmująca niską emeryturę, spłatę pożyczki związanej ze spadkiem, orzeczony lekki stopień niepełnosprawności i brak oszczędności, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, ponieważ sytuacja materialna wnioskodawczyni, charakteryzująca się niskim dochodem z emerytury, znacznymi wydatkami na spłatę pożyczki, orzeczonym lekkim stopniem niepełnosprawności oraz brakiem oszczędności, uzasadnia stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie.
Stan faktyczny
E. T. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała, że jest samotną wdową, której jedynym dochodem jest emerytura w wysokości ok. 1200 zł. Posiada mieszkanie i część domu odziedziczoną po matce, z tytułu czego zaciągnęła pożyczkę w frankach szwajcarskich, którą spłaca. Jest osobą schorowaną, bez oszczędności. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową, zdrowotną i dochody.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. E. T. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 60 -61). Uczestniczka postępowania podniosła, iż jest osobą samotną – wdową. Jedyny jej dochód stanowi emerytura w wysokości około 1.200 zł. W skład majątku wnioskodawczyni wchodzi mieszkanie w B. o powierzchni [...] m2 oraz 1/3 domu mieszkalnego z [...] roku wraz z budynkami gospodarczymi, odziedziczonego w spadku po matce. W związku z powyższym spadkiem uczestniczka postępowania zaciągnęła pożyczkę w wysokości około 34.000 franków szwajcarskich, którą obecnie spłaca. Dodatkowo wnioskodawczyni wskazała, iż jest osobą schorowaną i nie posiadającą zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych (k. 60-61). Do akt sprawy wnioskodawczyni dołączyła: wyciągi z rachunku bankowego z adnotacją, iż środki finansowe na swoje utrzymanie otrzymuje od siostrzeńca, gdyż ze swojej emerytury spłaca pożyczkę (k. 88-99), orzeczenie o ustaleniu lekkiego stopnia niepełnosprawności od dnia [...] czerwca 2003 roku (k. 123), kartę informacyjną z leczenia szpitalnego (k. 124) oraz zaświadczenia o stanie zdrowia (k. 125, 129). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa zatem ciężar dowodu, w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi bowiem w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna E. T. uzasadnia tezę, iż nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Należy bowiem stwierdzić, iż ze złożonego oświadczenia i dołączonych do sprawy dokumentów wynika, że sytuacja materialna E. T. uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni jest osobą samotną, z orzeczonym lekkim stopniem niepełnosprawności. Jedynym jej dochodem jest emerytura w wysokości 1.164, 44 zł (k. 89 wyciąg z rachunku bankowego). Wnioskodawczyni nie posiada żadnych zgromadzonych oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Ponadto uczestniczka postępowania jest osobą schorowaną, a w związku z tym musi ponosić koszty leczenia. Niski comiesięczny dochód wystarcza jej w zasadzie jedynie na spłatę zaciągniętej pożyczki, związanej z odziedziczonym spadkiem, której raty miesięczne kształtują się na poziomie około 1.000 zł. (k. 88,89). Środki finansowe na swoje utrzymanie uczestniczka postępowania otrzymuje od siostrzeńca. Przedstawione okoliczności, a w szczególności wysokość miesięcznego dochodu wnioskodawczyni, a także zestawienie jej stałych wydatków oraz brak zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż E. T. nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sprawie w niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło